<%@LANGUAGE="JAVASCRIPT" CODEPAGE="65001"%>
中文 哈文

باس بەت>>ۇكىمەت ءىسىن جاريا ۇستاۋ>>ۇكىمەتىڭ قىزمەت بايانداماسى

يدەيانى ازات ەتىپ، ورايدى قالت جىبەرمەي يگەرىپ، ىلەنىڭ ەكونوميكاسى مەن قوعامىن جەدەل دە ويداعىداي دامىتۋدا تىڭ جاعداي جاراتۋعا كۇش سالايىق

 

 

اۆتونوميالى وبلىستىق پارتكومنىڭ قىزمەت ماجىلىسىندە جاسالعان بايانداما

 

لي شياڭلين

(2009 - جىلى جەلتوقساننىڭ 29- كۇنى)

جولداستار:

وسى جولعى ءماجىلىستىڭ باستى مىندەتى —  پارتيا 17- قۇرىلتايىنىڭ، پارتيا 17- كەزەكتى ورتالىق كوميتەتى 4- جالپى ءماجىلىسىنىڭ، ج ك پ اۆتونوميالى رايوندىق 7- كەزەكتى كوميتەتى 8- جالپى (كەڭەيتىلگەن) ءماجىلىسىنىڭ جانە اۆتونوميالى رايوندىق ەكونوميكا قىزمەتى ءماجىلىسىنىڭ رۋحىن ىشكەرىلەي دايەكتىلەندىرىپ، 2009- جىلعى قىزمەتتەردى مۇقيات قورتىندىلاۋ، رەفورما، دامۋ جانە ورنىقتىلىق قىزمەتتەرىنىڭ 2010- جىلعى نىسانالىق مىندەتتەرى مەن قىزمەت شارالارىن جان - جاقتى ورنالاستىرىپ، وبلىسىمىزداعى ءار دارەجەلى پارتيا ۇيىمىن جانە كادرلار مەن بۇقارانى يدەيانى ونان ارى ازات ەتىپ، ورايدى قالت جىبەرمەي يگەرۋگە، سەنىمدى بەكەمدەپ، ەكونوميكا مەن قوعامنىڭ ويداعىداي دا جەدەل دامۋىن تاباندى جەبەۋگە، قوعامدىق ساياسي جالپى جاعدايدى تاپجىلماي قورعاپ، ىلەدەگى رەفورما جاساۋ، قاقپانى اشىق ۇستاۋ جانە وسىزامانداندىرۋ قۇرىلىسىندا تىنباي جاڭا جاعداي جاراتۋعا ءتىپتى دە كۇش سالۋعا جانە زور سەنىم بايلاۋعا جۇمىلدىرۋ بولىپ تابىلادى.

ءبىرىنشى، 2009- جىلعى قىزمەتتەرگە شولۋ

ۇستەگى جىلى حالقارالىق فينانىس داعدارىسىنا جانە ”5- شىلدە“ ۋاقيعاسىنىڭ ءتيىمسىز ىقپالىنا ۇشىرعان جاعدايدا دا اۆتونوميالى رايوندىق پارتكوم مەن حالىق ۇكىمەتىنىڭ دۇرىس باسشىلىعىندا، اۆتونوميالى وبلىسىمىزداعى ءار ۇلت كادرلارى مەن بۇقاراسىن ىنتىماقتاستىرىپ جانە ولارعا سۇيەنىپ، عىلمي دامۋ كوزقاراسىن ىشكەرىلەي دايەكتىلەندىردىك، ءبىر جاعىنان رەفورما مەن دامۋدى يگەرۋدەن، ەندى ءبىر جاعىنان ىنتىماقتىلىق پەن ورنىقتىلىقتى يگەرۋدەن جازباي، يدەيانى ازات ەتىپ، قۇلشىنا كۇرەس جاساپ، ءورىس اشا العا ىلگەرلەدىك، ” كىرىستى ارتتىرۋ، حالىق تۇرمىسىن قامتاماسىزداندىرۋ جانە ورنىقتىلىقتى ساقتاۋ“ قىزمەتتەرىن سەرپىندى جەبەپ، جىل باسىندا بەلگىلەنگەن نىسانالىق مىندەتتەردى تابىستى تامامدادىق، سونىمەن ەكونوميكا ءۇرتىس تە جەدەل ارتقان، قوعامدىق ساياسي جالپى جاعداي ورنىقتى بولعان جانە حالىق تۇرمىسى تىنباي جاقسارعان تاماشا جاعداي ساقتالدى. ۇستەگى جىلى وبلىسقا توتە قاراستى ورىنداردىڭ ءوندىرىس جالپى ءونىم قۇنى 34 ميلليارد يۋانعا جەتىپ، %14.5 كە؛ جالپى قوعامدىق تۇراقتى مۇلىككە قوسىلعان قارجى 18 ميلليارد 250 ميلليون يۋانعا جەتىپ، %38 كە ؛ جالپى قازىنالىق كىرىس 6 ميلليارد يۋانعا جەتىپ، %13.6 كە ؛ جەرگىلىكتى قازىنانىڭ جاي مەجە ەسەپتەگى كىرىسى 2 ميلليارد 370 ميلليون يۋانعا جەتىپ، %19 كە ، سالىستىرما بويىنشا ەسەپتەگەندە %29 كە، قوعامدىق تۇتىنۋ بۇيىمدارىنىڭ بولشەك ساتىلۋ جالپى سوماسى 8 ميلليارد 900 ميلليون يۋانعا جەتىپ، %20.4 كە جەتەتىندىگى؛ شارۋالاردىڭ كىسى باسىنا تۋرا كەلەتىن تازا كىرىسى 5341 يۋانعا جەتىپ، 873 يۋان مولاياتىندىعى مەجەلەنىپ وتىر.

شارۋالار كىرىسىن مولايتۋدى ۇيتقى ەتكەن جاڭاشا اۋىل - قىستاق قۇرىلىسىندا تىڭ ىلگەرلەۋشىلىككە قول جەتتى . اۋىل شارۋاشىلىعىن قولداۋ، جەڭىلدىك جاساۋ ساياساتتارى تولىق تياناقتاندىرىلىپ، اۋىل شارۋاشىلىعىنا جانە اۋىل - قىستاققا قارجى قوسۋ تەبىنى كۇشەيتىلگەندىكتەن، اۋىل شارۋاشىلىعىن قولداۋعا قوسىلعان قارجى ءبىر جىلدا ميلليارد يۋاننان استى. اۋىل شارۋاشىلىق قۇرىلىمى كۇش سالا رەتتەلىپ، قۇرىلعىلى اۋىل شارۋاشىلىعى، وسى زامانعى مال شارۋاشىلىعى جانە ەرەكشە جەمىس - جيدەكتى دامىتۋ تەبىنى ىلگەرلەتىلدى. اۋىل شارۋاشىلىق داقىلدارى ەگىلگەن جالپى اۋماق 6 ميلليون 510 مىڭ مۋعا، استىقتىڭ جالپى ءونىمى 1 ميلليون 935 مىڭ تونناعا جەتتى، مۇنىڭ ىشىندە ءبيدايدىڭ جالپى ءونىمى ميلليون تونناعا جەتىپ، استىق ءونىمى ەڭ مولايعان ءبىر جىل بولدى؛ جاڭادان سالىنعان قالتقى 17 مىڭ 200 گە، كۇمبەزشە قالتقى 11 مىڭ 700 گە جەتىپ، جەكە - جەكە 60 مىڭ 60 قا جانە 81 مىڭعا جەتتى، قۇرىلعىلى اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ كولەمى 172 مىڭ مۋعا جەتىپ، شينجياڭ بويىنشا %20 تى يەلەدى؛ مىڭ يۋاندىق تابىس بەرەتىن اتىزداردىڭ اۋماعى 1 ميلليون 120 مىڭ مۋعا جەتتى؛ 1 ميلليون 920 مىڭ مۋلىق زالالسىز اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرى ەگىلگەن بازاعا جانە 26 ءونىم تۇرىنە كۋالىك بەرىلدى. « مال شارۋاشىلىق قۇرىلىسى جىلى» قيمىلىنىڭ ناتيجەسى كورنەكتى بولدى، 3 مىڭ 600 مالشى وتىرىقتاندىرىلىپ، 45 مىڭ 300 تۇياق ساپالى ساۋىن سيىر تىڭنان مولايتىلدى، جوعارى ولشەمدەگى باعىمشىلىق شاعىن رايونىنان 58 ى جاڭادان سالىنىپ، ساپالى ساۋىن سيىردى مىڭ تۇياققا جەتكىزگەن اۋىل 27 گە، 100 تۇياققا جەتكىزگەن قىستاق 157 گە، 10 تۇياققا جەتكىزگەن وتباسى 2 مىڭ 462 گە جەتتى، مال بورداقىلاۋدى 10 مىڭ تۇياققا جەتكىزگەن اۋىل 18 گە، مىڭ تۇياققا جەتكىزگەن قىستاق 85 كە، 100 تۇياققا جەتكىزگەن وتباسى 430 عا جەتتى، قورادان شىعارىلعان ءتىرى شوشقا 500 مىڭ باسقا، ءۇي قۇستارى 20 ميلليونعا جەتىپ، ەت، جۇمىرتقا جانە ءسۇتتىڭ ءونىم مولشەرى جەكە - جەكە %7.1 كە، %22.4 كە جانە %10.7 كە جەتتى . جەمىس - جيدەكتى مولايتۋ سەرپىندى جەبەلىپ، ەرەكشە جەمىس - جيدەك ەگىلگەن اۋماق 248 مىڭ مۋعا مولايتىلىپ، ونىڭ ەگىلگەن جالپى اۋماعى 930 مىڭ مۋعا جەتتى. ەڭبەككۇش شارۋاشىلىعى جەدەل دامىدى، اۋىل قىستاقتان باسقا جەرلەرگە جۇمىس ىستەۋگە شىعارىلعان ارتىق ەڭبەككۇش 510 مىڭ ادام - رەتكە جەتىپ، ودان تاپقان كىرىس ءبىر ميلليارد 560 ميلليون يۋانعا جەتتى. اۋىل شارۋاشىلىعىن كاسىپ سالالاندىرىپ باسقارۋ ۇزدىكسىز جەبەلىپ، ونداعى جەتەكشى كاسىپورىندار 61 گە جەتسە، اۋىل - قىستاقتاعى سەلبەسپە ەكونوميكالىق ۇيىمداردان 240 ى جاڭادان قۇرىلىپ، ونان 320 مىڭ شارۋا يگىلىكتەنىپ وتىر. ەگىنجاي، سۋ يگىلىگى نەگىزگى قۇرىلىسى كۇش سالا جۇرگىزىلىپ، جاڭادان سالىنعان سۋ سىڭبەيتىن توعان 888 كيلومەترگە، سۋ ۇنەمدەيتىن، تامشىلاتىپ سۋارىلاتىن ەگىستىك جەر 190 مىڭ مۋعا جەتتى. اۋىل - قىستاقتاعى قوعامدىق ىستەر كۇش سالا دامىتىلىپ، ونداعى دەموكراتيالىق باسقارۋ تۇزىمدەرى كەمەلدەندىرىلگەندىكتەن، اۋىل - قىستاقتىڭ بەت - بەينەسىندە ەداۋىر زور وزگەرىستەر تۋىلدى. ۇستەگى جىلى ولاردىڭ اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ ءوندىرىس جالپى ءونىم قۇنىن ارتتىرۋعا تيگىزگەن سەپتىگى 2.7 پايىزعا جەتىپ، دامۋى تاريحتاعى ەڭ تاماشا مەزگىلگە ءوتتى.

جاڭاشا ونەركاسىپتەندىرۋ قۇرىلىسىندا ماڭىزدى ىلگەرلەۋشىلىككە قول جەتتى. شينجياڭدا ماڭىزدى ەنەرگيا بازاسىن جانە كومىر - حيميا ونەركاسىبى بازاسىن سالۋدى توڭىرەكتەپ، ابزالدىلىقتى كادەگە جاراتۋ جانە ىرگەلى كاسىپورىن، ءىرى توپ ستراتەگياسىن تاباندى اتقارىپ، كومىر - حيميا ونەركاسىبى، سۋ ەلەكتر، وت ەلەكتر، كەن اشۋ جانە ءداستۇرلى ونەركاسىپ كۇش سالا دامىتىلدى. وبلىسقا توتە قاراستى ورىنداردىڭ ونەركاسىپتە ارتتىرعان قۇنى 7 ميلليارد 840 ميلليون يۋانعا جەتىپ، %22.6 ارتاتىندىعى مەجەلەنىپ وتىر. قارجى باۋراۋدا تىڭ ىلگەرلەۋشىلىككە قول جەتتى، قارجى باۋراۋ وبيەكتىسىنەن 224 ى تياناقتاندىرىلىپ، وندا تياناقتاندىرىلعان قارجى 13 ميلليارد 470 ميلليون يۋانعا جەتىپ، %43.8 ارتتى، مۇنىڭ ىشىندە جاڭادان ەنگىزىلگەن وبيەكتى 130 عا جەتىپ، تياناقتاندىرىلعان قارجى 6 ميلليارد 200 ميلليون يۋانعا جەتتى؛ 100 ميلليون يۋاننان استام قارجى قوسىلعان وبيەكتى 80 گە جەتىپ، تياناقتاندىرىلعان قارجى 10 ميلليارد 700 ميلليون يۋانعا جەتتى. چيڭحۋا، لۋنىڭ، داتاڭ ، جۇڭتە، جۇڭمەي، لۇڭمەي، ي - تاي جانە شىنحۋا سياقتى 12 ايگىلى كاسىپورىن تىڭنان ەنگىزىلىپ، وبلىسقا توتە قاراستى ورىنداردا ىرگە كومگەن ىرگەلى كاسىپورىن، ءىرى توپ 150 دەن استى، مۇنىڭ ىشىندە مەملەكەتتەگى 500 بەلدى كاسىپورىننىڭ 31 ى جاڭاشا ونەركاسىپتەندىرۋ قۇرىلىسىمىزداعى نەگىزگى كۇشكە اينالدى. ماڭىزدى ونەركاسىپ وبيەكتىلەرىنەن ءبىر توبى ىرگە تاس قالادى، جۇمىس باستادى جانە وندىرىسكە قوسىلدى. كومىر حيميا ونەركاسىبى جاعىندا چيڭحۋانىڭ جىلىنا 5 ميلليارد 500 ميلليون تەكشەمەتر كومىردەن گاز ءوندىرۋ ينجەنەرياسىنىڭ ءبىرىنشى مەرزىمدەگى وبيەكتىلەرى سالىنا باستادى، شينۋىننىڭ جىلىنا 10 ميلليارد تەكشەمەتر كومىردەن گاز ءوندىرۋ ينجەنەرياسىنىڭ ءبىرىنشى مەرزىمدىك وبيەكتىسى، جۇڭگو ەلەكتر ەنەرگياسى قارجىلاندىرۋ سەرىكتىگىنىڭ جىلىنا 6 ميلليارد تەكشەمەتر كومىردەن گاز ءوندىرۋ 2 وبيەكتىسى ىرگە تاس قالاسا، لۋ اننىڭ جىلىنا 4 ميلليارد تەكشەمەتر كومىردەن گاز ءوندىرۋ وبيەكتىسى اۆتونوميالى رايوننىڭ تەكسەرىپ بەكىتۋىنەن ءوتتى؛ يۇڭمەيدىڭ جىلىنا 6 ميلليارد تەكشەمەتر كومىردەن گاز ءوندىرۋ، جۇڭمەيدىڭ جىلىنا 4 ميلليارد تەكشەمەتر كومىردەن گاز ءوندىرۋ، ي - تايدىڭ جىلىنا 6 ميلليارد تەكشەمەتر كومىردەن گاز ءوندىرۋ وبيەكتىلەرىنىڭ الدىڭعى مەرزىمدىك جۇمىستارى مىقتى يگەرىلىپ جۇرگىزىلۋدە، ءسويتىپ ىلەدە جىلىنا 30 ميلليارد تەكشەمەتر كومىردەن تابيعي گاز ءوندىرۋ سىندى دامۋ جۇلگەسى قالىپتاستى. رۇيشياڭنىڭ جىلىنا 900 مىڭ توننالىق كوكىستەندىرۋ وبيەكتىسىنىڭ 2- ءنومىرلى دومنا پەشى سالىنىپ جۇمىسقا قوسىلسا، ىلەتىنىڭ جىلىنا 950 مىڭ توننالىق كوكىستەندىرۋ وبيەكتىسىنىڭ نەگىزگى قۇرىلىسى نەگىزىنەن تامامدالدى، مەملەكەتتىك قارجىلاندىرۋ سەرىكتىگىنىڭ جىلىنا 900 مىڭ توننالىق كوكىستەندىرۋ وبيەكتىسى اۆتونوميالى رايوننىڭ تەكسەرىپ بەكىتۋىنەن ءوتتى دە ىلەدە جىلىنا 3 ميلليون توننالىق كوكىستەندىرۋ كولەمى نەگىزىنەن قالىپتاستى. يۇڭنيڭنىڭ جىلىنا ميلليون توننا ءپىشىندى كوكىس ءوندىرۋ، لۋ - اننىڭ ” 3052“ ، جينجياڭنىڭ  3052“، نانگاڭنىڭ جىلىنا 120 مىڭ توننالىق PVC ءوندىرۋ، شينۋىننىڭ جىلىنا 10 ميلليون توننا كومىر وندىرەتىن 1 - ءنومىرلى شاحتاسى جانە جىلىنا 6 ميلليون توننا كومىر وندىرەتىن 4 - ءنومىرلى شاحتاسى، لۋ - اننىڭ جىلىنا 3 ميلليون توننا كومىر وندىرەتىن كەنىن كەڭەيتۋ، مەملەكەتتىك قارجىلاندىرۋ سەرىكتىگىنىڭ بىلىكشىدەگى جىلىنا 3 ميلليون توننا كومىر وندىرەتىن كەنىن كەڭەيتۋ، كوركىدەن جىلىنا 600 مىڭ توننا كومىر ءوندىرۋ جانە كايلۋاننىڭ جىلىنا 2 ميلليون 400 مىڭ توننا كومىر وندىرەتىن كەندەرىن ىڭعايلاۋ سياقتى وبيەكتىلەر شۇعىل قۇرىلىس جۇرگىزۋدە. سۋ ەلەكتر، وت ەلەكتر جاعىندا، جىرىنتايتىڭ 2 - دارەجەلى، تەكەستىڭ كوكسۋ سۋ ەلەكتر ستانسياسى سالىنىپ، توك تاراتا باستاسا، سىمتاس جانە نىلقىنىڭ 1 دارەجەلى جانە قۇشتاي سياقتى 9 سۋ ەلەكتىر ستانسياسى سالىنا باستادى، سالىنعان جانە سالىنىپ جاتقان سۋ ەلەكتر ستانسيالارىنىڭ گەناراتور سيىمدىلىعى 2 ميلليون 500 مىڭ كيلوۆاتقا جەتكىزىلمەك ؛ جينجياڭ وت ەلەكترىن توراپتاستىرىپ توك تاراتۋ، مەملەكەتتىك ەلەكتر ەنەرگيا سەرىكتىگى، مەملەكەتتىك قارجىلاندىرۋ  سەرىكتىگىنىڭ 2 ×300 مىڭ كيلوۆاتتىق وت ەلەكتر ەكى وبيەكتىسى مەملەكەتتىك دامىتۋ - رەفورمالاۋ كوميتەتىنىڭ بەكىتۋىنە جولدانسا، حۋاديان ، لۋ ان جانە جۇڭگو ەلەكتر ەنەرگيا قارجىلاندىرۋ سەرىكتىگىنىڭ وت ەلەكتىر ءۇش وبيەكتىسىنىڭ الدىڭعى مەرزىمدىك جۇمىستارى بەلسەندى تۇردە جۇرگىزىلۋدە. كەن اشۋ جاعىندا بارلاۋ وبيەكتىسىنەن 350 ى جۇمىس جۇرگىزىپ، وعان قوسىلعان قارجى 620 ميلليون يۋانعا جەتتى، مۇنىڭ ىشىندە 173 ميلليون يۋان قارجى قوسىلعان كومىر بايلىعىن جاپپاي تەكسەرۋ جۇمىستارىندا بەلسەندى ناتيجەلەرگە قول جەتتى. استانا بولات - تەمىر توبىنىڭ ىلە اڭعارىنداعى بولات - تەمىر كاسىبى سالاسىن ىڭعايلاۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ، وندا 750 ميلليون يۋان قارجى تيناقتاندىرىلدى؛ استانا - ىلە بولات - تەمىر توبىنىڭ 410 تەكشەمەترلىك دومنا پەشى، ءبىر ميلليون 200 مىڭ توننالىق قالىپتامالى بولات ءوندىرۋ جەلىسى مەن 530 تەكشەمەترلىك دومنا پەشى سالىنىپ وندىرىسكە قوسىلىپ، وبلىسقا توتە قاراستى ورىنداردا ءبىر ميلليون 500 مىڭ توننالىق بولات ءوندىرۋ قۋاتى قالىپتاستى. نانگاڭ، جينلۇڭ ەكەۋىنىڭ جىلىنا ميلليون توننا سەمەنت ءوندىرۋ زاۆودى، قاراعايلى كول تەمىر كەنىنىڭ جىلىنا ميلليون توننا رۋدا سۇرىپتاۋ زاۆودى، قوراساي تەمىر كەنىنىڭ جىلىنا 300 مىڭ توننالىق تەمىر ۇگىندىسىن ءوندىرۋ وبيەكتىسى سالىنىپ وندىرىسكە قوسىلدى، شينجياڭ ، حۋشين ەكەۋىنىڭ جىلىنا ميلليون توننا سەمەنت ءوندىرۋ زاۆودى، نانفاڭ كەنشىلىگىنىڭ كۇنىنە 4 مىڭ توننا مىس رۋداسىن ءبىر جاقتى ەتۋ زاۆودى، ليانحۋا كەنشىلىگىنىڭ كۇنىنە 4 مىڭ توننا مىس رۋداسىن، سۋيۋان كەنشىلىگىنىڭ كۇنىنە مىڭ توننا مىس رۋداسىن ءبىر جاقتى ەتۋ زاۆودى، ىلە حىڭحۇيدىڭ كۇنىنە 90 مىڭ شارشى مەتر قۇرىلىس فارفورىن ءوندىرۋ، جياگىسىننىڭ جىلىنا 60 مىڭ توننالىق ونەركاسىپكە پايدالانىلاتىن كرەمني ءوندىرۋ جانە جياجوۋدىڭ جىلىنا 30 مىڭ توننا ونەركاسىپتە پايدالانىلاتىن كرەمني ءوندىرۋ سياقتى وبيەكتىلەرى جەدەل جۇرگىزىلۋدە. لانشانتۇنحىنىڭ جىلىنا 120 مىڭ EPS ءوندىرۋ، حۋاننىڭنىڭ كۇكىرتسىزدەندىرگىش ءدارىسى جانە جيندي، يۋەجين اۆتوموبيلىن قۇراستىرۋ سياقتى وبيەكتىلەر سالىنىپ وندىرىسكە قوسىلسا، جياڭسۋ لياندۇڭ اشىلى كەن قالدىعىنان امبەباپ پايدالانۋ، تايشان ماشينالارى، رۇڭنىڭ جاڭا ماتەريالدارى، ليانحو ءپىشىندى، ءتۇستى الۋمين ماتەريالى جانە التىن تاۋ التىن كەنى سياقتى وبيەكتىلەر تەگىس جۇمىس باستادى. استىق، ماي، قانت، وراۋلى تەمەكى، شاراپ اشىتۋ جانە ءسۇت ونىمدەرى سياقتى ءداستۇرلى ونەركاسىپتەر ورنىقتى دامىپ، كاسىپ سالاسى كولەمى مەن ەكونوميكالىق ونىمدىلىكتەرى كورنەكتى تۇردە جوعارىلادى. ”باقشا رايونى قۇرىلىسى جىلى“ قيمىلى ىشكەرىلەي ورىستەتىلىپ، جەتى ءىرى ونەركاسىپ باقشاسىنىڭ نەگىزدىك قۇرىلعىلارىنا قوسىلعان قارجى 3 ميلليارد 424 ميلليون يۋانعا، قارجى باۋراۋ نەگىزىندە تياناقتاندىرىلعان قارجى 7 ميلليارد 670 ميلليون يۋانعا جانە كەلىپ ىرگە كومگەن كاسىپورىندار 1400 گە جەتتى. كاسىپورىنداردىڭ باقشا رايوندارىن سالۋ فورماسى جونىندە بەلسەندى ىزدەنىستەر جاسالىپ، ىشكى موڭعۇلدىڭ چيڭحۋا توبىن شينجياڭدا چيڭحۋا كومىر - حيميا اينالمالى  ەكونوميكا باقشا رايونىن قۇرۋعا اكەلدىك، وعان قوسىلعان قارجى ءبىر ميلليارد 720 ميلليون يۋانعا جەتتى.

سىرتقا باعىتتالعان شارۋاشىلىق پەن ءۇشىنشى كاسىپ ورنىقتى تۇردە دامىدى. جۇڭگو قازاقىستان قورعاس حالقارالىق شەكارالىق ىنتىماقتاستىق ورتالىعى ۇيتقىلىق رايونىنىڭ نەگىزدىك قۇرىلعىلار قۇرىلىسى تولىق تامامدالىپ، جۇيەلەندىرىلەتىن رايوننىڭ نەگىزدىك قۇرىلعىلار قۇرىلىسى جۇرگىزىلىپ، كەدەندە جابىق تيجارات جۇرگىزۋ جانە ساۋدا - ساتتىق جاساۋ شارت - جاعدايى ازىرلەندى. قورعاس، دۋلات وتكەلدەرىنىڭ نەگىزدىك قۇرىلعىلار قۇرىلىسى تىنباي كەمەلدەندىرىلىپ، كەدەننەن وتكەرمەلەۋ ورتاسى ساپالىلاندىرىلا ءتۇستى. 7- كەزەكتى ” قازاقستان ساۋدا جارمەنكەسى“ جانە تۇڭعىش كەزەكتى  ”ورتا ازيا - قۇلجا حالقارالىق ەكىسپورت تاۋارلارى جارمەنكەسى“ تابىستى وتكىزىلىپ، سىرتقى ساۋدانىڭ ورنىقتى دامۋىنا جەبەۋ بولدى. سىرتقى ساۋداداعى يمپورت - ەكىسپورت جالپى سوماسى ءبىر جىلدا 3 ميلليارد 800 ميلليون دوللارعا جەتىپ، شينجياڭ بويىنشا 1 - ورىنعا وتەتىندىگى، مۇنىڭ ىشىندە ەكسپورت ەتىلگەن جەرگىلىكتى ونىمدەردىڭ سوماسى 160 ميلليون دوللارعا جەتىپ، %23 ارتاتىندىعى مەجەلەنۋدە. « تيانشان نارات ساياحاتشىلىعىن دامىتۋ جالپى جوباسى» مەملەكەتتىك باعالاۋدان ءوتتى، نارات كورىنىس رايونىنداعى 120 كيلومەترلىك التى جەلىدەگى ءتورت ايلانبا جول، 51 كيلومەترلىك سەيىلدەۋ جولى شۇعىل جۇمىس جۇرگىزسە، ساياحاتشىلارعا داياشىلىق ىستەۋ ورتالىعى مەن كۇتۋ ورتالىعىنىڭ نەگىزگى قۇرىلىستارى تامامدالدى؛ تۇڭعىش كەزەكتى شينجياڭ ىلە تۇلپار مەكەنى حالقارالىق ساياحات مەرەكەسى ءساتتى وتكىزىلىپ، ىلەنىڭ اتى شار تاراپقا ايگىلەندى. جەرگىلىكتى فينانىس ورگاندارى قۇرىلدى جانە ولاردى ەنگىزۋدە تىڭ ىلگەرلەۋشىلىكتەرگە قول جەتتى، كۇيتۇن قالالىق ساۋدا بانكەسى رەسمي قۇرىلسا، شاعىن سومالى قارىز اقشا بەرەتىن اۋدان دارەجەلى بەس سەرىكتىك ماڭدايشالىق اسىپ جۇمىس جۇرگىزدى، ۇرىمجى قالالىق ساۋدا بانكەسى ىلەگە ىرگە كومسە، باكوۋشياڭ سەرىكتىگى ” اۆتونوميالى رايونداعى جارناسى بازارعا سالىناتىن سەرىكتىكتەر  قامباسى“ ەسىمدىگىنە ەنگىزىلدى، ءسويتىپ، فينانستىڭ ەكونوميكا مەن قوعامنىڭ دامۋىنا قولداۋ كورسەتۋ تەبىنى تىنباي كۇشەيتىلدى. وسىزامانعى ساۋدا - ساتتىق، زات اينالىمى كاسىبى جەدەل دامىدى، دۋلات وتكەلىنىڭ حالقارالىق ساۋدا - ساتتىق، زات اينالىم ورتالىعى پايدالانۋعا بەرىلسە، كۇيتۇن نۇڭجيالى قورعامالى باجى قويماسىنىڭ جابىق تيجارات جاساۋ، ەكسپورتتى باقىلاۋ - باسقارۋ قامباسى پايدالانۋعا بەرىلدى، رۇي - ۋيلان، سىنچياۋ، جيڭتيان زات اينالىمى جانە قۇلجا ەكىنشى دارەجەلى وتكەلىنىڭ حالقارالىق ساۋدا - ساتتىق قالاشاسى، قۇلجا پويەز ايالداماسىنىڭ ساۋدا - ساتتىق جاڭا رايونى قۇرىلىستارى جەدەل جۇرگىزىلسە، تيانتۇڭ - ي، ىلەتى، جۇڭچۋلياڭ جانە استىق، ماي، كەرەك - جاراق جەتكىزۋ سياقتى ءتورت ءتورت باعىتتاعى زات اينالىمى ارناۋلى جەلىلەرى جانە جينگۋ گوجي، شىنحۋايميان سياقتى ساۋدا - ساتتىق، زات اينالىمى وبيەكتىلەرىنەن ءبىر توبى سالىنا باستادى.

نەگىزدىك قۇرىلعىلارعا قوسىلعان قارجى تىنباي مولايدى.” وبيەكتىلەردى جەبەۋ جىلى “ قيمىلى بارىنشا ورىستەتىلىپ، قارجى قوسۋ ورتاسىن جاقسارتۋعا كۇش سالىندى، ماڭىزدى، ءىرى وبيەكتىلەردە جۇمىس ءبولىسىپ جاۋاپتى بولۋ ءتۇزىمى اتقارىلىپ، تۇراقتى مۇلىككە قوسىلعان قارجىلاردا ماڭىزدى ىلگەرلەۋشىلىكتەرگە قول جەتتى. ۇستەگى جىلى تىڭنان جۇمىس باستاعان وبيەكتى 610 عا جەتتى دە وتكەن جىلداعىدان 183 وبيەكتى مولايدى، مۇنىڭ ىشىندە 100 ميلليون يۋاننان استام قارجى قوسىلعان وبيەكتى 32 گە، ولارعا قوسىلعان جالپى قارجى 4 ميلليارد 520 ميلليون يۋانعا جەتىپ، قۇرىلىس وبيەكتىسى ەڭ كوپ، قوسىلعان قارجىسى ەڭ مول جىلدىڭ ءبىرى بولدى. جىڭ - قۇلجا - قورعاس تەمىر جولى، كەڭساي - قورعاس ، چيڭشۇيحى - قۇلجا جوعارعى قارقىندى تاس جولى سالىنىپ اۆموبيل قاتناسا، قۇلجا اۋە جايىنىڭ ۇشۋ رايونىن كەڭەيتىپ سالۋ جۇمىسى تامامدالدى، سايرام - كەڭساي جانە كۇيتۇن - قارامايلى جوعارى قارقىندى تاس جولى، زەكتى - توعىزتاراۋ قانتەن ەكىنشى دارەجەلى تاس جولى جانە مايتاۋ - كۇشار تاس جولىن جاڭالاۋ قۇرىلىستارى شۇعىل جۇرگىزىلۋدە؛ ىلە وزەنى تۇستىك جاعا بەلتوعانى، وزەندى بوگەپ سۋ باستاۋ ينجەنەرياسى جانە تەرىستىك جاعا بەلتوعانى قۇرىلىسى جالپى بەتتىك جۇرگىزىلسە، 6 ميلليارد يۋانعا جۋىق قارجى قوسىلعان ىلە اڭعارىنداعى اشىلاتىن جەرلەردى ىڭعايلاۋ وبيەكتىسى تولىق جۇرگىزىلدى، مۇنىڭ ىشىندە 19- جانە 20 - ءنومىرلى قۇبىرلاردان سۋ وتكىزۋ شارت - جاعدايى ازىرلەنىپ، قاس وزەنىندەگى سۋارىلاتىن رايوندار سياقتى بەس ءىرى سۋلاندىرۋ رايونىن جاڭالاۋ وبيەكتىلەرى ءساتتى جۇرگىزىلۋدە. ەكولوگيالىق ورتانى قورعاۋ شىن مانىندە كۇشەيتىلىپ، ەكولوگيالىق ورتا جاقسارتىلا ءتۇستى.

حالىق تۇرمىسىن ءتۇيىن ەتكەن قوعامدىق ىستەر جان جاقتى دامىدى. ادامدى ارقاۋ ەتۋدەن جازباي، حالىق تۇرمىسىن جاقسارتۋعا جانە ونى قامتاماسىزداندىرۋعا كۇش سالىندى. ۇستەگى جىلى قوعامدىق ىستەرگە جۇمسالعان قاراجات 6 ميلليارد 500 ميلليون يۋانعا جەتىپ، جەرگىلىكتى قازىنالىق شىعىستىڭ %70 ىن ۇستادى. عىلىم تەحنيكا قىزمەتىندە تىڭ ىلگەرلەۋشىلىككە قول جەتتى. اعارتۋدى الدىمەن دامىتۋدان جازباي، مەكتەپ قۇرىلىستارىنىڭ سىلكىنىسكە توزىمدىلىگىن ارتتىرۋ جانە 450 مىڭ شارشى مەترلىك D دارەجەلى قاتەرلى قۇرىلىستاردى جاڭالاۋعا 260 ميلليون يۋان قارجى قوسىلسا، اعارتۋ جۇمىستارىنداعى ” ەكىنى كەشىرىم ەتىپ، ءبىردى تولىقتاۋعا “ جۇمسالعان قاراجات 226 ميلليون يۋانعا، ونان يگىلىكتەنگەن وقۋشى 300 مىڭعا جەتتى؛ ” قوس نەگىزدىك اعارتۋ “ مەملەكەتتىڭ تەكسەرىپ وتكىزىپ الۋىنان ءوتىپ، ۇلتتىق - حانزۋ مەكتەپتەردى بىرىكتىرۋ “ جانە ” قوس تىلدە “ وقىتۋ جۇمىستارى ورنىقتى جۇرگىزىلىپ، كاسىپتىك اعارتۋ جەدەل دامىدى. اۋداندىق ، اۋىلدىق، قىستاقتىق دەنساۋلىققا قىزمەت وتەۋ جۇيەسى قۇرىلىسى مەن قالالاردىڭ الەۋمەتتىك اۋماقتارىنداعى دەنساۋلىققا قىزمەت وتەۋ قىزمەتى شىن مانىندە كۇشەيتىلىپ، ەگىن، مال شارۋاشىلىق رايوندارىنداعى جاڭاشا سەلبەسىپ ەمدەلۋگە قاتىناسۋ مولشەرى مەن قالا، قالاشىق تۇرعىندارىنىڭ نەگىزگى ەمدەلۋىن قامسىزداندىرۋعا قاتىناسۋ مولشەرى جەكە - جەكە %95 كە جانە %91 جەتتى؛ دەنساۋلىق ساقتاۋ وبيەكتىلەرىنە جۇمسالعان قاراجات 335 ميلليون يۋانعا جەتىپ، وبلىستىق دوستىق شيپاحاناسى، شينحۋا شيپاحاناسى، انالار مەن بالالاردىڭ سالەمەتتىگىن قورعاۋ شيپاحاناسىنىڭ امبەباپ اۋرۋحانا عيماراتى جانە ولشەمدەندىرىلگەن اۋدان دارەجەلى ءتورت شيپاحانا سالىنا باستادى. سىرتقى ۇگىتتە تىڭ ناتيجەلەرگە قول جەتتى. مادەنيەت قۇرىلىسى تەبىنى ارتتىرىلىپ، وبلىستىق كىتاپحانانىڭ جاڭا عيماراتى پايدالانۋعا بەرىلدى. اۋىلداردا (قالاشىقتاردا) ” اۋىلدارداعى مادەنيەت وتاۋى “ نىساناسى ىسكە اسىرىلىپ، دەنە تاربيەشىلەرىمىز 11 - كەزەكتى مەملەكەتتىك دەنە تاربيە جينالىسىندا ەكى كۇمىس، ءبىر قولا مەدال الۋداي تاماشا ناتيجەلەرگە قول جەتكىزدى. راديو، تەلەۆيزوردىڭ جالپىلاستىرىلۋ مولشەرى ءتىپتى دە جوعارىلاي ءتۇستى. قوعامدىق قامتاماسىزداندىرۋ جۇيەسى تىنباي كەمەلدەندىرىلىپ، قالا، قالاشىقتارداعى قوعامدىق قامسىزداندىرۋعا بەس ءتۇر بويىنشا قاتىناسۋشىلار ءبىر ميلليون 151 مىڭ ادام رەتكە، قالالار مەن اۋىلدارداعى ەڭ تومەنگى تۇرمىستى قامسىزداندىرۋعا تاراتىلعان قاراجات 192 ميلليون يۋانعا جەتىپ، قامسىزداندىرىلۋعا تيىستىلەر اۋقىمدىق باسقارۋ اياسىندا مۇمكىندىگىنشە قامسىزداندىرىلدى؛ 18 قىستاقتاعى جالپى بەتتىك ىلگەرىلەتۋ جانە 20 مىڭ شارۋانى كەدەيلىكتەن قۇتىلدىرۋ مىندەتى تامامدالدى. جىل باسىندا ۋادە بەرىلگەن 10 ناقتى ءىس تولىق تياناقتاندىرىلدى: ” قوس تىلدەگى“ 22 بالالار باقشاسىن جاڭادان سالۋ، كەڭەيتۋ، جاڭالاۋ جۇمىستارى جان - جاقتى جۇرگىزىلدى؛ نەگىزگى ساتىدا 64 شيپاحانا، قىستاقتاردا 55 شيپاحانا جاڭادان سالىندى؛ 47 اۋىلدىق (قالاشىقتىق) امبەباپ مادەنيەت وتاۋى، 150 ” شارۋالار كىتاپ ۇيىنىڭ “ جانە 50 قىستاقتا دەنە تاربيە الاڭى قۇرىلىسى جۇمىس باستادى؛ كاسىپتىك شەبەرلىككە باۋلىنعاندار 185 مىڭ ادامعا، جۇمىسقا ورنالاسقاندار 62 مىڭ 700 ادامعا جەتتى؛ قالالار مەن اۋىلداردا سالىنعان سىلكىنىسكە شىدامدى بەيقۇت ءۇي 94 مىڭعا، قالا، قالاشىقتاردا سالىنعان ارزان باعادا مايعا بەرىلەتىن تۇرعىن ءۇي 5425 كە جەتتى؛ 96 قىستاقتاعى 153 مىڭ ادامنىڭ اۋىز سۋ حاۋىپسىزدىگى ماسەلەسى شەشىم ەتىلدى؛ اۋىل قىستاقتا 13 مىڭ 100 شالشىق گاز كولشىگى جاڭادان قازىلدى؛ اۋىل شارۋاشىلىق ماشينالارىن ساتىپ الۋعا بەرىلگەن قوسىمشا قاراجات 71 ميلليون يۋانعا جەتتى؛ جوسپارلى تۋىتتاعى ” از بالالى بولىپ، تەز بايۋ“ وبيەكتىسىندە ناقتىلاندىرىلعان قاراجات 8 ميلليون 910 مىڭ يۋانعا جەتتى؛ وبلىستىق مۇگەدەكتەرگە امبەباپ قىزمەت وتەۋ ورتالىعى، قارتتار پاتەرىنىڭ ەكىنشى مەرزىمدىك قۇرىلىسى جانە تەكەس، توعىزتاراۋ، قورعاس اۋداندارىنداعى بالالار يگىلىك ورنىنىڭ جۇمىسى تولىق جۇرگىزىلە باستادى.

قوعامدىق ساياسي جالپى جاعداي ورنىقتى بولدى. ” ورنىقتىلىق ءبارىن دە باسىپ تۇسەدى “ دەيتىن يدەيا بەرىك ورناتىلىپ، ورتالىق پەن اۆتونوميالى رايوندىق پارتكومنىڭ شينجياڭنىڭ ورنىقتىلىعىن قورعاۋ جونىندەگى شەشىمدەرى مەن ورنالاستىرۋلارى تاباندى دايەكتىلەندىرىلىپ، ىلەدەگى قوعامدىق ساياسي جالپى جاعدايدىڭ ورنىقتىلىعى ايانباي قورعالدى. وتە - موتە ” 5- شىلدە“ وقيعاسى تۋىلعاننان كەيىن، ءبىز ىلەدە ماسەلە تۋىلماۋدى ءبىرىنشى نىسانا جانە قوعامدىق ورنىقتىلىقتى قورعاۋدى ءبىرىنشى جاۋاپكەرلىك ەتىپ، بەكەم دە پارمەندى شارالار قولداندىق، جاسىرىن الاپاتتاردى جورگەگىندە باتىل جويىپ، ماسەلەنى تۋىلۋدان ىلگەرى شەشتىك، ورنىقتىلىقتى قورعاۋدىڭ كەزەڭدىك سيپاتتاعى جەڭىستەرىنە قول جەتكىزىپ، شينجياڭ مەن مەملەكەتىمىزدىڭ ورنىقتىلىق جالپى جاعدايىنا ماڭىزدى ۇلەس قوستىق. سوققى بەرۋ مەن قورعانىستى كورنەكتى ورىنعا قويۋدان جازباي، ” ءۇش ءتۇرلى كۇشكە “ باستان - اقىر سىلەيتە سوققى بەردىك، اقپارات، حابار - وشار قىزمەتى مەن توسىن وقيعالاردى ءبىر جاقتى ەتۋ قۇرىلىسىن شىن مانىندە كۇشەيتىپ، ” توپتاردى تالقانداۋعا، قاشقان قىلمىستىلاردى قۋعىنداۋعا جانە ارناۋلى دەلولاردى يگەرۋگە“ ايانباي كۇش سالدىق، لاڭكەستىككە، زورلىقتى كۇشكە بايلانىستى 29 توپتى ارت - ارتىنان تالقانداپ، قوعامدىق ورنىقتىلىققا ىقپال جەتكىزەتىن كومەسكى ەلەۋلى الاپاتتاردى مۇمكىندىگىنشە الاستادىق؛ كەزەكشىلىك ءتۇزىمىن جانە جاپپاي انىقتاۋ، تەكسەرۋ جۇمىستارىن قاتايتىپ، ماڭىزدى نىسانالاردى، قۇرىلعىلاردى، ورىنداردى جانە شەكارانى باقىلاۋ - باسقارۋدى كۇشەيتىپ، ارميا، قارۋلى ساقشى، بيڭتۋان، حالىق جاساعى جانە حالىقتىق قورعانىس، ساقتىق جۇيەسىن قالىپتاستىردىق. يدەيالوگيا سالاسىنداعى بولشەكتەۋگە قارسى كۇرەسكە دەن قويىپ، ۇلتتار ىنتىماعى تاربيەسىن جانە بەتپە - بەت ۇگىت تاربيەسىن كەڭ كولەمدە ورىستەتتىك، ”ىنتىماقتى كۇشەيتىپ، بولشەكتەۋگە قارسى تۇرۋ، ورنىقتىلىقتى قورعاۋ“ تاقىرىبىنداعى جاپپاي ايىپتاۋ، اشكەرەلەۋ قيمىلىن ىشكەرىلەي جۇرگىزىپ، ءار ۇلت كادرلارى مەن بۇقاراسىنىڭ ساياسي تالعامپازدىعى مەن يدەيالىق اقاۋسىزدىق قۋاتىن جوعارىلاتا تۇستىك. ءدىن ىستەرىن زاڭ بويىنشا باسقارۋدى كۇشەيتىپ، باسشى كادرلاردىڭ ءتۇيىندى مەشىتتەرمەن بايلانىس جاساۋ جانە ءدىني قايراتكەرلەرمەن سۇحپاتتاسۋ ءتۇزىمىن قاتاڭ اتقارىپ، ءدىن قىزمەتىندە ” بەس ءتۇرلى مەحانيزمدى “ بەلسەنە جالپىلاستىردىق، زاڭسىز ءدىني قيمىلدارعا سىلەيتە سوققى بەرىپ، جاۋ كۇشتەردىڭ دىننەن پايدالانىپ بولشەكتەۋ  جانە ءبۇلدىرۋ قيمىلدارىن جۇرگىزۋىنەن قاتاڭ ساقتاندىق. تىنىشتىق ورناتۋ قيمىلدارىن كۇش سالا جۇرگىزىپ، قوعام اماندىعىن جاپپاي وڭاۋ قىزمەتىن ىشكەرىلەي ورىستەتتىك. نەگىزگى ساتىداعى نەگىزدىك قىزمەتتەردى تىنباي كۇشەيتىپ، ” ءتورتتى ءبىلۋ، تورتكە قانىق بولۋ، ءتورتتى مەڭگەرۋ “ قىزمەت مەحانيزمىن، ” الەۋمەتتىك اۋماقتاردا ورنىقتىلىقتى قورعاۋدىڭ 13 ءتۇرلى شاراسى “ مەن ” اۋىل - قىستاقتاردا ورنىقتىلىقتى قورعاۋدىڭ 10 ءتۇرلى شاراسىن “ جان - جاقتى تياناقتاندىردىق، سان مىڭداعان كادرلاردى نەگىزگى ساتىعا ءتۇسىرۋ قيمىلىن كۇش سالا ورىستەتىپ، ورنىقتىلىقتى قورعاۋداعى نەگىزدى بەكەمدەدىك. حالىق ىشىندەگى قايشىلىقتاردى ساباسىنا ءتۇسىرۋ قىزمەتىنە وسكەلەڭ ءمان بەرىپ، قايشىلىق ، داۋ - شارلاردى جانە ماڭىزدى ارىز - شاعىمداردى انىقتاپ ءبىر جاقتى ەتۋدى كۇشەيتىپ، بۇقارانىڭ زاڭدى ۇقىق - مۇددەسىن شىن مانىندە قورعادىق.

پارتيا قۇرىلىسى كۇشەيتىلە ءتۇستى. يدەيالىق ساياسي قۇرىلىستى ماڭداي الدى ورىنعا قويۋدان جازباي، جالپى كوممۋنيستەر مەن كادرلاردى جۇڭگوشا سوتسياليزم نازارياسى جۇيەسىمەن قارۋلاندىرۋعا كۇش سالىندى. ءبىرىنشى توپتاعى عىلمي دامۋ كوزقاراسىن ىشكەرىلەي ۇيرەنۋ جانە امالياتتا ايگىلەۋ قيمىلىنداعى ” قايتا قاداعالاۋ “ قىزمەتى مۇقيات جۇرگىزىلىپ، ەكىنشى، ءۇشىنشى توپتاعى قيمىل تىڭعىلىقتى جۇرگىزىلدى. باسشىلىق القا قۇرىلىسىن كۇشەيتۋگە كۇش سالىنىپ، دەموكراتيالىق ورتالىقتاندىرۋ ءتۇزىمى قاتاڭ اتقارىلىپ، ءار دارەجەلى پارتيا ۇيىمىنىڭ باسشىلىق ۇيتقىلىق رولى تولىق ساۋلەلەندىرىلدى. ادام ىستەتۋدەگى دۇرىس بەتالىستان جازباي، « پارتيا، ۇكىمەت باسشى كادرلارىن تاڭداپ ءوسىرۋ جانە مىندەتكە تاعايىنداۋ قىزمەت ەرەجەسى » قاتاڭ اتقارىلدى، ساياسي ولشەمدى قاشان دا ءبىرىنشى ولشەم، ناقتى ناتيجە مەن بەينەسىن ماڭىزدى نەگىز ەتىپ، ۇزدىك جاس كادرلاردان، ۇلتتىق كادرلاردان جانە ايەل كادرلاردان ءبىر توبىن باسشىلىق ورىنعا تاڭداپ وسىردىك. ۇستەگى جىلعى بولشەكتەۋگە قارسى تۇرۋداعى قىم - قۋىت، سالماقتى كۇرەستە قالىڭ كادرلار، اسىرەسە ۇلتتىق كادرلار مايداننان تاپجىلماي، تۋدى ايقىن ۇستاپ ءبىرىنشى شەپتە تۇردى، قالىڭ بۇقاراعا وزدەرىنىڭ ونەگەلى ارەكەتتەرىمەن ىقپال جاساپ جانە ولارعا باستاماشىلىق ەتىپ، اسا ماڭىزدى رول اتقاردى. نەگىزگى ساتىنى يگەرۋدەن، نەگىز قالاۋدان جازباي، اۋىل - قىستاقتا قىستاقتاردى جانە قالالاردا الەۋمەتتىك اۋماقتاردى ءتۇيىن ەتكەن نەگىزگى ساتىنىڭ ۇيىمدىق قۇرىلىسى كۇشەيتىلە ءتۇستى. قىستاق كوللەكتيۆى ەكونوميكاسىنداعى ”ۇشقىن“ جوسپارى مەن ستۋدەنت ”قىستاق باسشىلارى“ جوسپارى كۇش سالا اتقارىلىپ، وبلىستىق، اۋداندىق (قالالىق) ءتورت باسشىلىق القانىڭ مۇشەلەرى الەۋمەتتىك اۋماقتاردىڭ، قىستاق تۇرعىندار كوميتەتىنىڭ قۇرمەتتى مەڭگەرۋشىلىگىن قوسىمشا وتەۋ ءتۇزىمى اتقارىلدى، ” التىعا كومەكتەسۋ، قولعابىس تيگىزۋ جانە قىزمەت وتەۋ “ قيمىلى ىشكەرىلەي ورىستەتىلىپ، نەگىزگى ساتىداعى پارتيا ۇيىمىنىڭ جاۋىنگەرلىك، قورعاندىق رولى كورنەكتى تۇردە كۇشەيتىلدى. كادرلاردى باۋلۋ قىزمەتى تەبىنى تىنباي ارتتىرىلدى. ساقا كادرلار قىزمەتى كۇشەيتىلە ءتۇستى. پارتيا ستيلى، پاكتىك قۇرىلىسى جاۋاپكەرلىك ءتۇزىمى قاتاڭ تياناقتاندىرىلىپ، ورگان يقۋات قۇرىلىسى ىشكەرىلەي ىلگەرىلەتىلىپ، پارتيا سيتىلى مەن قوعامدىق سالت اناعۇرلىم جاقسارتىلدى.

ۇستەگى جىلى وبلىسىمىز ەكونوميكا مەن قوعامدىق دامۋدا كىسىنى جەلپىندىرەرلىكتەي جانە وڭاي - وسپاق قولعا كەلە بەرمەيتىن ناتيجەلەرگە قول جەتكىزدى، بۇعان ءار دارەجەلى پارتيا ، ۇكىمەتتىڭ، ءار ۇلت كادرلارى مەن بۇقاراسىنىڭ جانە وبلىسىمىزداعى بارلىق سالانىڭ اقىل - پاراساتى مەن كۇش - قۋاتى سىڭىرىلگەن. ءبىر جىلدا ءار دارەجەلى حالىق قۇرىلتايى تۇراقتى كوميتەتى مەن ساياسي كەڭەس پارتيا باسشىلىعىنان جازباي، بۇكىل وبلىسىمىزدىڭ قىزمەت جالپى جاعدايىن توڭىرەكتەپ، قىرۋار ناتيجەلى قىزمەتتەر ىستەپ، ىلەنىڭ رەفورمالاۋ، دامۋ جانە ورنىقتىلىق ىستەرىندە ماڭىزدى رول اتقاردى. جۇمىسشىلار ۇيىمى، كوممۋنيستىك جاستار وداعى جانە ايەلدەر بىرلەستىگى سياقتى بۇقارالىق ۇيىمدار جاۋاپكەرلىكتەرىن مۇقيات اتقارىپ، كوپىرلىك، دانەكەرلىك رولدارىن ساۋلەلەندىرىپ، پارتيانىڭ حالىق بۇقاراسىمەن ەتەنە بايلانىسىن قويۋلاتا ءتۇستى. شينجياڭعا كومەككە كەلگەن 6 - توپتاعى كادرلار ىلەنى اتا مەكەنىم دەپ تانىپ، ىلە حالقىنا شىن پەيىلدەرىمەن ناقتى دا يگى ىستەردى تىندىرىپ بەردى، ولار قارجى باۋراۋ وبيەكتىسىنەن 105 ىن، ونان ءبىر ميلليارد 176 ميلليون يۋان تياناقتاندىرسا، تەگىن كومەككە اتاعان قاراجاتتارى مەن كەرەك - جاراقتارىنىڭ قۇنى 199 ميلليون يۋانعا، باۋلىعان، مىندەتكە ءىلىپ شىنىقتىرعان كادرلارى 1128 ادامعا، وقۋعا اتاعان كومەك قاراجاتتارى 295 مىڭ 300 يۋانعا جەتىپ، تىڭ ناتيجەلەرگە قول جەتكىزدى. ىلەدەگى اسكەري بولىمدەر، بيڭتۋان جانە ورىندار بورىشتارىن ادال اتقارىپ، ىلەنىڭ ەكونوميكاسى مەن قوعامدىق دامۋىن جەبەۋگە، قوعامدىق ورنىقتىلىقتى قورعاۋعا جانە شەكارا قورعانىسىن بەكەمدەۋگە ماڭىزدى ۇلەس قوستى. وتە - موتە، ” 5 - شىلدە “ وقيعاسىنان بەرى، ىلەدەگى اسكەري بولىمدەر مەن قوعام حاۋىپسىزدىگى سالاسىنداعى حالىق ساقشىلارى ەرلىكپەن شايقاس جاساۋ، تولاسسىز كۇرەس جۇرگىزۋ جانە قان توگۋدەن ، قۇربان بەرۋدەن قورىقپاۋ رۋحىن تولىق ساۋلەلەندىرىپ، ورنىقتىلىقتى قورعاۋدىڭ ءبىرىنشى شەبىندە قاشان دا تابان تىرەپ، بولشەكتەۋگە قارسى كۇرەستىڭ تىڭ جەڭىسىنە قول جەتكىزۋگە كورنەكتى ۇلەس قوستى. وسى ورايدا مەن وبلىستىق پارتكوم مەن حالىق ۇكىمەتى اتىنان اۆتونوميالى وبلىسىمىزداعى ءار ۇلت كادرلارى مەن بۇقاراسىنا، ىلەدەگى ازاتتىق ارميانىڭ كوماندىر - جاۋىنگەرلەرىنە، قارۋلى ساقشىنىڭ وفيسەر - جاۋىنگەرلەرىنە، قوعام حاۋىپسىزدىگى سالاسىنداعى حالىق ساقشىلارىنا، تىڭ يگەرۋشى جۇمىسشى - قىزمەتكەرلەرگە، شينجياڭعا كومەككە كەلگەن كادرلارعا جانە ىلەدەگى ورىندارعا شىنايى العىس ايتامىن جانە ولارعا وسكەلەڭ قۇرمەت بىلدىرەمىن!

ناتيجەلەردى تۇراقتاندىرۋمەن بىرگە، ءبىز تاعى دا قىزمەتتە ورىن تەۋىپ وتىرعان ماسەلەلەر مەن قيىنشىلىقتاردى دا سەرگەكتىكپەن كورە ءبىلۋىمىز كەرەك: شارۋالار كىرىسىن مولايتۋدىڭ ءونىمدى مەحانيزمى ءالى دە تۇراقتى ەمەس، اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ كاسىپ سالالاندىرىلۋ دەڭگەيى ءالى دە تومەن؛ ابزال كاسىپ سالاسى اۋماعى ءالى دە قالىپتاسا قويمادى، جاڭاشا ونەركاسىپتەندىرۋ قۇرىلىسىنىڭ مىندەتتەرى ءالى دە توتەنشە اۋىر؛ ءۇشىنشى كاسىپتىڭ جالپى مولشەرى ماردىمسىز، دەڭگەيى اسا تومەن؛ سىرتقى ساۋداداعى يمپورت - ەكىسپورت جاعدايى ءالى دە مۇشكىل؛ حالىق تۇرمىسىن جاقسارتۋدى ءتۇيىن ەتكەن قوعامدىق ىستەردى كۇشەيتە تۇسۋگە تۋرا كەلۋدە. قوعامدىق ورنىقتىلىققا ىقپال جاسايتىن قايشىلىقتار ءالى توتەنشە مول، قوعامدىق جالپى جاعدايدىڭ ءۇرتىس ورنىقتىلىعىن ساقتاۋدىڭ مىندەتتەرى ءالى دە اسا جاپالى. از ساندى كوممۋنيستەر مەن كادرلاردىڭ يدەيانى ازات ەتۋ دەڭگەيى ءالى دە جەتكىلىكسىز، جاڭالىق جاراتۋ تانىمى جەتەرسىز، ءىشىنارا باسشى كادرلاردىڭ ءبىلىم قۇرىلىمى، قابىلەت ساپاسى جانە قىزمەت ستيلى تىڭ جاعداي، سونى مىندەتتەردىڭ تالابىنان ءالى دە شىعا قويعانى جوق. ءبىز وسى ماسەلەلەرگە وسكەلەڭ نازار اۋدارىپ، شىنايى شارالاردى قولدانىپ، ونى باسا شەشىم ەتۋىمىز كەرەك.

ەكىنشى، جاعدايدى جىعا تانىپ، جالپى جاعدايدى مەڭگەرىپ، دامۋدى جەدەلدەتۋدەگى جاۋاپكەرلىكتى، كوكەيتەستىلىكتى جانە بورىشتىلىقتى كۇشەيتە ءتۇسۋ كەرەك

ىلە قازىر دامۋدى جەدەلدەتۋدىڭ شەشۋشى مەزگىلىندە تۇرعاندىقتان، ءبىز بۇرىن بولماعان دامۋ ورايىنا ءدوپ كەلۋمەن قاتار، قيان - كەسكى باسەكەلەرگە دە ءدوپ كەلۋدەمىز ، ءبىر جاعىنان، كەزەكتەگى ىشكى - سىرتقى دامۋ اۋقىمىنا كوز جىبەرگەندە الەم ەكونوميكاسىنىڭ قۇلدىراۋى باسەڭدەپ، حالقاراداعى باستى ەكونوميكالىق تۇلعالاردا جاقسى بەلگىلەر بايقالىپ، الەم ەكونوميكاسىنىڭ قايتا وركەندەۋىنەن ءۇمىت ۇشقىنى بەلەڭ بەردى؛ ىشكى جاقتاعى ەكونوميكانىڭ قايتا وركەندەۋ نەگىزدەرى ۇزدىكسىز بەكەمدەلىپ، بازار جونىندەگى سەنىم كورنەكتى تۇردە كۇشەيدى. كەلەر جىلعى جالپى ەكونوميكالىق جاعداي بيىلعى جىلدان دا جاقساراتىندىعى جانە سىرتقى ورتانىڭ دامۋدى جەدەلدەتۋىمىزگە جالپى جاقتان ءتيىمدى بولاتىندىعى مەجەلەنىپ وتىر. وتە - موتە، باس شۋجي حۋ جينتاۋدىڭ شينجياڭداعى كادرلار جينالىسىندا جانە پارتيا 17- كەزەكتى ورتالىق كوميتەتى 4 - جالپى ءماجىلىسى جابىلعاننان كەيىنگى شينجياڭ قىزمەتى جونىندە سويلەگەن ەكى رەتكى ماڭىزدى سوزىندە شينجياڭداعى قىزمەتتى ويداعىداي ىستەۋدىڭ جالپى تالابىن جانە ” ۇشتەن اۋىتقىماۋ “ پرينسيبىن ورتاعا قويىپ، شينجياڭ قىزمەتىن ويداعىداي ىستەۋ شينجياڭنىڭ عانا ەمەس، قايتا بۇكىل پارتيانىڭ، بۇكىل ەلدىڭ ءىسى، سوندىقتان، شينجياڭداعى ەكونوميكا مەن قوعامنىڭ ويداعىداي دا جەدەل دامۋىن تاباندىلىقپەن جەبەپ، قوعامدىق جالپى جاعدايدىڭ ورنىقتىلىعىن تاباندى تۇردە قورعاۋ، ۇلتتاردىڭ ۇلى ىنتىماعىن تاباندىلىقپەن بەكەمدەپ جانە دامىتىپ، پارتيا قۇرىلىسىن تاباندى تۇردە يگەرىپ جانە سەكىرمەلى دامۋدى ىسكە اسىرۋدى جەبەۋ كەرەك دەپ اتاپ كورسەتتى. ورتالىق كوميتەت قاراشانىڭ باسىنان بەرى شينجياڭدا تەكسەرۋ - زەرتتەۋ جۇرگىزۋگە ارت - ارتىنان ءۇش توپتا گرۋپپا جىبەردى، مۇنداعى ماقسات جاڭا جاعدايداعى شينجياڭداعى رەفورمالاۋ، دامۋ جانە ورنىقتىلىق جونىندە جاسالعان ستراتەگيالىق ورنالاستىرۋلاردى جەبەپ، شينجياڭداعى قىزمەتتەردى تىڭ دەڭگەيدەن تۇبەگەيلى تۇردە ىلگەرىلەتۋ. تاياۋدا اشىلعان ورتالىقتىڭ ەكونوميكا قىزمەتى ماجىلىسىندە تاعى دا ورتا، باتىس بولەكتەردى قولداۋ تەبىنىن ارتتىرا ءتۇسۋ جانە مۇنان بىلايعى 10 جىلداعى اشۋ جۇمىستارىن جالعاستى جۇرگىزۋدىڭ جالپى وي جەلىسى مەن ساياساتتىق شارالارىن بەلگىلەپ، شەكاراداعى ۇلتتىق رايوننىڭ ەكونوميكاسى مەن قوعامدىق دامۋىنا الدىمەن قولداۋ كورسەتەتىندىگىن ايقىن ورتاعا قويدى، سونداي - اق ورتالىق شينجياڭ قىزمەتى جونىندە اڭگىمە ءماجىلىسىن اشىپ، شينجياڭ قىزمەتى تۋرالى ارناۋلى ورنالاستىرۋلار جاساماقشى، مىنە، بۇل شينجياڭ جانە ىلە جونىنەن تاپتىرماس وراي ەسەپتەلەدى دە جاڭا ءبىر كەزەڭدەگى قاۋرىت قارجى قوسۋ، جاپپاي اشۋ، جالپى بەتتىك قۇرىلىس جۇرگىزۋ ورلەۋىنىڭ كوتەرىلەتىندىگىنەن دەرەك بەرەدى. ج ك پ اۆتونوميالى رايوندىق 7- كەزەكتى كوميتەتى 8 - جالپى (كەڭەيتىلگەن)  ءماجىلىسى مەن اۆتونوميالى رايوندىق ەكونوميكا قىزمەتى ماجىلىسىندە جاڭا جاعدايداعى قىزمەتتەردى ويداعىداي ىستەۋ جونىندە جان - جاقتى ورنالاستىرۋلار جاسالىپ، مۇنان بىلايعى دامۋ بەتالىستارىن جانە نىسانالىق مىندەتتەردى ءتىپتى دە ايقىنداپ، ىلەنىڭ دامۋىنا انىق باعدار سىلتەدى. شينجياڭ تىڭ ورلەۋ كەزەڭىنە كوتەرىلىپ، دامۋدى جان - جاقتى جەدەلدەتۋدىڭ تىڭ مەزگىلىنە ءوتتى. ىلەنىڭ جاعدايىنان الساق، تاياۋ جىلدارى بايلىق جانە وڭىرلىك ابزالدىلىقتى كوزدە ۇستاپ، دامىتۋ وي جەلىلەرى مەن شارالاردى تىناي بايىتتىق جانە كەمەلدەندىردىك، ەكونوميكالىق قۇرىلىمدى رەتتەپ جانە ساپالىلاندىرىپ، ءتۇيىندى كاسىپ سالالارىنىڭ دامۋىن جانە ماڭىزدى وبيەكتىلەر قۇرىلىسىن جەبەدىك، ەكونوميكا مەن قوعامنىڭ جان جاقتى دامۋىن تەبىندى ىلگەرىلەتىپ، دامۋدى جەدەلدەتۋدەگى ابزالدىلىقتاردى ءتىپتى دە كورنەكتىلەندىرىپ، تەبىندى كورنەكتى تۇردە كۇشەيتتىك جانە مۇنان بىلايعى دامۋعا بەكەم نەگىز قالادىق. ىلە تىڭ ورلەۋ كەزەڭىنە كوتەرىلىپ، دامۋدى جان جاقتى جەدەلدەتۋدىڭ تىڭ مەزگىلىنە ءوتتى. ەندى ءبىر جاعىنان،  ءبىز الەم ەكونوميكاسىنىڭ تولىق جاندانۋىنا ىقپال جاسايتىن تۇراقسىز دا بەلگىسىز فاكتورلاردىڭ ءالى دە مول ەكەندىگىنە، ىشكى جاقتاعى ەكونوميكالىق اينالىمدا كومەسكى حاۋىپ قاتەردىڭ ورىن تەۋىپ وتىرعاندىعىنا جانە دامۋدى جەدەلدەتۋدەگى سىرتقى ەكونوميكالىق ورتانىڭ ءالى دە توتەنشە مۇشكىل ەكەندىگىنە كوز جەتكىزۋىمىز قاجەت. اسىرەسە، وسى بىرنەشە جىلدا جەدەل دامىعانىمىزبەن، الايدا، شينجياڭداعى باسقا تۋىسقان ايماق، وبلىستاردىڭ دا ورايدى قالت جىبەرمەي يگەرىپ، دامۋدى جەدەلدەتكەندىگىن، ءبىزدىڭ ولارمەن ارامىزدا كورنەتكى پارىقتاردىڭ ءالى دە ورىن تەۋىپ وتىرعاندىعىن سەرگەكتىكپەن كورە ءبىلۋىمىز كەرەك. 2008- جىلعى باستى ەكونوميكالىق كورسەتكىشتەردەن العاندا، وبلىسقا توتە قاراستى ورىنداردىڭ GDP ى 29 ميلليارد 100 ميلليون يۋانعا جەتىپ، شينجياڭداعى ايماق، وبلىستاردىڭ ىشىندە ءالى دە 5- ورىندا تۇرسا، %14.5 ارتۋ سالىستىرماسى شينجياڭ بويىنشا 7- ورىندا تۇر؛ شينجياڭنىڭ كىسى باسىنا تۋرا كەلەتىن GDP ى 19 مىڭ 893 يۋانعا جەتسە، وبلىسقا توتە قاراستى ورىنداردىكى 11 مىڭ 464 يۋانعا جەتىپ، شينجياڭنىڭ ورەسىنەن 8 مىڭ 429 يۋان تومەن بولىپ، شينجياڭ بويىنشا 11- ورىنعا ءتۇسىپ، وتكەن جىلداعىدان ارەڭ ءبىر ورىندى سان العا جىلجىدى. قارامايلى قالاسى، بايىنعولىن وبلىسى جانە شىحىزى قالاسىنىڭ كىسى باسىنا تۋرا كەلەتىن GDP ى جەكە جەكە  100 مىڭ  216 يۋانعا، 45 مىڭ 669 يۋانعا جانە 42 مىڭ 728 يۋانعا جەتسە، ءۇرىمجى قالاسى مەن تۇرپان ايماعىنىكى 33  مىڭ يۋاننان استامعا جەتىپ، ارتۋ قارقىنى توتەنشە تەز بولۋدا. وبلىسقا توتە قاراستى ورىنداردىڭ جەرگىلىكتى قازىناسىنىڭ جاي مەجە ەسەپ كىرىسى ءبىر ميلليارد 995 ميلليون يۋانعا جەتىپ، ءالى دە 5- ورىندى ساقتاۋدا، ارتۋ شاماسى %35.7 كە جەتكەنىمەن، ارەڭ 6 - ورىندا تۇر. وبلىسقا توتە قاراستى ورىندارداعى شارۋالاردىڭ كىسى باسىنا تۋرا كەلەتىن تازا كىرىسى 4 مىڭ 475 يۋانعا جەتىپ، وتكەن جىلداعىدان ءبىر ورىندى سان الدىعا جىلجىعانىمەن، ارەڭ 10- ورىندى يەلەپ، 11 - ورىندا تۇرعان التاي ايماعىنان ارەڭ 3 يۋان ارتىق تۇر. ونەركاسىپتىڭ GDP دا ۇستايتىن سالىستىرماسى %25 كە دە جەتپەي، ءالى دە مەملەكەتتىك جانە شينجياڭدىق ورەدەن تومەن تۇر. مۇنىڭ بارلىعى ءبىز دامىساق، باسقالاردىڭ دا داميتىدىعىن، ونىڭ ۇستىنە كەيبىرەۋلەردىڭ بىزدەن دە جەدەل داميتىندىعىن، دامۋدىڭ جەتكىلىكسىزدىگى ءبىز ءدوپ كەلىپ وتىرعان ەڭ ءىرى ماسەلە جانە دامۋدى جەدەلدەتۋدىڭ ءالى دە ەڭ شۇعىل مىندەت ەكەندىگىن تولىق اڭعارتىپ وتىر. مەملەكەت پەن شينجياڭداعى ءتۇپ قوتارىلا، ۇدىرە العا تارتقان دامۋ اۋقىمىنا مەڭزەس قول جەتكەن ناتيجەلەرگە توقمەيىلسۋىمىزگە، ماسايراۋىمىزعا جانە توقىراۋىمىزعا مۇلدە بولمايدى. تاۋقىمەتتىك تانىم بولعاندا عانا باسەكەلەرگە بەل شەشە ورايلاسا الامىز؛ امانشىلىقتا جامانشىلىقتىڭ دا بولاتىنىن ەستەن شىعارماعاندا قاي - قاشان دا ىرىقتىلىقتى ساقتاي الامىز. دامىمايىنشا جانە باياۋ دامىعان كۇندە دە ەشقانداي ۇمىتتەن ءسوز اشۋعا بولمايدى. كەزەكتە ىلە اۋىر جۇك ارقالاۋ كەزەڭىنە ءوتتى، ەگەر كوز الداعى جاعدايعا شۇكىرشىلىك ەتىپ، كوزسىزدىكپەن ءماز بولساق، ورايدى قولدان جىبەرىپ، كوش ارتىندا قالىپ، دامۋى ءبىرشاما تەز ايماق، وبلىستارمەن پارقىمىزدى ءتىپتى دە زورايتىپ جىبەرەمىز. ءسويتىپ پارتيا مەن حالىقتىڭ تاپسىرماسى الدىندا ۇياتقا قالامىز. ءبىز مەملەكەتتىڭ جانە شينجياڭنىڭ دامۋ جالپى اۋقىمىن، ءسوزجوق، سەرگەكتىكپەن تانىپ، ىلەنىڭ قىزمەتىن مەملەكەتتىڭ جانە شينجياڭنىڭ جالپى جاعدايى تۇرعىسىنان جوسپارلاۋىمىز، دامۋدى جەدەلدەتۋدەگى جاۋاپكەرلىكتى، كوكەيتەستىلىكتى جانە بورىشتىلىقتى كۇشەيتە ءتۇسىپ، ورايدى قالت جىبەرمەي يگەرۋىمىز، اۋقىمعا باعىپ، ۇدىرە العا تارتۋىمىز، وبلىسىمىز كولەمىندە دامۋدى جەدەلدەتۋدىڭ تىڭ ورلەۋىن كوتەرىپ، بەلگىلەنگەن وي جەلىلەرى بويىنشا، بىرنەشە جىل بەل شەشپەي ىستەۋىمىز، وسى ارقىلى ەكونوميكا مەن قوعامنىڭ قالىپتان تىس سەكىرمەلى دامۋىن جەبەۋىمىز كەرەك.

يدەنيانى ازات ەتۋ دەڭگەيى قىزمەتتەگى تەبىندى جانە ەكونوميكا مەن قوعامنىڭ دامۋ قارقىنىن بەلگىلەيدى، يدەيانى جاپپاي ازات ەتپەيىنشە ەكونوميكا مەن قوعامنىڭ قاۋىرت دامۋى بولماق ەمەس. ءبىز 2007- جىلى قازاندا وبلىسقا توتە قاراستى ورىنداردا ەكى ايعا جالعاسقان يدەيانى ازات ەتۋ كولەمدى تالقى قيمىلىن وتكىزدىك، وتكەن جىلى تاعى عىلمي دامۋ كوزقاراسىن ۇيرەنۋ جانە امالياتتا ايگىلەۋ قيمىلىن ىشكەرىلەي ورىستەتۋدى وراي ەتىپ، جاڭا ءبىر كەزەكتەگى يدەيانى ازات ەتۋ جۇمىستارىن جالعاستى جۇرگىزدىك. ءبىز ەكى جىلداعى يدەيانى ازات ەتۋ بارىسىندا دامۋ بەتالىستارىن ايقىنداپ، دامۋ وي جەلىلەرىندە جاڭالىق جاراتتىق، دامۋ جونىندەگى تانىمدى بىرلىككە كەلتىردىك، شەشۋشى سالالارداعى جانە ءتۇيىندى قىزمەتتەردەگى تىڭ ىلگەرىلەۋشىلىكتەردى جەبەدىك. وسى زامانعى مال شارۋاشىلىعى، ءتۇسىمدى ەگىمشىلىك جانە ەرەكشە جەمىس - جيدەك كاسىپتەرى قاۋرىت دامىدى، ەندى بىرنەشە جىلدا بارىنشا كولەمدەنگەن، سورتتى دا ءتۇسىمدى تىرەكتى كاسىپ سالاسى قالىپتاساتىن بولادى؛ مەملەكەتتەگى 500 بەلدى كاسىپورىننىڭ ءبىر توبى ىلەگە ىرگە كومىپ، كومىر - حيميا ونەركاسىبى، سۋ ەلەكتر، وت ەلەكتر جانە كەن بايلىعى وبيەكتىلەرى ارت - ارتىنان سالىنا باستادى دا ىلەنىڭ جاڭاشا ونەركاسىپتەندىرۋ قۇرىلىسى دابىرالى جۇرگىزىلدى، ەندى بىرنەشە جىلدا ىلەنىڭ امبەباپ شارۋاشىلىق قۋاتى مەن جەرگىلىكتى قازىنالىق كىرىسىندە تاريحي سيپاتتاعى ىلگەرلەۋشىلىكتەر بولادى؛ جۇڭگو - قازاقىستان قورعاس حالقارالىق شەكارالىق ىنتىماقتاستىق ورتالىعى تاياۋدا جابىق تيجارات جۇرگىزبەكشى، سونىمەن وتكەلدىڭ جانە ونەركاسىپ باقشا رايونىنىڭ نەگىزدىك قۇرىلعىلار قۇرىلىسى تىنباي كۇشەيىپ، رولى ۇزدىكسىز كەمەلدەنەدى دە تاعى بىرنەشە جىلدا ىلە شينجياڭداعى اۋەلى مەملەكەتتەگى ەكسپورت ونىمدەرىن وڭدەيتىن، شىعىسپەن بايلانىس جاساپ، باتىسقا شىعاراتىن جانە باتىستان ەنگىزىپ، شىعىسقا جونەلتەتىن تاۋار، زات اينالىمى بازاسىنا اينالاتىن بولادى؛ جىڭ - قۇلجا - قورعاس تەمىر جولىندا كولىك قاتىناسا، جوعارى قارقىندى تاس جول كەلەر جىلى تولىق جۇمىس باستايدى؛ قايشالىسقان قاتىناس تورابىنىڭ جۇلگەلەنۋى ىلە ەكونوميكاسىنىڭ قاۋىرت دامۋىنا، ءسوزسىز، ءوز سەپتىگىن تيگىزەتىن بولادى. وتە - موتە، ءبىز وبلىستىڭ ءتورت باسشىلىق القاسىندا ىنتىماقتى دا جاراسىمدى، ءىس تىندىرا بىلەتىن اۋان جانە اۋدانداردا (قالالاردا)، تاراۋلاردا قۇيرىق تىستەسە قارا تالاستىراتىن جاعداي قالىپتاستىردىق، مىنە بۇل ىلەنىڭ دامۋىن جەدەلدەتۋدەگى ەڭ كۇشتى ابزالدىلىققا جانە قۇدىرەتتى قوزعاۋشى كۇشكە اينالاتيىن بولادى. سونىمەن بىرگە ءبىز دامۋعا شەك قويىلمايتىنى سياقتى يدەيانى ازات ەتۋگە دە شەك قويىلمايدىعىن سەرگەكتىكپەن كورە ءبىلۋىمىز ءتيىس. قول جەتپەيتىن دامۋ ورايلارىنا جانە دامۋدى جەدەلدەتۋدەگى اۋىر قىسىمدارعا مەڭزەس ءبىز يدەيانى تۇبەگەيلى ازات ەتپەسەك، شەشۋشى ماسەلەلەردى يگەرمەسەك، ۇرىمتال شارالاردى قولدانباساق جانە قول بايلايتىن ماسەلەلەردى شەشپەسەك قالىپتان تىس سەكىرمەلى  دامۋدى ىسكە اسىرۋىمىز مۇمكىن ەمەس. ءبىز رايونىمىزدىڭ، وبلىسىمىزدىڭ، اۋداندارىمىزدىڭ جاعدايىن، ءسوزجوق، دۇرىس يگەرۋىمىز، پارىقتاردى، جەتەرسىزدىكتەردى بايقاۋمەن بىرگە، ورايلارعا، ابزالدىلىقتارعا دا كوز جەتكىزىپ، عىلمي دامۋ كوزقاراسى مەن دامۋدى جەدەلدەتۋدى ىلەدەگى ماسەلەلەردى شەشۋدىڭ ءتۇبىرلى جولى ەتۋدەن جانە يدەيانى ازات ەتۋدى ەكونوميكا مەن قوعامدىق دامۋدى جەبەۋدەگى قوزعاۋشى كۇش ەتۋدەن جازباي، وبلىسىمىز كولەمىندە يدەيانى ازات ەتۋدىڭ جاڭا ءبىر كەزەكتەگى كولەمدى تالقىسىن ىشكەرىلەي جۇرگىزىپ، دامۋعا تۇساۋ بولاتىن بارلىق يدەيالىق كوزقاراستار مەن ەسكى داعدىلاردى، دامۋعا ىقپال جاسايتىن بارلىق تۇزىلىستىك بوگەتتەر مەن مەحانيزىمدىك كىناراتتاردى باتىل الاستاۋىمىز جانە جاڭالىق جاراتۋعا دا، ويلاۋعا دا، ىستەۋگە دە، جاۋاپكەرلىككە دە باتىلدىق ەتىپ، يدەيانى ازات ەتۋ بارىسىندا قيىن ماسەلەلەردى شەشۋىمىز، كوزقاراستى جاڭالاۋ بارىسىندا كەدەرگىلەردى تالقانداپ، قيان - كەسكى باسەكەدە ىرىقتىلىققا قول جەتكىزۋىمىز جانە يدەيانى جاڭالاۋعا، وق بويى الدا جۇرۋگە باتىلدىق ەتىپ، ءىرى جۇمىستاردى تىندىرىپ، ۇلكەن يگىلىك جاراتۋىمىز، ايلىق جولدى اپتالاپ، كۇندىك جولدى ساسكەلەپ ارتقا تاستاپ، جىلدان جىلعا ارىنداپ،  ءوزىمىزدى قامشىلاپ، وزىقتىققا ۇمتىلىپ، ورايلاردى قالت جىبەرمەي يگەرىپ، باسقالاردى باسىپ ءتۇسىپ، ىلەدەگى رەفورما جاساۋ، قاقپانى اشىق ۇستاۋ جانە وسىزامانداندىرۋ قۇرىلىسىن تىڭ كەزەڭگە كۇش سالۋىمىز كەرەك.

كەزەكتەگى دامۋ اۋقىمى مەن دامۋ ورايلارىنا مەڭزەس 2010 - جىلعى قىزمەتتەردى ويداعىداي ىستەۋدىڭ  باستى تالاپتارى مىناداي بولماق: جۇڭگوشا سوتسياليزم ۇلى تۋىن بيىك ۇستاپ، دىڭ شياۋپيڭ نازارياسى مەن ” ۇشكە ۋاكىلدىك ەتۋ“ ماڭىزدى يدەياسىن جەتەكشى ەتىپ، عىلمي دامۋ كوزقاراسىن ىشكەرىلەي دايەكتىلەندىرۋ، ەكونوميالىق قۇرىلىستى وزەك ەتۋدەن جازباي، يدەيانى ازات ەتۋدى جەتەكشى، رەفورمادا جاڭالىق جاراتۋدى قوزعاۋشى كۇش، شارۋالار كىرىسى مەن قازىنالىق كىرىستى مولايتۋدى ۇيتقى، حالىقتىڭ تۇرمىستىق ورەسى مەن امبەباپ قۋاتتى جوعارىلاتۋدى نىسانا ەتىپ، ەكولوگيالىق وبلىس قۇرۋ، وبلىستى عىلىم - تەحنيكا، اعارتۋ ارقىلى  وركەندەتۋ، ابزالدىلىقتاردى كادەگە جاراتۋ، سىرتقا قاقپانى اشىق ۇستاۋ جانە ءۇرتىس دامىتۋ ستراتەگياسىن تاباندى اتقارۋ، ءبىر جاعىنان، رەفورما مەن دامۋدى، ەندى ءبىر جاعىنان، ىنتىماقتىلىق پەن ورنىقتىلىقتى يگەرۋدەن جازباي، ەكونوميكالىق قۇرىلىمدى ساپالىلاندىرۋعا كۇش سالۋ، دامىتۋ تاسىلىندە بۇرىلىس جاساۋدى جەدەلدەتىپ، نەگىزدىك قۇرىلعىلار قۇرىلىسى مەن ەكولوگيالىق ورتا قۇرىلىسىن كۇشەيتۋ، حالىق تۇرمىسىن تىنباي جاقسارتىپ، قوعامدىق جاراسىمدىلىقتى جەبەۋ، دامىتۋدا وبيەكتىلەردى، رەفورمادا جاڭالىق جاراتۋدى، جاراسىمدىلىقتا حالىق تۇرمىسىن، تىنىشتىقتا ورنىقتىلىقتى جانە كەپىلدىكتە پارتيا قۇرىلىسىن يگەرۋ ارقىلى جاڭاشا اۋىل - قىستاق قۇرىلىسى مەن جاڭاشا ونەركاسىپتەندىرۋ قۇرىلىسىن جەبەۋ، ساياحات بايلىقتارىن اشۋدا، سىرتقا باعىتتالعان شارۋاشىلىقتى دامىتۋدا جانە قوعامدىق سان - سالالى ىستەردى دامىتۋدا ءتىپتى دە زور ىلگەرلەۋشىلىكتەرگە قول جەتكىزىپ، ەكونوميكا مەن قوعامنىڭ ويداعىداي دا جەدەل دامۋىن جەبەۋ.

باستى نىسانالار مىناداي: ءوندىرىستىڭ جالپى ءونىم قۇنىن 38 ميلليارد 800 ميلليون يۋانعا جەتكىزىپ، %13 ارتتىرىپ، %15 كە جەتكىزۋگە كۇش سالۋ؛ جالپى قوعامدىق تۇراقتى مۇلىككە قوسىلاتىن قارجىنى 22 ميلليارد 800 ميلليون يۋانعا جەتكىزىپ، %25 ارتتىرۋ؛ جەرگىلىكتى قازىنانىڭ جاي مەجە ەسەپ كىرىسىن 2 ميلليارد 844 ميلليون يۋانعا جەتكىزىپ، %20 ارتتىرىپ، %22 كە جەتكىزۋگە كۇش سالۋ؛ ونەركاسىپتە ارتقان قۇندى 9 ميلليارد 450 ميلليون يۋانعا جەتكىزىپ، %21 ارتتىرۋ؛ سىرتقى ساۋداداعى يمپورت - ەكسپورت جالپى سوماسىن 4 ميلليارد 370 ميلليون دوللارعا جەتكىزىپ، %15 ارتتىرۋ؛ قارجى باۋراۋداعى تياناقتاندىرىلاتىن قارجىنى 11 ميلليارد يۋانعا جەتكىزىپ، %23.6 ارتتىرۋ؛ قوعامدىق تۇتىنۋ بۇيىمدارىنىڭ بولشەك ساتىلۋ جالپى سوماسىن 10 ميلليارد 700 ميلليون يۋانعا جەتكىزىپ، %20 ارتتىرۋ؛ قالا، قالاشىق تۇرعىندارىنىڭ كىسى باسىنا تۋرا كەلەتىن تيەسەلى كىرىسىن %12 تەن استام ارتتىرۋ؛  شارۋالاردىڭ كىسى باسىنا تۋرا كەلەتىن تازا كىرىسىن 800 يۋاننان استام مولايتۋ؛ قالا، قالاشىقتاردا تىزىمگە تۇسكەن جۇمىسسىزدىق مولشەرىن %4 كولەمىندە مەڭگەرۋ؛ ون مىڭ يۋاندىق ءوندىرىس جالپى قۇنىنداعى سارىپتالىمدى %4 اينالاسىنا ءتۇسىرۋ؛ جان سانىنىڭ تابيعي ارتۋ مولشەرىن 12 كولەمىندە تىزگىندەۋ.

ءۇشىنشى، عىلمي دامۋ كوزقاراسىن ىشكەرىلەي دايەكتىلەندىرىپ، ەكونوميكا مەن قوعامنىڭ ويداعىداي دا جەدەل دامۋىن تاباندى تۇردە جەبەۋ كەرەك

2010- جىل 11 - بەسجىلدىق جوبانى اتقاراتىن ەڭ سوڭعى ءبىر جىل ەسەپتەلمەك. كەلەر جىلعى قىزمەتتەردى ويداعىداي ىستەۋ 11 - بەسجىلدىق جوبانى تابىستى ورىنداۋ، 12 - بەسجىلدىق جوبانى اتقارۋ جانە ەكونوميكا مەن قوعامنىڭ ويداعىداي دا جەدەل دامۋىن جەبەۋ جونىنەن ايىرىقشا ماڭىز الادى. ءبىز بايلىق ابزالدىلىعىن ساۋلەلەندىرىپ، ابزال كاسىپ سالالارىن توڭىرەكتەپ، ءتۇيىندى قىزمەتتەردى مىقتى يگەرۋىمىز، قىزمەتتەردە كەلەلى ىلگەرىلەۋشىلىكتەرگە قول جەتكىزۋدى جەبەپ، 11 - بەسجىلدىق جوباداعى نىسانالىق مىندەتتەردى تابىستى ورىنداۋىمىز كەرەك.

(ءبىرىنشى) شارۋالار كىرىسىن مولايتۋ سىندى ۇيتقىنى توڭىرەكتەۋدەن جازباي، وسى زامانعى اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ دامۋىن جەبەۋدە تىڭ ىلگەرلەۋشىلىككە قول جەتكىزۋ كەرەك. جاڭاشا اۋىل - قىستاق قۇرىلىسىنداعى ماڭداي الدى مىندەت ءوندىرىستى دامىتۋ، ونداعى ۇيتقى - شارۋالار كىرىسىن مولايتۋ. ەگىن، مال شارۋاشىلىعىندا ىرگەلى وبلىس ەسەپتەلەتىن ىلە دە شارۋالاردىڭ جەدەل بايۋ بايىي الماۋ ماسەلەسى قاشان دا جاپپاي دوڭگەلەك داۋلەتتى قوعام قۇرۋ اياق الىسىنا قاتىستى شەشۋشى ماسەلە ەسەپتەلەدى. شارۋالار كىرىسىن مولايتۋدى ۇيتقى، سىرتقا باعىتتالعان اۋىل شارۋاشىلىعىن دامىتۋدى نىسانا ەتۋدەن جازباي، وسى زامانعى مال شارۋاشىلىعىن، قۇرىلعىلى اۋىل شارۋاشىلىعىن، ەرەكشە جەمىس - جيدەك جانە ەڭبەككۇش شارۋاشىلىعى سىندى ءتورت ءىرى كاسىپ سالاسىن توڭىرەكتەپ، يدەيانى ونان ارى ازات ەتۋ، باتىل ىلگەرىلەپ، اۋىل شارۋاشىلىق قۇرىلىمىن ستراتەگيالىق سيپاتتا رەتتەۋ، ءوندىرىس تاسىلىندەگى ماڭىزدى بۇرىلىستاردى جەبەپ، ەرەكشە كاسىپ سالالارىن جانە اۋىل شارۋاشىلىعىن كاسىپ سالالاندىرۋدى كولەمدەندىرۋ، دەڭگەيلەندىرۋ جانە ورەلەندىرۋ كەرەك، اۆتونوميالى رايونداعى استىق، مايلى داقىل، مال شارۋاشىلىق ونىمدەرى، جەمىس - جيدەك جانە اۋىل شارۋاشىلىق قوسالقى ونىمدەرىن ەكسپورت ەتۋ ءۇشىن وڭدەۋ سىندى بەس ءىرى بازا قۇرىلىسىن سالۋدى جەدەلدەتىپ، شارۋالاردىڭ كىرىسىن 8 - 10 مىڭ يۋانعا مولايتۋ جۇلگەسىن مۇمكىندىگىنشە قالىپتاستىرىپ، ونىڭ ىلگەرىلەۋشىلىك سيپاتتا ارتۋىن جەبەۋ قاجەت.

ءبىرىنشى، وسى زامانعى مال شارۋاشىلىعىن الدىمەن دامىتۋدان جازباۋ كەرەك. ءداستۇرلى مال شارۋاشىلىعىن جاقسارتۋدان جازباي، وسى زامانعى مال شارۋاشىلىعىندا جاڭالىق جاراتۋ، مال شارۋاشىلىق ونىمدەرىنىڭ ءونىم مولشەرى مەن ساپاسىن جوعارىلاتۋدى نىسانا، قالا ماڭى جانە ەگىنشىلىك رايوندارىنداعى مال شارۋاشىلىعىن قامال الۋ وتكەلى جانە ” اۋىلداردا مىڭ تۇياق، قىستاقتاردا ءجۇز تۇياق، وتباسىلارىندا ون تۇياق اسىل تۇقىمدى سيىر بولۋ “ ينجەنەرياسىن، باعىمشىلىق شاعىن رايوندارى قۇرىلىسىن، مالشىلاردى وتىرىقتاندىرۋ، مال تۇقىمىن اسىلداندىرۋ، جەم - ءشوپ بازاسى جانە ىندەتتەن ساقتانۋ جۇيەسى قۇرىلىسىن ءتۇيىن ەتىپ، ءوندىرىس تاسىلىندە جاڭالىق جاساۋ، جوعارى ءونىمدى، قۇرىلعىلى جانە وتىرىقتى مال شارۋاشىلىعىن جەبەۋدە ماڭىزدى ىلگەرلەۋشىلىككە قول جەتكىزىپ، شينجياڭدا جانە مەملەكەتتە بەلگىلى ىقپالعا يە سيىر، قوي ەتى، جۇمىرتقا، ءسۇت ءوندىرىسى ماڭىزدى بازاسىن قۇرۋ كەرەك. سۇتشىلىك جانە جوعارى ولشەمدەگى باعىمشىلىق شاعىن رايوندارىن سالۋدى وسى زامانعى مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋداعى جەتەكشى شارا ەتىپ، ” حالىقتى سۇتشىلىكپەن بايىتۋ “ ينجەنەرياسى مەن باعىمشىلىق شاعىن رايونى قۇرىلىسىن جوعارى دەڭگەيدە كوسىلە جەبەۋ كەرەك. قورعاس اۋدانىنىڭ سانگۇڭ اۋىلى كولەمدەندىرۋ تانىمىن ورناتىپ، ولشەمدەنگەن باعىمشىلىق شاعىن رايوندارى ارقىلى باعىمشىلىق كاسىپ سالاسى قۇرىلىسىن ىلگەرلەتتى، ءبىر باعىمشىلىق شاعىن رايونىندا ءبىر جولدا 3 مىڭ تۇياق سيىر، 10 مىڭ تۇياق قوي بورداقىلاپ، 3 ميلليون يۋاندىق قوماقتى كىرىس تاپتى. ءبىز كولەمدەندىرىپ دامىتۋدان جازباي، شارت - جاعداي ازىرلەنگەن جەرلەردە ونى قىستاقتار، اۋىلدار بويىنشا ىلگەرىلەتىپ، الاپتارى شوعىرلاندىرىلعان باعىمشىلىق شاعىن رايوندارىنان جانە ارناۋلى مال بورداقىلايتىن اۋىلداردان، قىستاقتاردان، وتباسىلارىنان ءبىر توبىن جەتىلدىرىپ، 2 - 3  جىل قۇلشىنۋ ارقىلى باعىمشىلىق كولەمىن، ورەسىن جانە دامۋ ساپاسىن قاۋرىت جوعارىلاتىپ، زور ىلگەرلەۋشىلىكتەرگە قول جەتكىزۋىمىز قاجەت. كەلەر جىلى ساپالى ساۋىن سيىردى 20 مىڭ تۇياققا،  مىڭ تۇياق ساپالى ساۋىن سيىرى بار اۋىلدى 25 كە،  100 تۇياق ساپالى ساۋىن سيىرى بار قىستاقتى 50 گە، 10 تۇياق ساپالى ساۋىن سيىرى بار وتباسىن 500 گە جەتكىزۋ قاجەت؛ ولشەمدەنگەن باعىمشىلىق رايوندارىنان 60 ىن جاڭادان سالىپ، تاعى دا 10 مىڭ تۇياق مال بورداقىلايتىن اۋىلدى 10 عا،  مىڭ تۇياق مال بورداقىلايتىن قىستاقتى 30 عا، 100 تۇياق مال بورداقىلايتىن وتباسىن 100 گە مولايتىپ، بورداقىلاناتىن سيىردى 250 مىڭ تۇياققا ، قويدى ءبىر ميلليون 200 مىڭ تۇياققا، ءتىرى شوشقانى 500 مىڭعا باسقا جانە ءۇي قۇستارىن 25 ميلليونعا جەتكىزۋ كەرەك. مال تۇقىمىن اسىلداندىرۋدى وسى زامانعى مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋداعى قامال الۋ شاراسى ەتىپ، مال تۇقىمىن جاقسارتۋعا جانە مال شارۋاشىلىق ونىمدەرىنىڭ مولشەرى مەن ساپاسىن جوعارىلاتۋعا باسا كۇش سالۋ ارقىلى زالالسىز دا ورگانيكالى مال شارۋاشىلىق ونىمدەرىن مولايتۋدى جەدەلدەتۋ قاجەت. كەلەر جىلى 220 مىڭ تۇياق قوڭىر سيىردى توڭازىتىلعان جىلبىسقامەن ۇرىقتاندىرۋ، بيازى ءجۇندى قويدى 100 مىڭ تۇياق مولايتۋ جانە ءجۇنى كادەگە جارايتىن ميلليون تۇياق سويىس قويدى بۋدانداستىرۋ كەرەك. مالشىلاردى وتىرىقتاندىرۋدى مال شارۋاشىلىعىنىڭ ءوندىرىس تاسىلىندە بۇرىلىس جاساۋداعى ۇرىمتال شارا ەتىپ، كولەمدەنگەن، جوعارى ولشەمدەگى وتىرىقتاندىرۋ رايوندارىنان جانە وتباسى مال فەرمالارىنان ءبىر توبىن  قۇرىپ، كەلەر جىلى تاعى 3 مىڭ مالشىنى جوعارى ولشەمدە جۇيەلى تۇردە وتىرىقتاندىرۋ قاجەت . جەم - ءشوپ بازاسى قۇرىلىسىن جەدەلدەتىپ، كوك سۇرلەمدى جالپىلاستىرۋ مولشەرى مەن داقىل ساباقتارىنان پايدالانۋ مولشەرىن جوعارىلاتۋ ارقىلى كەلەر جىلى 100 مىڭ مۋلىق جاساندى جەم - ءشوپ بازاسىن تىڭنان اشۋ قاجەت؛ مالدى جىلى ماۋسىمداردا دالادا باعۋ، قىستا قولدا ۇستاۋدى، جايىلىمعا مال جايماۋ، جايىلىمدى السىنداتۋ، مالدى جايىلىمعا كەزەكپەن باعۋدى جانە كوشى - قوندى ماشينالاندىرۋدى بىرتىندەپ جەبەپ، جاراتىلىستىق جايىلىمداردى قورعاۋ تەبىنىن كۇشەيتۋ كەرەك. مالداعى ىندەتتەن ساقتانۋ جۇيەسى قۇرىلىسىن اناعۇرلىم كۇشەيتىپ، حايۋاناتتارداعى سالماقتى ىندەتتەرگە شۇعىل ورايلاسۋ مەحانيزمىن كەمەلدەندىرىپ، مال شارۋاشىلىق ونىمدەرى بازارىن باسقارۋ باقىلاۋ تەبىنىن كۇشەيتىپ، مال شارۋاشىلىق وندىرىسىندەگى حاۋىپسىزدىككە كەپىلدىك ەتۋ كەرەك.

ەكىنشى، ەگىمشىلىك قۇرىلىمىن رەتتەۋدى كۇش سالا ىلگەرلەتىپ، ەرەكشە ەگىمشىلىكتى ىرگەلەندىرۋ جانە ساپالىلاندىرۋ كەرەك. ەرەكشەلىك پەن كولەم ەگىمشىلىكتى دامىتۋداعى ابزالدىلىق جانە شىعار جول ەسەپتەلەدى. بازاردى جەتەكشى ەتۋدە تاباندى بولىپ، سالىستىرمالى ابزالدىقتى ساۋلەلەندىرۋگە دەن قويىپ، ءتۇسىمدى، ساپالى ەگىمشىلىك كاسىبىن بار كۇشپەن دامىتۋ كەرەك. ەگىمشىلىك فورماسىندا باتىل جاڭالىق جاراتىپ، مىڭ، نەشە مىڭ جانە ون مىڭ يۋاندىق اتىز قۇرىلىسىن قامال الۋ وتكەلى ەتىپ، اۋدانداردا (قالالاردا) جانە اۋىلداردا (قالاشىقتاردا) ۇلگى كورسەتەتىن اتىزداردان ءبىر توبىن بەلگىلەۋ، ارالاس ەگۋ، كىرىستىرە ەگۋ، ساباعىندا تەلۋ جانە كوپ مارتە ءونىم بەرەتىن وزىق تا قولدانىلمالى، ءتۇسىمدى ەگىمشىلىك فورماسىن جاپپاي جالپىلاستىرىپ، بىرلىك ءونىم مەن ونىمدىلىكتى جوعارىلاتۋعا كۇش سالۋ كەرەك. توعىزتاراۋ اۋدانىنىڭ مۇقىر اۋىلىنداعى اقجۇرەك ەگىلگەن اۋماق 10 مىڭ مۋدان اسادى دا ءبىر مۋ جەردەن تۇسەتىن تازا كىرىستىڭ ءوزى 8 - 10 مىڭ يۋانعا جەتەدى. وسى اۋىلدىڭ ارال قىستاعىنداعى جاڭ حۋچۋان بىلتىر اقجۇرەك ەگىپ، وتباسىنىڭ كىسى باسىنا تۋرا كەلەتىن كىرىسىن 100 مىڭ يۋانعا جەتكىزگەن، وسى قىستاقتا وسىنداي وتباسىلار 100 دەن اسادى. اۋداندار (قالالار) جانە اۋىل شارۋاشىلىق تاراۋلارى بەلسەنە ىزدەنىس جاساپ، قالتقىدا كوكونىس، ءدارى ءشوپ، ءجۇزىم، گۇل جانە ازىقتىققا پايدالانىلاتىن باكتەريا سياقتى ەرەكشە داقىلداردى ەگۋدى توڭىرەكتەپ، ابزالدىقتاردى ءدال تاۋىپ، ءبىر كاسىپ سالاسىن ءبىر ءتۇرلى فورمادا دامىتىپ، قىستاقتار، اۋىلدار جانە اۋداندار بويىنشا ىلگەرىلەتىپ، تۇسىمدەندىرۋ جانە ونىمدىلىگىن جوعارىلاتۋ جاقتارىندا تىڭ ىلگەرلەۋشىلىككە قول جەتكىزۋى كەرەك. كەلەر جىلى مۋ باسىنان مىڭ يۋان كىرىس بەرەتىن اتىزدى ءبىر ميلليون 500 مىڭ مۋعا جانە 10 مىڭ يۋان كىرىس بەرەتىن اتىزدى 30 مىڭ مۋدان استامعا جەتكىزۋى قاجەت. قۇرىلعىلى اۋىل شارۋاشىلىعىن بۇلجىماستان ىلگەرىلەتۋ، كەلەر جىلى جاڭادان 10 مىڭ قالتقى سالۋ نەگىزىندە بەكەمدەۋ، جوعارىلاتۋ جاقتارىنا تۇيىندى تۇردە كۇش سالىپ، كونە قالتقىلاردى جاڭالاۋعا، جاڭا قالتقىلاردى كەمەلدەندىرۋگە جانە ساپاسىن جوعارىلاتۋعا كۇش سالۋ كەرەك. بارلىق قالتقىنى قاقاعان قىستا دا تۇگەلدەي ءوندىرىس ولشەمىنە جەتكىزىپ، شارۋالاردىڭ سول جەرلەردەگى قالتقىداعى ەگىمشىلىك قوجايىندارىنا جانە يگىلىكتەنۋشىلەرگە اينالۋىنا، بىرەۋى سالىنسا بىرەۋىنەن پايدالانىپ، بارلىعىنان ناقتى ونىمدىلىككە قول جەتكىزۋگە كەپىلدىك ەتۋ كەرەك. كۇمبەزشە قالتقى قۇرىلىسىن ءتىپتى دە كورنەكتى ورىنعا قويىپ، كەلەر جىلى جىل سايىن ونان 15 مىڭىن سالۋ قارقىنى بويىنشا ىلگەرىلەتىپ، جەر جەردىڭ بارىنەن تابىلاتىن دامۋ اۋقىمىن قالىپتاستىرۋ ارقىلى ونى شارۋالار كرىسى مولايتۋداعى وڭتايلى جولعا اينالدىرۋ كەرەك. سىرتقا باعىتتالعان اۋىل شارۋاشىلىق بازاسى قۇرىلىسىن كۇشەيتىپ، ونىمدەردىڭ ساپالىق حاۋىپسىزدىگىنە وسكەلەڭ مان بەرۋ، اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرىن ولشەمدەندىرىپ ءوندىرۋ جۇيەسىن ورناتىپ، اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرىن ەكسپورت ەتۋدى تىزىمدەۋ، ەستەلىككە الۋ قىزمەتىن كۇشەيتىپ، كەلەر جىلى 800 مىڭ مۋ زالالسىز اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەر بازاسىنا جانە 30 ءتۇرلى زالالسىز اۋىل شارۋاشىلىق ونىمىنە كۋالىك بەرۋ، ەكولوگيالىق جانە اينالمالى اۋىل شارۋاشىلىعىن بەلسەنە دامىتىپ، شينجياڭداعى، اۋەلى مەملەكەتىمىزدەگى زالالسىز دا ورگانيكالى اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرى ءوندىرىس بەلدەۋىن قۇلشىنا قۇرۋ كەرەك. بازار اشۋدى كورنەكتى ورىنعا قويىپ، اۋىل شارۋاشىلىق قوسالعقى ونىمدەرىن وڭدەۋ كاسىپورىندارىنا جانە قوعامداندىرىپ قىزمەت وتەۋ جۇيەسىنە سۇيەنىپ، ولاردىڭ بازاردا ساتىلۋ ماسەلەسىن شىنايى شەشىپ، ساتىپ شىعار الماۋ ماسەلەسىنەن ساقتانۋ قاجەت. استىق ەگىلەتىن اۋماققا كەپىلدىك ەتىپ، استىق ءوندىرىسىن قولداۋداعى ساياساتتىق شارالاردى تياناقتاندىرۋ جانە كەلەر جىلى ءبىر ميلليون 900 مىڭ مۋ جەرگە ءبيداي ەگۋ مىندەتىن ورىنداۋ كەرەك .

ءۇشىنشى، ەرەكشە جەمىس - جيدەك كاسىبىن بۇلجىماستان دامىتۋ كەرەك. ەكى جىلدان بەرى وبلىسقا توتە قاراستى ورىندارداعى ەرەكشە جەمىس - جيدەك جىلىنا 200 مىڭ مۋدان استام كولەممەن جەدەل كەڭەيۋدە جانە دامۋ تەبىنى دە توتەنشە كۇشتى بولۋدا. ءبىز ەرەكشە جەمىس جيدەكتى دامىتۋ سەنىمىنەن بۇلجىماي،  كەلەر جىلدان باستاپ جىل سايىن ەرەكشە جەمىس - جيدەك اۋماعىن 400 مىڭ مۋعا ارتتىرىپ، 3 - 4 جىلدا وبلىسقا توتە قاراستى ورىنداردىڭ ەرەكشە  جەمىس - جيدەك اۋماعىن ەكى دە ەكى جارىم ميلليون مۋعا جەتكىزۋ ارقىلى ەرەكشە ەگىمشىلىكتى ابزال ساپاعا جانە كولەمدىك ابزالدىققا يە تىرەكتى كاسىپ سالاسىنا جەدەل اينالدىرۋ كەرەك. اۋداندار (قالالار) مەن ورمان تاراۋلارى وڭىرلىك جانە كولەمدەندىرىپ دامىتۋ تالابى بويىنشا اعاشتى جەرىنە قاراي ەگۋ، قاتارعا قوسىلىمى جوعارى بولۋ پرينسيبىندە تاباندى بولىپ، المانى نەگىز ەتىپ، وڭىرىنە قاراي بۇتاقتا قۇرعايتىن ورىك، جاڭعاق، ءجۇزىم، ۇساق جەمىس - جيدەك جانە الشانى مولايتىپ، جەمىس - جيدەك وسىرەتىن ارناۋلى اۋىلداردان، قىستاقتاردان، وتباسىلارىنان ءبىر توبىن جەتىلدىرىپ، ەرەكشە جەمىس - جيدەكتى كولەمدەندىرۋ، سورتتاندىرۋ جانە ورەلەندىرۋ كەرەك. تەلۋ تاسىلىندە بۇرىلىس جاساپ، جەمىس اعاشتارىن ەگىستىك جەرلەرگە، ءتۇسىمدى اتىزدارعا ەگىپ، جەمىس - جيدەكتى ارالاس ەگۋ ۇلگىسىن جالپىلاستىرۋ جانە قۇرىلعىلى جەمىس - جيدەك كاسىبىن بەلسەنە دامىتىپ، ەگىمشىلىك ونىمدىلىگىن جوعارىلاتۋ كەرەك. قۇلجا اۋدانى قۇديار ءجۇزى اۋىلى تومەنگى تاجۇن قىستاعى 2 مىڭ 200 مۋ اتىزعا تۇگەلدەي جەمىسى بۇتاعىندا قۇرعايتىن ورىك اعاشىن ەككەن ءارى اعاش اراسىنا سۋلياۋ جارعاق جاۋىپ كارتوپ، پياز، سارىمساق، بوساي ەگۋ سىندى ەگىمشىلىك ۇلگىسىن جالپىلاستىرىپ، مۋ باسىنان تۇسەتىن تازا كىرىستى 5 مىڭ يۋان اينالاسىنا جەتكىزگەن. مۇنداي ءتاسىلدى جالپىلاستىرۋعا جانە اينا ەتۋگە ابدەن تاتيدى. جەمىس اعاشى قالامشاسى بازاسى قۇرىلىسىن ءۇرتىس ويداعىداي يگەرىپ، كەلەر جىلى وبلىستا تاعى دا مىڭ مۋلىق قالامشا باقشاسىن سالۋ جانە اۋدانداردا (قالالاردا) 200 مۋلىق قالامشا باقشاسىن جاڭادان سالۋ ارقىلى 10 مىڭ مۋلىق جەمىس اعاشى  قالامشاسى باقشاسى بازاسىن جەدەل قۇرۋ كەرەك. ساپانى ءبىرىنشى ورىنعا قويىپ، سورت جانە ساپا وتكەلىن قاتاڭ مەڭگەرىپ، قالامشا ساتىپ الۋ، تاسىمالداۋ، ساقتاۋ، تەلۋ جانە باسقارۋ بۋىندارىندا ارحيۆ تۇرعىزۋ، جاۋاپكەرلىك ءتۇزىمدى اتقارىپ، قالامشا جەتىلدىرۋدە جانە تەلۋدە قاتارعا قوسىلۋ مولشەرىن %85 تەن استامعا جەتكىزۋگە كەپىلدىك ەتۋ جانە ولشەمگە جەتكىزە الماعانداردىڭ نەمەسە ونى جىرىمداعانداردىڭ، شىرىكتەسكەندەردىڭ جاۋاپكەرلىگىن قاتاڭ قۋزاستىرۋ كەرەك. ىقتاسىن ورمان، ماتەريالدىق ورمان قۇرىلىسىن جانە ورمان - توعايدى قورشاپ ءوسىرۋ  قۇرىلىسىن ءۇرتىس ويداعىداي يگەرۋ كەرەك.

ءتورتىنشى، ەڭبەككۇش شارۋاشىلىعىنىڭ دامۋىن جەدەلدەتۋ كەرەك. ەڭبەككۇشتەن تاباتىن كىرىس شارۋالاردىڭ كىرىسىن مولايتۋداعى ەڭ توتە دە يكەمدى جول ەسەپتەلەدى، سوندىقتان، ونى، ءسوزجوق، مىقتى يگەرىپ، شارۋالاردىڭ اۋىل شارۋاشىلىعىنان باسقا سالالاردان تاباتىن كىرىس اياسىن مۇمكىندىگىنشە كەڭەيتۋ كەرەك. باسقا جەرلەردە جۇمىسقا ورنالاستىرۋعا باۋلۋدى ماڭداي الدى ورىنعا قويىپ، ”جىلىنا ءبىر وتباسىنان بىرەۋىن ءبىر ءتۇرلى شەبەرلىككە باۋلۋ“ تالابى بويىنشا، اۋقاتتانۋداعى شەبەرلىككە باۋلۋدى جانە باسقا جەرلەردە جۇمىسقا ورنالاستىرۋعا باۋلۋدى باسا يگەرىپ جانە اۋىل - قىستاقتاعى ارتىق ەڭبەككۇشتەردىڭ ەكىنشى، ءۇشىنشى كاسىپ سالاسىندا جۇمىسقا ورنالاسۋىنا تاماشا نەگىز قالاۋ كەرەك. قىزمەت وتەۋ تانىمىن كۇشەيتىپ، ۇكىمەتتىڭ جەتەكشىلىك رولىن ساۋلەلەندىرۋ، ەڭبەككۇشتەردى تاربيەلەپ، توقتام بويىنشا سىرتقا شىعارۋ، اۋىل - قىستاقتاعى ەڭبەككۇشتەردىڭ اۋىل شارۋاشىلىعىنان باسقا سالالارعا، 2-، 3- كاسىپكە جانە قالا - قالاشىقتاردا قۇرىلىس ماتەريالدارى، اس - سۋ، وتباسىلارىنا قىزمەت وتەۋ جانە قاتىناس - تاسىمال سياقتى سالالاردا جۇمىس ىستەۋگە ويىستىرۋ قاجەت. وتە موتە، سول جەرلەردەگى ىرگەلى كاسىپورىندارعا، ءىرى توپتارعا جانە نەگىزدىك قۇرىلعىلار قۇرىلىستارىندا جۇمىس ىستەۋگە ويىستىرۋعا دەن قويىپ، سىرتقا شىعىپ جۇمىس ىستەۋشىلەردى تولاسسىز كوبەيتۋ جانە كىرىستى مولايتۋداعى تىڭ جولدار مەن سونى ورىستەردى اشۋ كەرەك. 2010- جىلى سىرتقا شىعىپ جۇمىس ىستەيتىن اۋىل - قىستاقتارداعى ارتىق ەڭبەككۇشتەردى 500 مىڭ ادام رەتكە، ودان تۇسەتىن كىرىستى ءبىر ميلليارد 650 ميلليون يۋانعا جەتكىزۋ كەرەك.

بەسىنشى، اۋىل شارۋاشىلىعىن كاسىپ سالالاندىرىپ باسقارۋدى بەلسەنە جەبەۋ كەرەك. اۋىل شارۋاشىلىعىن كاسىپ سالالاندىرۋ اۋىل شارۋاشىلىعىنداعى شوعىرلاندىرۋ دەڭگەيىن جانە ءوندىرىستىڭ امبەباپ ونىمدىلىگىن جوعارىلاتۋداعى شارۋالار كىرىسىن مولايتۋداعى ۇتىمدى شارا ەسەپتەلەدى. اۋىل شارۋاشىلىعىن كاسىپ سالالاندىرۋدى جەبەۋدەگى تەتىك جەتەكشى كاسىپورىنداردى دامىتۋدا. ءبىر جاعىنان، ىلەتى، جۇڭلياڭ تۇنحى، انچي اشىتقىسى، باكوۋشياڭ، كاڭيوۋمەي، جۇڭجوۋ، شىڭكاڭ، شياڭشين جانە حۋالانگۋ امياك قىشقىلى سياقتى اۋىل شارۋاشىلىق قوسالقى ونىمدەرىن وڭدەيتىن كاسىپورىنداردىڭ دامۋىن قولداۋعا كۇش سالىپ،  ولاردىڭ كولەمدەنۋىنە، ورەلەنۋىنە، شىنايى ىرگەلەنۋىنە جانە مىعىمدانۋىنا مۇمكىندىك اپەرۋ كەرەك. ەندى ءبىر جاعىنان، رايونىمىز ءىشى - سىرتىنداعى ىرگەلى كاسىپورىن، ءىرى توپتاردى وبلىسقا توتە قاراستى ورىنداردىڭ اۋىل شارۋاشىلىعىن كاسىپ سالالاندىرىپ باسقارۋ جۇمىستارىنا ارالاسىپ، وسى زامانعى اۋىل شارۋاشىلىق قوسالقى ونىمدەرىن جوعارى دەڭگەيدە، ورەلى تۇرعىدا وڭدەۋ كاسىبىن اشۋعا، جىنتىك وڭدەيتىن ونەركاسىپ رايونىنان ءبىر توبىن قۇرىپ، كاسىپ سالاسى جەلىسىن ۇزارتۋعا، ماركالى ءونىم ءوندىرىپ، بازار يەلەۋ نورماسىن مولايتۋعا جانە ءونىم قۇنىن وڭدەۋ نەگىزىندە ارتتىرۋعا بەلسەنە باۋراۋ كەرەك. «سەرىكتىك + بازا + شارۋا » ، « سەلبەستىك كوپەراتيۆى + شارۋا » جانە « اۋىل شارۋاشىلىق قوعامى + شارۋا » سياقتى باسقارۋ ۇلگىسىن كۇش سالا جالپىلاستىرىپ، كاسىپورىن مەن شارۋالاردىڭ مۇددەدەن تەڭ يگىلىكتەنەتىن، حاۋىپ - قاتەردى بىرگە ارقالايتىن مەحانيزم ورناتۋ كەرەك. اۋىل شارۋاشىلىعىنداعى قوعامداندىرىپ قىزمەت وتەۋ جۇيەسىن اناعۇرلىم كەمەلدەندىرىپ، اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرى بازار جۇيەسى قۇرىلىسىن جەدەلدەتۋ كەرەك. شاندۇڭ ولكەسىنىڭ ساڭشيان اۋدانى ميلليون مۋ جەرگە كوكونىس، وتە - موتە، 200 مىڭ مۋ جەرگە ۋ سارىمساق ەگۋدى توڭىرەكتەپ، قوعامداندىرىپ قىزمەت وتەۋ مەن شارۋالاردى ۇيىمداستىرۋ دەڭگەيىن جوعارىلاتۋعا كۇش سالعاندىقتان، اۋدان بويىنشا 180 مىڭ ادام كوكونىس كاسىپ سالاسىنداعى وڭدەۋ، تاسىمالداۋ جانە ساتۋ جۇمىستارىمەن شۇعىلدانىپ، تۇتاس كاسىپ سالاسى جەلىسىن جانداندىرعان. ءبىز ەرەكشە ابزالدىققا يە كاسىپ سالاسىن، ءسوزجوق، تىعىز توڭىرەكتەپ، اۋىل - قىستاقتاعى سەلبەسپە ەكونوميكالىق ۇيىمداردى، شارۋالاردىڭ كاسىپتىك سەلبەستىك كوپەراتيۆتەرى، كاسىپتىك وتباسىلارى جانە دەلدالدار قوسىنىن جەتىلدىرۋىمىز، ءتىپتى دە مول كۇش - قۋاتتى اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرىن اينالىمعا سالۋ تۇلعاسىن جەتىلدىرۋگە، ساتۋ توراپتارىن قۇرۋعا جانە بازار جۇيەسىن كەمەلدەندىرۋ مەن اۋىل  شارۋاشىلىق ونىمدەرىن ساتۋدى مولايتۋعا اۋدارىپ، ەرەكشە ەگىن، مال شارۋاشىلىعىن ەرەكشە ابزال كاسىپ سالاسىنا اينالدىرۋ كەرەك.

التىنشى، شارۋالار كىرىسىن مولايتۋدى قامتاماسىزداندىرۋ مەحانيزمىن ورناتۋ جانە كەمەلدەندىرۋ كەرەك. بىرىنشىدەن، اۋىل شارۋاشىلىعىن قازىنالىق جاقتان قولداۋ مەحانيزمىن ورناتۋ كەرەك. اۋىل شارۋاشىلىعىن قولداۋ ءۇشىن قوسىلاتىن قارجىلاردى  ۇزدىكسىز مولايتىپ، ءتۇيىندى ينجەنەريالار مەن حالىق تۇرمىسىنا قاتىستى ماڭىزدى وبيەكتى قۇرىلىستارىن جەدەلدەتۋ، ەگىنجاي - سۋ يگىلىگى نەگىزگى قۇرىلىسىن كۇشەيتىپ، امبەباپ ءوندىرىس قۋاتىن جوعارىلاتۋ جانە  ءوندىرىس ، تۇرمىس شارت - جاعدايىن جاقسارتۋ كەرەك. سونىمەن بىرگە، اۋىل شارۋاشىلىعىنداعى قامسىزداندىرۋعا جەتەكتەۋ مەحانيزمىن ورناتىپ، حاۋىپ قاتەردى شىن مانىندە باسەڭدەتۋ كەرەك. كەلەر جىلى وبلىستان اۋىل شارۋاشىلىعىن قولداۋعا قوسىلاتىن قازىنالىق قارجى 17 ميلليون يۋاننان، اۋدانداردىكى (قالالاردىكى) 200 ميلليون يۋاننان كەم بولماۋى كەرەك. ەكىنشىدەن، اۋىل شارۋاشىلىعىن عىلىم - تەحنيكامەن وركەندەتۋدىڭ ءونىمدى مەحانيزمىن ورناتۋ كەرەك، عىلىم - تەحنيكاعا سۇيەنۋدى وسى زامانعى اۋىل شارۋاشىلىعىن دامىتۋدىڭ ءون بويىنا ءسىڭىرىپ، عىلىم تەحنيكالىق جەتىستىكتەرىنىڭ جالپىلاستىرىلۋ مولشەرى مەن وندىرگىش كۇشكە اينالۋ مولشەرىن جوعارىلاتۋ كەرەك. وبلىستا، اۋدانداردا جانە اۋىلداردا اۋىل شارۋاشىلىعىنا عىلىم - تەحنيكامەن قولداۋ كورسەتۋ جۇيەسىن ورناتىپ، باعىمشىلىق، جەمىس - جيدەكتەن مول ءونىم الۋ ءۇشىن تەلۋ جانە بالعىن كۇيدە قامبادا ساقتاۋ، قوراپتاۋ، قالتقىدا كوكونىس ءوسىرۋ جانە وسى زامانعى سۋ ۇنەمدەپ سۋارۋ سياقتى قولدانىلمالى تەحنيكالاردى ءتۇيىندى تۇردە جالپىلاستىرۋ جانە اۋىل شارۋاشىلىق ءوندىرىسىنىڭ ورەسى مەن امبەباپ باسەكەلىك قۋاتىن جوعارىلاتۋ كەرەك. ۇشىنشىدەن، شارۋالاردى باۋلۋدىڭ ءونىمدى مەحانيزمىن ورناتۋ كەرەك. شارۋالاردى باۋلۋدىڭ جىلدىق جانە ورتا، ۇزاق مەزگىلدىك جوباسىن جاساپ، اۋقاتتانۋ جولىنداعى شەبەرلىكتەرگە باۋلۋدى كۇشەيتۋ جانە جاڭاشا شارۋالاردى باۋلۋدى جەدەلدەتۋ كەرەك. تورتىنشىدەن، كادرلاردى سالالار بويىنشا كومەكتەستىرۋدىڭ ءونىمدى مەحانيزمىن ورناتۋ كەرەك. ءار دارەجەلى كادرلاردىڭ كومەكتەسەتىن وبيەكتىلەرىن ايقىن بەلگىلەپ، ولاردى شارۋالارعا قولما - قول كومەكتەستىرتۋ، پارتيا مەن ۇكىمەتتىڭ حالىقتى بايىتۋ ساياساتىن ۇگىتتەپ، شارۋالاردىڭ دامۋدى، بايۋدى كوكسەيتىن بەلسەندىلىكتەرىن جۇمىلدىرىپ، وبلىستىق پارتكوم مەن ۇكىمەتتىڭ شەشىمدەرىن ولاردىڭ ناقتى ارەكەتىنە اينالدىرىپ، ولاردىڭ جاڭاشا اۋىل - قىستاق قۇرىلىسىنداعى نەگىزگى قوسىندىق رولىن ءتىپتى دە ويداعىداي ساۋلەلەندىرۋ كەرەك.

(ەكىنشى) ابزالدىلىقتاردى كادەگە جاراتۋ جانە ىرگەلى كاسىپورىن، ءىرى توپ ستراتەگياسىن تاباندىلىقپەن اتقارىپ، جاڭاشا ونەركاسىپتەندىرۋ قۇرىلىسىندا ءتىپتى دە زور ىلگەرىلەۋشىلىككە قول جەتكىزۋ كەرەك. ونەركاسىپتەندىرۋ ىلەنى دامىتۋداعى شىعار جول، كومەسكى كۇش تە، ءۇمىت تە، ونەركاسىپتە، سوندىقتان، ول قازىنالىق كىرىستى مولايتۋداعى ماڭىزدى قاينار ەسەپتەلەدى. ىرگەلى كاسىپورىندار، ءىرى وبيەكتىلەر بولمايىنشا جانە مول قارجى قوسىلمايىنشا سەكىرمەلى دامۋدى جۇزەگە اسىرۋ مۇمكىن ەمەس. ءبىز قازىنالىق كىرىستى مولايتۋداي وسى ۇيتقىنى تىعىز توڭىرەكتەپ، ابزالدىلىقتاردى كادەگە جاراتۋ جانە ىرگەلى كاسىپورىن، ءىرى توپ ستراتەگياسىن ۇزدىكسىز تەرەڭدەتۋىمىز، ىستەۋگە دە،  ىستەمەۋگە دە بولاتىندارىن باعامداپ، كومىر - حيميا ونەركاسىبى ، سۋ ەلەكتر، وت ەلەكتر كاسىبى سالاسىنىڭ، كەن اشۋدى جانە ءداستۇرلى ونەركاسىپتىڭ دامۋىن تاباندىلىقپەن جەدەلدەتۋىمىز، اۆتونوميالى رايونداعى ماڭىزدى ەنەرگيا جانە كومىر - حيميا ونەركاسىبى بازاسىن جەدەلدەتىپ، جەرگىلىكتى قازىنانىڭ جاي مەجە ەسەپ كىرىسىن 3 تە 5 جىلدا 5 ميلليارد يۋاننان استامعا جەتكىزۋىمىز كەرەك. كەلەر جىلى ەنگىزىلەتىن كاسىپورىنداردى ءتۇيىندى تۇردە يگەرۋ، وتە - موتە، ىرگە تاس قالاۋ مەن وبيەكتىلەر جۇمىسىن باستاۋدى مىقتى يگەرۋ، ءبىر وبيەكتىگە ارناۋلى ءبىر قىزمەت القاسىن قۇرىپ، وبيەكتىلەردى ءبىر - بىرلەپ تياناقتاندىرۋدى يگەرۋىمىز، ناقتى كەرەك - جاراقتاردى جانە قوسىلاتىن قارجىنى مەيلىنشە مولايتۋعا  كۇش سالۋىمىز كەرەك. جاڭاشا ونەركاسىپتەندىرۋدىڭ دامۋىن قولداۋ ءۇشىن وبلىستىق قازىنادان ارناۋلى 5 ميلليون يۋان قارجى اجىراتىلادى.

كومىر - حيميا ونەركاسىبى سالاسىن كۇش سالا دامىتۋ كەرەك. مەملەكەتتىڭ ەنەرگيا بايلىعى تاپشىلىعى جاعدايى شينجياڭنىڭ وت ەلەكتر، كومىر - حيميا ونەركاسىبى كاسىپ سالاسىنىڭ دامۋىن اسا ءىرى بازارمەن جانە تاماشا ورايمەن قامدايدى. قازىر  ىرگەلى كاسىپورىنداردان، ءىرى توپتاردان ءبىر توبى ىلەنىڭ كومىر - حيميا ونەركاسىبى سالاسىن دامىتۋعا اتسالىستى، جۋىردا جۇڭگو مۇناي - حيميا ونەركاسىبى توبى مەن مەملەكەتتىك قارجىلاندىرۋ سەرىكتىگى ىلە كومىر - حيميا ونەركاسىبى بازاسىن بىرلىكتە  قۇرۋ جونىندە ارناۋلى بىتىمگە كەلدى، وسىلايشا، كومىر - حيميا ونەركاسىبى سالاسى ىلەدە ەڭ قىسقا ۋاقىتتا كولەم قالىپتاستىراتىن بولادى. قازىر شينجياڭداعى شىعىس جۇڭعار، تۇرپان - قۇمىل جانە كۇشار - باي سياقتى جەرلەر وت ەلەكتر، كومىر - حيميا ونەركاسىبىن دامىتۋدا كۇشتى ارىن بايقاتۋدا، سونىمەن بىرگە، ىشكى ولكەدەگى شانشي، ىشكى موڭعۇل جانە نيڭشيا سياقتى ەنەرگيا بايلىعى مول وڭىرلەردە ەنەرگيا بايلىعىن ابزالدىلىققا اينالدىرۋدى جەدەلدەتىپ، قارجى قوسىپ قۇرعان وت ەلەكتر، كومىر - حيميا ونەركاسىبى وبيەكتىلەر كولەمىن كەڭەيتۋگە قوسقان قارجىسى جانە كۇش - قۋاتى اسا زور بولۋدا، ءبىز ءدوپ كەلگەن قىسىم دا توتەنشە زور بولىپ وتىر. سوندىقتان، ءبىز وت ەلەكتر، كومىر - حيميا ونەركاسىبىن دامىتۋداعى كوكەيتەستىلىكتى، داعدارىستىق تانىمدى، ءسوزجوق، كۇشەيتە ءتۇسۋىمىز، مويىمايتىن، العا ۇمتىلاتىن رۋحتا بولا وتىرىپ، مەملەكەت پەن اۆتونوميالى رايوننىڭ قولداۋىنا بەلسەنە قول جەتكىزىپ، ىلەنى مەملەكەتتىڭ، اۆتونوميالى رايوننىڭ « 12 - بەسجىلدىق» جوباداعى اشىلاتىن ءىرى كومىر بايلىعى،  كومىر - حيميا ونەركاسىبى، اسىرەسە، كومىردەن تابيعي گاز ءوندىرۋ بازاسى جانە سۋ ەلەكتر، وت ەلەكتر ءوندىرىسى بازاسى قاتارىنا ەنگىزۋگە كۇش سالىپ، كومىر، وت ەلەكتر، كومىر حيميا وبيەكتىلەرىنىڭ تۇراقتاندىرىلۋىنا جانە جۇمىس باستاۋىندا ماڭىزدى ىلگەرىلەۋشىلىكتەرگە قول جەتكىزۋگە قۇلشىنۋىمىز كەرەك. شينۋىن توبىنىڭ جىلىنا 10 ميلليارد تەكشە مەترلىك كومىردەن گاز ءوندىرۋ 1 - مەرزىمدىك قۇرىلىسى جانە چيڭحۋا توبىنىڭ جىلىنا 5 ميلليارد 500 ميلليون تەكشە مەترلىك كومىردەن گاز ءوندىرۋ 1 - مەرزىمدىك قۇرىلىسى، جۇڭگو ەلەكتر ەنەرگيا قارجىلاندىرۋ سەرىكتىگىنىڭ چاپچالداعى جىلىنا 6 ميلليارد تەكشە مەترلىك كومىردەن گاز ءوندىرۋ ينجەنەرياسىنىڭ 1 مەرزىمدىك قۇرىلىسى جانە قورعاستاعى جىلىنا 6 ميلليارد تەكشە مەترلىك كومىردەن گاز ءوندىرۋ وبيەكتىسىنىڭ 1 مەرزىمدىك قۇرىلىستارىن كۇش سالا ويداعىداي يگەرۋ كەرەك؛ لۋ ان توبىنىڭ جىلىنا 4 ميلليارد تەكشە مەترلىك ، ي تاي توبىنىڭ جىلىنا 6 ميلليارد تەكشە مەترلىك، يۇڭمەي توبىنىڭ جىلىنا  6 ميلليارد تەكشە مەترلىك جانە جۇڭمەي توبىنىڭ جىلىنا 4 ميلليارد تەكشە مەترلىك كومىردەن گاز ءوندىرۋ وبيەكتىلەرىنىڭ الدىڭعى مەرزىمدىك قىزمەتتەرىن جەدەلدەتىپ، كەلەر جىلى تاعى دا 1 دە 2 وبيەكتىنىڭ جۇمىسىن باستاۋعا كۇش سالىپ، جىلىنا 30 ميلليارد تەكشە مەترلىك كومىردەن گاز ءوندىرۋ كولەمىن قالىپتاستىرۋعا بەرىك نەگىز قالاۋىمىز كەرەك. لۋ - ان توبى مەن جينجياڭ توبىنىڭ « 3052» ەكى وبيەكتى قۇرىلىسىن، يۇڭنيڭنىڭ جىلىنا ميلليون توننالىق ءپىشىندى كوكىس ءوندىرۋ جانە ونى تۇلعالاندىرۋ، رۇيشياڭنىڭ جىلىنا 900 مىڭ توننا كوكىس، ىلەتىنىڭ جىلىنا 950 مىڭ توننا كوكىس، يۇڭمەي توبىنىڭ جىلىنا 120 مىڭ توننا PVC ءوندىرۋ، شينۋىن توبىنىڭ جىلىنا 10 ميلليون توننا كومىر وندىرەتىن 1 - ءنومىرلى شاحتاسى، جىلىنا 6 ميلليون توننا كومىر  وندىرەتىن 4 - ءنومىرلى شاحتاسى، لۋ ان توبىنىڭ جىلىنا 3 ميلليون توننا كومىر وندىرەتىن كەنىن كەڭەيتۋ، كايلۋان توبىنىڭ جىلىنا 2 ميلليون 400 مىڭ توننا كومىر وندىرەتىن كەندەرىن ىڭعايلاۋ، ىلە لينىڭ جىلىنا 900 مىڭ توننا كومىر وندىرەتىن كەنىن كەڭەيتۋ، ساربىكتىڭ جىلىنا 900 مىڭ توننا كومىر وندىرەتىن كومىر كەنىن جانە كوركىنىڭ جىلىنا 600 مىڭ توننا كومىر وندىرەتىن كەنى  سياقتى وبيەكتى قۇرىلىستارىنىڭ اياق الىسىن جەدەلدەتىپ، ولاردىڭ ءوز ۋاعىندا وندىرىسكە قوسىلۋىنا كەپىلدىك ەتۋ قاجەت. شينۋىن توبىنىڭ جىلىنا 15 ميلليون توننا كومىر وندىرەتىن كومىر كەنىنىڭ 5 ءنومىرلى شاحتاسى، مەملەكەتتىك قارجىلاندىرۋ سەرىكتىگىنىڭ بىلىكشىدەگى جىلىنا 3 ميلليون توننا كومىر ءوندىرۋ كەنى، شينۋىن شىڭچۋان كەنشىلىگىنىڭ 600 مىڭ توننا كومىر وندىرەتىن كەنى، مەملەكەتتىك قارجىلاندىرۋ سەرىكتىگىنىڭ قۇجىرتايداعى ءبىر ميلليون 200 مىڭ توننا كومىر وندىرەتىن كەنى جانە چيڭحۋا توبىنىڭ جىلىنا ءبىر ميلليون 200 مىڭ توننا كومىر وندىرەتىن كومىر كەنى، يۇڭمەي توبىنىڭ جىلىنا 900 مىڭ توننا كومىر وندىرەتىن كەنى، جۇڭمەي توبىنىڭ 2× 10ميللون توننالىق كومىر كەنى،  مەملەكەتتىك قارجىلاندىرۋ سەرىكتىگىنىڭ جىلىنا 900 ميلليون توننا كوكىس ءوندىرۋ جانە جىلىنا ءبىر ميلليون 200 مىڭ توننا كومىر وندىرەتىن كەنى، جۇڭگو ەلەكتر ەنەرگياسى قارجىلاندىرۋ سەرىكتىگى، ي تاي توبى سياقتى كومىر بايلىعىن ىڭعايلايتىن وبيەكتىلەردىڭ الدىڭعى مەرزىمدىك قىزمەتتەرىن بەلسەنە جەبەپ، كەلەر جىلى ولاردىڭ سالىنا باستاۋىنا كۇش سالۋ كەرەك.  جۇڭگو مۇناي حيميا توبىنىڭ 150 مىڭ توننالىق كومىرتەكتەندىرۋ شيكىزاتتارىن شەشۋدى وراي ەتىپ، كۇيتۇن مايتاۋ مۇناي حيميا ونەركاسىبى باقشا رايونىنداعى حيميا ونەركاسىبى وبيەكتىلەرى قۇرىلىسىن جەدەلدەتۋ، شاندۇڭنىڭ لۋحۋا 150 مىڭ توننالىق كومىرتەكتەندىرىلەتىن كاربويتتان امبەباپ پايدالانۋ، جينما يدىڭ 600 مىڭ توننالىق قويۋ مۇنايدان امبەباپ پايدالانۋ وبيەكتىسىنىڭ جۇمىسىن باستاۋ، دانياڭ لياندۇڭنىڭ جىلىنا 100 مىڭ توننا سۋتەكتى كاربويت ءوندىرۋ جانە كىيۋاننىڭ جوعارى مولەكۋلالى قوسپا ماتەريالدارىنان پايدالانىلاتىن ەرىتكىش ءدارى وبيەكتىلەرىن سالىپ وندىرىسكە قوسۋعا كۇش سالۋ قاجەت.

سۋ ەلەكتر، وت ەلەكتر كاسىبىن جەدەل دامىتۋ كەرەك. اراسان، نىلقى 1 - دارەجەلى، جامانتى، تالدىساي، قۇشتاي جانە سارىكتى سياقتى سالىنۋ ۇستىندەگى 14 سۋ ەلەكتر وبيەكتى قۇرىلىسىن شىنايى جەدەلدەتىپ، ولاردىڭ ۋاعىندا سالىنىپ، توك تاراتۋىنا كەپىلدىك ەتۋ كەرەك؛ قاراجون، سىمتاس جانە قۇروزەك سۋ ەلەكتر وبيەكتىسىن كۇش سالا ىلگەرىلەتىپ، 2010- جىلى سۋ ەلەكتر ستانسياسى وبيەكتىلەرىنەن تاعى دا ەكى دە ۇشەۋىنىڭ جۇمىسىن باستاۋعا كۇش سالۋ كەرەك؛ تەكەس، مۇزارت، شاتى، كوكسۋ، اعاياز، ۇلكەن جىرعالاڭ، قاس، شاقپى جانە كۇنەس وزەندەرىندەگى سۋ ەنەرگياسىن ساتىلى اشۋ وبيەكتىلەرىنىڭ  الدىڭعى مەرزىمدىك قىزمەتىن تىنباي جەدەلدەتىپ، 12- بەسجىلدىق  تۇسىندا ولاردان جىل سايىن ءبىر توبىنىڭ جۇمىسىن باستاۋعا كۇش سالۋ جانە سۋ كۇشىنەن پايدالانىپ 4 ميلليون كيلوۆاتتىق توك تاراتۋ قۋاتىن قالىپتاستىرۋ كەرەك. مەملەكەتتىك ەلەكتر ەنەرگيا سەرىكتىگى، مەملەكەتتىك قارجىلاندىرۋ سەرىكتىگى، حۋاديان، لۋ ان، لۋنىڭ جانە جۇڭگو ەلەكتر ەنەرگيا قارجىلاندىرۋ سەرىكتىگى سياقتى 6 وت ەلەكتر وبيەكتىسىن جۇرگىزۋ تەبىنىن ارتتىرىپ، كەلەر جىلى مەملەكەتتىك ەلەكتر ەنەرگيا سەرىكتىگى، مەملەكەتتىك قارجىلاندىرۋ سەرىكتىگىنىڭ  2×300 مىڭ كيلوۆاتتىق ەكى وبيەكتىسىنىڭ جۇمىسىن باستاۋىنا قول جەتكىزۋ كەرەك. قۇلجا - سامۇرىق 750 كيلوۆاتتىق كەرنەۋ اۋىستىرۋ وبيەكتىسىنىڭ جۇمىسىن باستاۋعا كۇشتى قولداۋ كورسەتىپ، ىلە - كۇشار 750 كيلوۆاتتىق كەرنەۋ اۋىستىرۋ وبيەكتىسىنىڭ الدىڭعى مەرزىمدىك قىزمەتىن بەلسەنە ىلگەرىلەتىپ، ەنەرگيا بازاسىن قۇرۋعا شارت - جاعداي ازىرلەۋ كەرەك.

كەن بايلىقتارىن بارلاۋ مەن اشۋدى جەدەلدەتۋ كەرەك. گەولوگيالىق بارلاۋ تەبىنىن ارتتىرىپ، نەگىزدىك جانە الەۋمەتتىك يگىلىك سيپاتتى بارلاۋ قىزمەتىن كۇشەيتە ءتۇسۋ، مەملەكەت پەن اۆتونوميالى رايوننىڭ وبيەكتىلەرىنە جانە قارجىلارىنا قول جەتكىزۋمەن بىرگە، ” كىم قارجى قوسسا، كىم بارلاسا، سول يگىلىگىن كورۋ “ پرينسيبىنە تاباندى بولىپ، ىرگەلى كاسىپورىن، ءىرى توپتاردى تاۋەكەلمەن بارلاۋعا جانە ساۋدا سيپاتتىق بارلاۋ جۇرگىزۋگە شابىتتاندىرۋ جانە وعان قولداۋ كورسەتۋ قاجەت. وتە موتە، مەملەكەتتىڭ كومىر بايلىعىن اشۋداعى كەن بارلاۋ ۇقىعىن جاريا ۇستاۋ ورايىن مىقتاپ يگەرىپ، بارلاۋ جۇمىستارىنا كۇش سالۋ، كومىر بايلىعىنىڭ قورىن انىق يەلەپ، وندا ماڭىزدى ىلگەرىلەۋشىلىكتەرگە قول جەتكىزۋگە قۇلشىنۋ كەرەك. گەولوگيالىق بارلاۋ جۇمىستارىنا كەلەر جىلى 600 ميلليون يۋاننان استام قارجى قوسۋ قاجەت. كەن اشۋ تارتىپتەرىن وڭاۋ تەبىنىن كۇشەيتىپ، كەن اشۋ ۇقىعى بازارلارىن جۇيەلەندىرۋ، اسىرەسە، بەلگى سالىپ بارلاماعانداردى، يەمدەنىپ الىپ اشپاي قويعانداردى ياكي كەندى شالا - شارپى اشقانداردى، اۋەلى كەن اشۋ ۇقىعىن زاڭسىز وتكەرمەلەگەندەردى باتىل رەتتەپ، كەن ونىمدەرى بايلىعىن ءتارتىپتى، جونىمەن اشىپ پايدالانۋ كەرەك.  ىلەدەگى بولات - تەمىر كاسىپ سالاسىن ىڭعايلاۋدى جەدەلدەتىپ، اۆتونوميالى رايوننىڭ "358 " وبيەكتىسىنەن استانا - ىلە بولات - تەمىر سەرىكتىكتەرىن رايوندارعا ايىرىپ، بارلاۋ اياق الىسىن جەدەلدەتۋ ارقىلى 5 ميلليون توننالىق بولات تەمىر وبيەكتىسىنىڭ جۇمىسىن جەدەل جۇرگىزۋ قاجەت؛ ىلە بولات تەمىر سەرىكتىگىنىڭ، استانا بولات تەمىر سەرىكتىگىنىڭ ىلەدەگى قۇرىلىس وبيەكتىلەرى تەبىنىن كۇشەيتىپ، ىلە بولات - تەمىر سەرىكتىگىنىڭ 530 تەكشە مەترلىك 2 - دومنا پەشىنىڭ جانە استانا ىلە بولات - تەمىر سەرىكتىگىنىڭ قۇبىر ءوندىرۋ، ءپىشىندى ماتەريال ءوندىرۋ جانە تاياقشا ماتەريال ءوندىرۋ جەلىلەرىن قۇرىپ، جالپى ءونىمىن 2 ميلليون 500 مىڭ تونناعا جەتكىزۋگە كۇش سالۋ كەرەك. قاراعايلى كول تەمىر كەنىنىڭ جىلىنا  ميلليون توننا رۋدا سۇرىپتاۋ زاۆودى، نانفاڭ كەنشىلىگىنىڭ كۇنىنە 4 مىڭ توننالىق مىس رۋداسىن ءبىر جاقتى ەتۋ زاۆودى، ليانحۋا كەنشىلىگىنىڭ كۇنىنە 4 مىڭ توننا مىس رۋداسىن سۇرىپتاۋ زاۆودى، سۋ - يۋاننىڭ كۇنىنە مىڭ توننا مىس رۋداسىن ءبىر جاقتى ەتۋ زاۆودى، اشىلى كەن قالدىقتارىنان امبەباپ پايدالانۋ، التىن تاۋ التىن كەنى، قاراساي التىن كەنى، شىڭبۇلاق مىس، نيكەل كەنى، اقسۋ مارگەنەتس كەنى، شاتى قورعاسىن، كۇمىس كەنى جانە ارشالى قورعاسىن، مىرىش كەنى سياقتى وبيەكتىلەر قۇرىلىسىن جەدەلدەتە ءتۇسۋ قاجەت. شىندۇڭتيانلۇڭنىڭ كۇنىنە 4 مىڭ توننا مىس رۋداسىن ءبىر جاقتى ەتۋ زاۆودى، قالعاتى تەمىر كەنى، قاراعايلى كول تەمىر كەنى، ۋانليدا قورعاسىن، مىرىش كەنى، شوڭبۇلاق مىس كەنى، شيحۋا كەنشىلىگىنىڭ جىلىنا 30 مىڭ توننا مەتالدى ماگني ءوندىرۋ جانە شيكۋاڭ ماگني شەكتى سەرىكتىگىنىڭ اينالمالى ەكونوميكا باقشا رايونى سياقتى وبيەكتىلەردىڭ الدىڭعى مەرزىمدىك قىزمەتتەرىن بەلسەنە جەبەپ، ولاردىڭ كەلەر جىلى جۇمىس باستاۋىنا كەپىلدىك ەتۋ قاجەت. شينجياڭ، حۋشين سەمەنت وبيەكتىلەر قۇرىلىسىن جالعاستى مىقتى ۇستاپ، كۇيتۇن نانگاڭ توبىنىڭ جىلىنا 600 مىڭ توننا سەمەنت مايدالاۋ وبيەكتىسى قۇرىلىسىن بەلسەنە ىلگەرىلەتىپ، قورعاس اۋدانىنىڭ 3 ميلليون توننا سەمەنت ءوندىرۋ وبيەكتىسىنىڭ جۇمىس باستاۋىن بەلسەنە جەبەپ، 5 ميلليون توننالىق سەمەنت ءوندىرۋ قۋاتىن قالىپتاستىرۋ قاجەت.  يدۇڭ ونەركاسىپ باقشا رايونىنىڭ ونەركاسىپتە پايدالانىلاتىن كرەمنيى، كۇيتۇن مايتاۋ حيميا ونەركاسىپ باقشاسىنىڭ لۇڭحاي كرەمنيى، توعىزتاراۋدىڭ ديڭشين كومىرتەكتەندىرىلەتىن كرەمنيى مەن جياگىسىننىڭ ونەركاسىپتە پايدالانىلاتىن كرەمنيى جانە قۇلجا قالاسىنىڭ چاڭفۋ كرەمني وبيەكتىسى قۇرىلىسىن جەدەلدەتە ءتۇسىپ، 200 مىڭ توننالىق كرەمني ءوندىرۋ قۋاتىن جەدەل قالىپتاستىرىپ، شينجياڭداعى ەڭ ءىرى كرەمني ءوندىرۋ بازاسىن قۇرۋ قاجەت. ليانحو ءپىشىندى الۋمين ماتەريالى، حىڭحۇي فارفورى، تايشان ماشينالارى جانە رۇڭنىڭ جاڭا ماتەريالدارى سياقتى وبيەكتى قۇرىلىستارىن جەدەلدەتىپ، ولاردىڭ كەلەر جىلى ىسكە قوسىلۋىنا كۇش سالۋ كەرەك. قورعاستىڭ يۇيلۇڭ جىلىنا 100 مىڭ توننالىق دانەكەرلەنگەن دوعا ءپىشىندى شىدامدى بولات قۇبىر جانە 200 مىڭ توننالىق دانەكەرلەنگەن ماي قۇبىرىن ءوندىرۋ وبيەكتىسىنىڭ 1 مەرزىمدىك قىزمەتىن جانە كۇيتۇننىڭ شيمۋلايسى ارناۋلى مۇناي قۇبىرىن ءوندىرۋ وبيەكتىسىنىڭ الدىڭعى مەرزىمدىك جۇمىستارىن بەلسەنە ويداعىداي ىستەپ، ونىڭ كەلەسى جىلدىڭ العاشقى جارتىسىندا سالىنۋىنا قول جەتكىزۋ كەرەك.

ءداستۇرلى ونەركاسىپ پەن ورتا، شاعىن كاسىپورىنداردىڭ دامۋىنا كۇش سالا قولداۋ كورسەتۋ كەرەك. ءداستۇرلى ونەركاسىپتى، اسىرەسە، ورتا، شاعىن كاسىپورىنداردى دامىتۋ ەكونوميكانىڭ ارتۋىن جەبەۋدە، قازىنالىق كىرىستى ارتتىرۋدا، قالا - اۋىلدارداعى جۇمىسقا ورنالاسۋشىلاردى مولايتۋدا جانە قوعامدىق ورنىقتىلىقتى قورعاۋدا اسا كەلەلى ماڭىزعا يە. وراۋلى تەمەكى، شاراپ اشىتۋ، قانت ءوندىرۋ، استىق - ماي، توقىماشىلىق، قۇرىلىس ماتەريالدارى، بىلعارى، سۋسىندىق، ءسۇت ونىمدەرى  جانە ەت ازىقتىقتارىن وڭدەۋ سياقتى ءداستۇرلى كاسىپتەردى دامىتۋدى جەدەلدەتىپ، سالالارداعى جەتەكشى كاسىپورىنداردى، ۇزدىك كاسىپورىنداردى ءداستۇرلى ونەركاسىپتەردى بىرىكتىرۋگە، قايتا قۇرۋعا اتسالىسۋعا شابىتتاندىرىپ جانە وعان قولداۋ كورسەتىپ، كولەمدىك ونىمدىلىكتى جوعارىلاتا ءتۇسۋ كەرەك. ءداستۇرلى ونەركاسىپتى جوعارى، جاڭا جانە وزىق تەحنيكالىق جابدىقتاردان پايدالانىپ جاڭالاۋدى جەدەلدەتىپ، مەشەۋ ءوندىرىس قۋاتىن باتىل كۇشىنەن قالدىرۋ ارقىلى ونىڭ تىڭ ومىرشەڭدىك قۋاتىن ساۋلەلەندىرۋگە مۇمكىندىك اپەرۋ قاجەت. ءداستۇرلى ونەركاسىپتەگى جانە ورتا، شاعىن كاسىپورىنداردىڭ دامۋىنداعى كورنەكتى ماسەلەلەرگە ءمان بەرۋ جانە ونى شەشۋگە كومەكتەسۋ، اسىرەسە، قارجى قوسۋ قيىنشىلىعى ماسەلەسىن شەشىپ، قىزمەت وتەۋ تانىمىن كۇشەيتۋ، ءداستۇرلى ونەركاسىپتىڭ جانە ورتا، شاعىن كاسىپورىنداردىڭ سالالىق بۇرىلىس جاساۋىنا، قۇرىلىمدى ساپالىلاندىرۋىنا، ارنايىلانعان، جىنتىك، ەرەكشە جانە تىڭ ءوندىرىس جۇرگىزۋ بەتالىسىنا قاراي دامۋىنا قولداۋ كورسەتىپ، ولاردىڭ بازارداعى باسەكەلىك قۋاتىن جانە حاۋىپ - قاتەرگە قارسىلىق قۋاتىن جوعارىلاتۋ كەرەك. جوعارى، جاڭا تەحنيكالىق ونەركاسىپتى دامىتۋعا وسكەلەڭ ءمان بەرۋ، شينزى - يۋاننىڭ انالىق گورمونداردى بىرىكتىرۋ جانە ءانچي اشىتقىسى سياقتى جەرگىلىكتى بايلىق ەرەكشەلىگىنە يە بيوتەحنيكالىق ونەركاسىپتى بەلسەنە دامىتىپ، ولاردىڭ كولەم قالىپتاستىرۋىن، ىرگەلەنۋىن جانە مىعىمدانۋىن جەبەپ، جاڭاشا ونەركاسىپتەندىرۋدەگى دەڭگەي مەن ورەنى ۇزدىكسىز جوعارىلاتۋ كەرەك.

قارجى باۋراۋ تەبىنىن كۇشەيتە ءتۇسۋ كەرەك. كەزەكتە الەمدەگى بايلىق  جايعاستىرۋداعى تەرەڭ وزگەرىستەر مەن ىشكى جاقتا كاسىپ قۇرىلىمىن جالپى بەتتىك رەتتەۋ جاعدايىندا، ىشكەرىدەگى دامىعان رايوندارداعى كاسىپ سالالارىنىڭ ورتا، باتىس بولەككە ويىسۋى كۇن ساناپ جەدەلدەدى، بۇل ءبىزدىڭ ىرگەلى كاسىپورىنداردى، ءىرى وبيەكتىلەردى ەنگىزۋىمىزگە تاپتىرماس وراي الا كەلدى. ءبىز ىرگەلى كاسىپورىن، ءىرى توپتاردى ەنگىزۋ ارقىلى دامۋ جولىنان اۋىتقىماي، يدەيانى ونان ارى ازات ەتۋىمىز، قۇشاقتى كەڭ جايىپ، كومەسكى قۋاتقا يە كاسىپ سالالارىنا، ايتۋلى بايلىقتار مەن وبيەكتىلەرگە قۋاتتى دا ىرگەلى كاسىپورىن، ءىرى توپتاردى قارجى قوسۋعا باۋراۋىمىز، ءىرى كاسىپ سالالارىن ىرگەلى كاسىپورىندار ارقىلى دامىتىپ، جاڭاشا ونەركاسىپتەندىرۋدىڭ سەكىرمەلى دامۋىن تەبىندى ىلگەرلەتۋىمىز كەرەك. قارجى باۋراۋ كوزقاراسىندا بۇرىلىس جاساپ، قارجىگەرلەردى تاڭداپ باۋراۋعا ءتىپتى دە دەن قويۋ، دەڭگەيدى جوعارىلاتىپ، تەحنيكالىق قامتىلىمى جوعارى، ەكونوميكالىق ونىمدىلىگى ايتارلىقتاي، ورتانى لاستاۋى از جانە مەملەكەتتىڭ كاسىپ ساياساتىنا باپ كەلەتىن، ىلەنىڭ باياندى دامۋىندا تۇرتكىلىك رول اتقاراتىن ءىرى وبيەكتىلەردى جانە وزىندىك قۋاتى مىعىم، كاسىپ سالالىق جەلىسى ۇزىن، وزىق ىرگەلى كاسىپورىن، ءىرى توپتاردى ەنگىزۋگە دەن قويۋ ارقىلى ىرگە كومگەن كاسىپورىنداردىڭ ساپاسى مەن ورەسىن ۇزدىكسىز جوعارىلاتۋ كەرەك. قارجى باۋراۋ وبيەكتىلەرىندە قايتارۋ مەحانزمىن ورناتىپ، كاسىپ سالاسى جوباسى بويىنشا وبيەكتىلەرگە قوسىلاتىن قارجىنىڭ ۋاقىتىن، قۇرىلىس مەرزىمىن ايقىنداۋ جانە ءماندى ىلگەرىلەۋشىلىككە قول جەتكىزە الماعان، قۋاتسىز، پەيىلسىز كاسىپورىنداردى باتىل قايتارىپ، بايلىقتى ساپالى جايعاستىرۋ، اشىلاتىن بايلىقتىڭ كولەمى مەن دەڭگەيىن جوعارىلاتۋ كەرەك. كاسىپورىندارعا تەرەڭ سۇيىسپەنشىلىك باعىشتاپ، ولارعا شىن پەيىلمەن ساپالى، جوعارى ءونىمدى قىزمەت وتەۋ، كاسىپورىنداردى ارىپتەستىرۋ ارقىلى ولاردىڭ دامۋداعى كورنەكتى ماسەلەلەردى شەشۋىنە كومەكتەسىپ، كاسىپورىنداردىڭ جۇمىستارىن ءوز جۇمىسى قاتارىندا تىندىرۋ، ۇزدىك قىزمەت وتەۋ ساپاسى ارقىلى ساۋداگەرلەرگە جاناشىر بولاتىن، جەڭىلدىك جاسايتىن جانە ولاردى الاڭسىزداندىراتىن شينجياڭداعى بىردەن - ءبىر قارجى قوسۋ ورتاسىن جاراتىپ، ىلەنى كاسىپورىنداردىڭ وزىندىك قۇنى تومەن جانە جوعارى ونىمدىلىك جاراتاتىن وڭىرگە اينالدىرۋ كەرەك.

ونەركاسىپ باقشا رايونى قۇرىلىسىن جەدەلدەتۋ كەرەك. ونەركاسىپ باقشا رايونى جاڭاشا ونەركاسىپتەندىرۋدى دامىتۋداعى ماڭىزدى ءورىس جانە تەحنيكالىق العا باسارلىق پەن اينالمالى ەكونوميكانىڭ دامۋىن جەبەۋدەگى ماڭىزدى دانەكەر ەسەپتەلەدى.  جۇڭگو - قازاقىستان قورعاس حالىقارالىق شەكارالىق ىنتىماقتاستىق ورتالىعى، قۇلجا  ەكونوميكالىق سەلبەستىك رايونى، كۇيتۇن - مايتاۋ مۇناي - حيميا ونەركاسىپ باقشاسى، چيڭشۇيحى جياڭسۋ ونەركاسىپ باقشاسى جانە يدۇڭ ونەركاسىپ باقشاسى، ينان ونەركاسىپ باقشاسى جانە كۇنەس ونەركاسىپ باقشاسى سياقتى 7 ءتۇيىندى ونەركاسىپ باقشا رايونى قۇرىلىسىن تىڭ دەڭگەيدە، جوعارى ولشەمدە جالعاستى جەدەلدەتۋ، ونداعى ءتۇيىندى نەگىزدىك قۇرىلعىلار قۇرىلىسىنا جانە قاتىستى جۇيەلىلەندىرۋ جۇمىستارىنا، كاسىپورىنداردى ىرگە كومدىرۋگە جانە قاراجاتتار مەن وبيەكتى قۇرىلىستارىن تياناقتاندىرۋعا اۋدارىپ، ولاردىڭ رولىن ۇزدىكسىز كەمەلدەندىرۋ، ولاردى ەرەكشەلىگى ايقىن، ەنەرگيا ۇنەمدەيتىن، ورتانى قورعايتىن، بايلانىسى تىعىز جانە تۇرتكىلىك  قۋاتى مىعىم باقشا رايونى ەتىپ قۇرىپ، وندىرگىش كۇش فاكتورلارىن شوعىرلاندىرىپ، كاسىپ سالاسى شوعىرلانعان وڭىرگە اينالدىرۋ كەرەك. ىشكى ولكەلەردەگى كاسىپ سالالارىنىڭ بىزگە قاراي ويىسۋ ورايىن مىقتى يگەرىپ، باقشا رايونى ابزالدىلىقتارىن تولىق پايدالانۋ، ورتا، باتىس ازيادان جانە رەسەي بازارلارىنان كەلەتىن ماتەريالداردى وڭدەيتىن، اۆتوموبيل ەلەكتر ونىمدەرىن قۇراستىراتىن كاسىپورىنداردان ءبىر توبىن بەلسەنە ەنگىزىپ، باقشا رايوندارىنىڭ نەعۇرلىم دامۋىن جەبەۋ قاجەت. چيڭحۋا كومىر حيميا اينالىم ەكونوميكالىك ونەركاسىپ باقشا رايونى قۇرىلىسىن جەدەلدەتىپ، كومىردەن گاز ءوندىرۋ وبيەكتىسىنىڭ الدىمەن سالىنىپ وندىرىسكە قوسىلۋىنا جانە كومىردەن گاز ءوندىرۋ وبيەكتىسى مەن اينالمالى ەكونوميكادان ۇلگى كورسەتەتىن ينجەنەرياعا اينالۋىنا كەپىلدىك ەتۋ قاجەت. باقشا رايوندارىنىڭ قىزمەت وتەۋ مەحانيزمىن كەمەلدەندىرۋ، توكپەن قامداۋ، جەردەن پايدالانۋ جانە قارجى قوسۋ سياقتى جاقتاردا جەڭىلدىك جاساۋ ساياساتتارىن مۇقيات تياناقتاندىرىپ، باقشا رايوندارى وبيەكتىلەرىنىڭ كۇنى بۇرتىن جۇمىس باستاۋىن، سالىنۋىن جانە وندىرىسكە قوسىلۋىن جەبەۋ كەرەك. چيڭحۋا ونەركاسىپ باقشا رايونىنىڭ تاجىريبەلەرىن اينا ەتىپ، بازارلاندىرىلعان جۇمىس جۇرگىزۋ  ۇلگىسى بويىنشا، قۋاتتى دا ىرگەلى كاسىپورىندار مەن ساۋدا قوعامدارىن باستاماشىلىقپەن باقشا رايوندارىن قۇرۋعا، قارجى باۋراۋعا، وبيەكتىلەردى تياناقتاندىرۋعا شابىتتاندىرىپ، ولاردىڭ باقشا رايونىن قۇراتىن جانە قارجى باۋراي الاتىن تاماشا اينالىم مەحانيزمىن قالىپتاستىرۋ كەرەك.

دامۋدى جەدەلدەتۋمەن بىرگە، ءبىز دامۋ مەن ورتانىڭ قاتىناسىن، ءسوزجوق، ويداعىداي ەتۋىمىز، ءۇرتىس دامۋدان جازباي، ەنەرگيا ۇنەمدەۋگە، ورتانى قورعاۋعا،  بايلىق ۇنەمدەۋگە جانە ءتارتىپتى اشۋعا، ءسوزجوق، وسكەلەڭ تۇرعىدا ءمان بەرۋىمىز، اينالمالى ەكونوميكانى كۇش سالا دامىتۋىمىز، ونەركاسىپتىڭ لاستاندىرۋىنان ساقتانۋدى، ىلە وزەنى الابى ەكولوگياسىن قورعاۋدى جانە ورتانى وڭاۋدى جالعاستى كۇشەيتىپ، سازدى جەرلەر مەن جاراتىلىستىق ورمان - توعايدى قورعاۋ، سۋ، توپىراقتىڭ شايىلۋىن تىزگىندەۋ، قۇنارسىز ەگىستىك جەرلەردى ورمان وسىرۋگە، پىشەن ەگۋگە قايتارۋ جانە جايىلىمدى كۇش سالا السىنداتۋ ينجەنەريالارى ارقىلى ىلەنىڭ سۋى تۇنىق، اسپانى شايداي اشىق جانە جاسىل جەلەك جامىلۋىنا مۇمكىندىك اپەرۋ كەرەك.

(ءۇشىنشى) سىرتقا قاقپا اشۋ ستراتەگياسىن تاباندى اتقارىپ، سىرتقا باعىتتالعان ەكونوميكانى جانە 3 - كاسىپتىڭ دامۋىن تىڭ كەزەڭگە كوتەرۋ كەرەك. سىرتقا قاقپا اشۋ ورەسىن جوعارىلاتا ءتۇسۋ قاجەت. ىلەنىڭ شەكارادا اشىق ۇستالعان جاعراپيالىق ابزالدىلىعىنان جانە مول بايلىق ابزالدىلىعىنان تولىق پايدالانىپ، سىرتقا باعىتتالعان ەكونوميكانى كۇش سالا دامىتىپ، ەكسپورت ونىمدەرىن وڭدەۋ، زات اينالىمى جانە شىعىسپەن بايلانىس جاساپ باتىسقا شىعارۋ بازاسىن قۇرۋدى جەدەلدەتۋ ارقىلى ىلەنى باتىسقا قاقپا اشۋداعى بوساعاعا جانە توراپقا شىنايى اينالدىرۋ كەرەك. كەلەر جىلى قورعاس، دۋلات وتكەلىن جانە جۇڭگو - قازاقىستان قورعاس حالقارالىق شەكارالىق ىنتىماقتاستىق ورتالىعىن ءتۇيىن ەتىپ، وتكەلدەردىڭ نەگىزدىك قۇرىلعىلارىن ونان ارى كەمەلدەندىرۋ، ورتالىقتارداعى قىزمەت وتەۋ رولىن كۇشەيتىپ، قارجى باۋراۋ تەبىنىن ارتتىرۋ، كاسىپورىنداردان، قارجىلاردان جانە وبيەكتىلەردەن ءبىر توبىن باۋراۋدا تىڭ ىلگەرلەۋشىلىككە قول جەتكىزۋ جانە بارىس - كەلىستى، زات، قارجى اينالىمىن بىرتىندەپ مولايتۋ ارقىلى سىرتقا باعىتتالعان ەكونوميكادا كولەم جانە ورە قالىپتاستىرۋ كەرەك. وتكەلدەردەگى كەدەننەن وتكەرمەلەۋ ورتاسىن جاقسارتىپ، شينجياڭداعى كەدەننەن وتكەرمەلەۋ ورتاسى ەڭ جاقسى وتكەل قۇرۋدى نىسانا ەتىپ، قىزمەت ونىمدىلىگى مەن قىزمەت وتەۋ ساپاسىن تىنباي جوعارىلاتۋ، ساۋدا ساتتىقتىڭ قولايلىلىققا كوشۋىن جەبەپ، سىرتقى ساۋداداعى ءىرى دامۋشىلىقتاردى ىلگەرىلەتۋ قاجەت. سونىمەن بىرگە، مۇزارت وتكەلىن اشىق ۇستاۋدى بەلسەنە ىلگەرلەتۋ كەرەك. ورتا ازيا، باتىس ازيا بازارلارىن كوزدە ۇستاپ، سىرتقى ساۋدانى دامىتۋ تاسىلىندە بۇرىلىس جاساۋ، ەكسپورت تاۋارلارى قۇرىلىمىن ساپالاندىرىپ، وتكەرمەلەۋ ساۋدا - ساتتىعىن بەلسەنە دامىتۋ، باسپا - باس ساۋدانى كۇش سالا دامىتىپ، اينالاداعى مەملەكەتتەرمەن ساۋدا - ساتتىق بايلانىس جاساۋ مەحانيزمىن جانە اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرى ەكسپورتىمەن قامداۋ مەحانيزمىن اناعۇرلىم كەمەلدەندىرۋ، اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرىن ەكسپورت ەتۋ بازاسى قۇرىلىسىن جانە ىشكى - سىرتقى جاقتاعى اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرىن ساۋدالاۋ ورىندارى مەن بالعىن كۇيدە ساقتاۋ قامباسى قۇرىلىسىن ءتۇيىندى تۇردە مىقتى يگەرىپ، ونىمدەردى ەكسپورت ەتۋ ءتارتىبىن جۇيەلىلەندىرۋ، وتكەلدەردە وڭدەۋ كاسىبىن، اسىرەسە، جەرگىلىكتى ونىمدەردى ەكسپورت ەتۋ ءۇشىن وڭدەپ، جەرگىلىكتى ونىمدەردى ەكسپورت ەتۋ بازارلارىن بەلسەنە جەتىلدىرۋ جانە ونىڭ ەكسپورتىن مولايتۋدا تىڭ ىلگەرلەۋشىلىككە قول جەتكىزۋ كەرەك. كەلەر جىلى جەرگىلىكتى ونىمدەردى ەكسپورت ەتۋ سوماسىن 200 ميلليون دوللاردان اسىرىپ، %30 ارتتىرۋ، مۇنىڭ ىشىندە، جەرگىلىكتى جەمىس - جيدەك، كوكونىستىڭ ەكسپورتىن %25 تەن استامعا جەتكىزۋ كەرەك. ەكى ءتۇرلى بازارعا جانە ەكى ءتۇرلى بايلىققا مەڭزەس سىرتتان ەنگىزىپ، ىشپەن بايلانىس جاساۋ، شىعىسپەن بايلانىس جاساپ، باتىسقا شىعارۋ جانە باتىستان ەنگىزىپ، شىعىسقا جونەلتۋدەن جازباي، شارت - جاعدايى بار كاسىپورىنداردى ”شەتكە شىعۋعا “ ىنتالاندىرىپ جانە وعان قولداۋ كورسەتىپ، توڭىرەكتەگى مەملەكەتتەرمەن تەرەڭ جىكتەگى سەلبتەستىكتى كۇشەيتىپ، ىلەنى ەنەرگيا بايلىعىن اشۋدا سىرتقا شىعاتىن قۇرلىقتاعى كۇرە جولعا اينالدىرۋ كەرەك.

ساياحات كاسىبىن كۇش سالا دامىتۋ كەرەك. ۇستەگى جىلى ”5 - شىلدە“ ۋاقيعاسى اسەرىنەن، وبلىسقا توتە قاراستى ورىنداردىڭ ساياحات ىستەرى نەداۋىر ىقپالعا ۇشىراعانىمەن، الايدا، ىلەدەگى ساياحات كاسىبىنىڭ ابزالدىلىق ورنى مەن جاقسى بەتالىسقا قاراي دامۋ اۋقىمىنىڭ وزگەرىپ كەتە قويعاندىعىن تەرەڭ ۇعىندىق. ءبىز سەنىمدى بەكەمدەپ، ەرەكشەلىكتى كورنەكتىلەندىرۋىمىز، شينجياڭ بويىنشا ۇزدىك ساياحات ماركاسىن جاراتۋعا كۇش سالىپ، مەملەكەتتەگى ايگىلى سەيىل سەرۋەن ساياحات ورنىن قۇرۋدان اۋىتقىماۋىمىز كەرەك. كەلەر جىلى ساياحات كاسىبىنىڭ دامۋىنا قولداۋ كورسەتۋ ءۇشىن وبلىستىق قازىنادان 5 ميلليون يۋان ارناۋلى قارجى اجىراتىلادى. نارات كورىنىس رايونىن جەتەكشى ەتۋدى توڭىرەكتەپ، ونداعى نەگىزدىك قۇرىلعىلار قۇرىلىسى مەن الەۋمەتتىك قۇرىلعىلار قۇرىلىسىن جەدەلدەتۋ، سەيىل - سەرۋەن جولدارىن، ساياحاتشىلارعا داياشىلىق ىستەۋ، كۇتۋ  ورتالىعىن جانە ءتۇيىندى كورىنىس ورىندارىنىڭ قۇرىلىس مىندەتىن جالپى بەتتىك اياقتاتىپ، ” ەكى كۇندىك ، 3 كۇندىك“ ساياحاتتا ساياحات ونىمدەرىن ساتۋدى جەدەلدەتۋ، نارات ساياحات كورىنىس رايونىنىڭ امبەباپ قىزمەت وتەۋ فۇنكتسياسى مەن باسقارۋ ورەسىن جوعارىلاتىپ، مەملەكەتتەگى A5 دارەجەلى كورىنىس رايونىن قۇرۋ نىساناسىن ىسكە اسىرۋعا كۇش سالۋ كەرەك. ”ۇكىمەت جەتەكشىلىك ەتۋ، كاسىپورىن تيجارات جۇرگىزۋ، بازار اينالىمىنا سالۋ جانە زاڭ بويىنشا باسقارۋ “ پرينسيبىنە تاباندى بولىپ، قارجى قوسۋ مەحانيزمىن كەمەلدەندىرە ءتۇسۋ، قارجى قوسۋ تەبىنىن شىن مانىندە كۇشەيتە ءتۇسىپ، قۋاتتى دا ىرگەلى كاسىپورىندارىن، ءىرى توپتاردى ساياحات بايلىقتارىن ىڭعايلاۋعا مۇمكىندىگىنشە اكەلۋىمىز كەرەك. ساياحات جوبالارىن بەلگىلەۋ قىزمەتىن جەدەلدەتىپ، اۋدانداردىڭ (قالالاردىڭ) ساياحات جالپى جوباسىن، ءتۇيىندى كورىنىس رايوندارىنىڭ ناقتى جوبالارىن بەلگىلەۋ جانە مالىمدەۋ قىزمەتىن تامامداۋ كەرەك. تاڭبالى، شاتى، كەڭساي، كولدەنەڭ، قاراجون جانە تۋراسۋ سياقتى كورىنىس رايوندارىن اشۋ قۇرىلىسىن جالعاستى ويداعىداي يگەرىپ، ساحارا ساۋلەتىن نەگىز ەتكەن نارات كورىنىس رايونى جۇلگەسىن سالۋعا كۇش سالۋ كەرەك. قۇلجا قالاسىن تاريحي مادەنيەتتەگى ايگىلى قالا جانە چاپچال اۋدانىن سىبەلەردىڭ تاريحي مادەنيەتىندەگى ايگىلى قالاشىق رەتىندە جوعارىعا مالىمدەۋ قىزمەتىن مىقتى ۇستاپ، ۇلتتىق سالت - سانا ساياحاتى جانە تاريحي مادەنيەت ساياحات ءتۇيىنى قۇرىلىسى تەبىنىن اناعۇرلىم كۇشەيتۋ، جەرگىلىكتى ەرەكشەلىككە يە جانە مادەنيەت مانەرىن ايگىلەيتىن ساياحات ونىمدەرىن ءوندىرىپ، ءورىستى كەڭەيتۋىمىز جانە دامۋ جىكتەرىن جوعارىلاتۋىمىز كەرەك. ەلىمىز تۇرعىندارىنىڭ ۆيزاسىز ورتا ازيا ەلدەرىنە نەشە كۇن ساياحاتتاۋ وبيەكتىسىنە جانە ەل اتتاعان شەكارا ساياحاتى جولدارىن اشۋعا بەلسەنە قول جەتكىزىپ، ىلەدەگى ساياحات ماركاسىنىڭ باۋراۋ قۋاتىن كۇشەيتۋ كەرەك. رايونىمىز ءىشى - سىرتىنداعى جانە كورشىلەس ەلدەردەگى ساياحات رايوندارىمەن سەلبەستىكتى كۇشەيتىپ، ساياحات ونىمدەرىنىڭ ساتىلۋ تەبىنىن ساياحات ۇگىتى ارقىلى شىنايى ارتتىرۋ جانە 2 كەزەكتى شينجياڭ ىلە تۇلپار مەكەنى حالىقارالىق ساياحات مەرەكەسىن ويداعىداي وتكىزۋگە كۇش سالۋ كەرەك. ساياحات بازارىن باقىلاۋ - باسقارۋدى، ساياحات كاسىبىمەن شۇعىلدانۋشىلاردى تاربيەلەۋ، باۋلۋ جانە باسقارۋدى كۇشەيتىپ، ساياحاتتىڭ تەز قارقىنمەن دامۋىن ىلگەرلەتۋ كەرەك. 2010- جىلى قابىلدانعان ساياحاتشىلاردى 3 ميلليون ادام - رەتكە، تۇسكەن كىرىستى ءبىر ميلليارد 100 ميلليون يۋانعا، مۇنىڭ ىشىندە نارات كورىنىس رايونىندا قابىلدانعان ساياحاتشىنى 300 مىڭ ادام - رەتكە، تۇسكەن كىرىستى  120 ميلليون يۋانعا جەتكىزۋىمىز كەرەك.

قالا - قالاشىقتاندىرۋ اياق الىسىن كۇش سالا جەدەلدەتۋ كەرەك. قالالاندىرۋ ونەركاسىپتەندىرۋدەگى جانە وسىزامانداندىرۋداعى تابيعي اۋقىم ەسەپتەلەدى. قۇلجا قالاسى مەن كۇيتۇن قالاسىن ءتۇيىن ەتىپ، قالالاردى باسقارۋدى كۇشەيتۋ، قالا  قۇرىلىسىن جەدەلدەتىپ، قالا فۇنكتسياسىن كۇشەيتىپ، اسەر ەتۋ قۋاتى مىعىم وڭىرلىك ەكونوميكالىق ورتالىق قۇرۋ قاجەت. شاعىن قالا - قالاشىق قۇرىلىسىن جەدەلدەتىپ، ولاردىڭ امبەباپ كوتەرىمدىلىك قۋاتىن كۇش سالا جوعارىلاتىپ، اۋىل - قىستاقتاعىلاردى قالا - قالاشىقتاردا جۇمىسقا ورنالاسۋعا جانە ورتىرىقتانۋعا باۋراۋ كەرەك. قورا جاي كاسىبىنىڭ اقاۋسىز دامۋىن بەلسەندى تۇردە ىلگەرىلەتىپ، قورا - جاي سالۋشى كاسىپورىنداردى بازار قاجەتىنە قاراي ادەتتەگى تاۋار ۇيلەر سالۋعا ، ارزان باعادا مايعا بەرىلەتىن، ارزان دا جايلى تۇرعىن ۇيلەر سالۋعا، حاۋىپتى ۇيلەردى جاڭالاۋعا جانە كونە رايونداردى جاڭالاۋدى جەدەلدەتۋگە شابىتتاندىرىپ، ورگانداردىڭ، ءىسورىنداردىڭ ءۇي سالۋعا قارجى توپتاۋ جانە ءبىر تۇتاس سالىناتىن تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىن بەلسەنە ويداعىداي يگەرۋ ارقىلى قورا - جاي كاسىبى سالاسىنىڭ اقاۋسىز دا جەدەل دامۋىن جەبەۋىمىز كەرەك.

وسى زامانعى قىزمەت وتەۋ كاسىبىن دامىتۋعا كۇش سالۋ كەرەك. ءداستۇرلى قىزمەت وتەۋ كاسىبىن جاقسارتا ءتۇسىپ، زات اينالىمى ، فينانس، قامسىزداندىرۋ، حابار - وشار جانە ەلەكتروندى ساۋدا ساتتىق ىستەرى سياقتى وسى زامانعى قىزمەت وتەۋ كاسىبىن كۇش سالا دامىتۋ جانە جۇمىسقا ورنالاستىرۋدا قامتىلىمى جوعارى، ەكونوميكالىق ونىمدىلىگى ايتارلىقتاي، قوعامدىق رولى كۇشتى وسى زامانعى قىزمەت وتەۋ جۇيەسىن بىرتىندەپ جەتىلدىرۋگە كۇش سالۋ كەرەك. جاڭاشا ونەركاسىپتەندىرۋ قۇرىلىسى مەن وسى زامانعى اۋىل شارۋاشىلىعىن دامىتۋدى توڭىرەكتەپ، ورتالىق قالالارعا، قالاشىقتارعا ، ونەركاسىپ باقشا رايوندارىنا جانە وتكەلدەرگە سۇيەنىپ، وسى زامانعى زات اينالىمى كاسىبىن كورنەكتى تۇردە ويداعىداي يگەرۋ، قۇلجا قالاسى مەن كۇيتۇن قالاسىن نەگىز ەتكەن وسى زامانعى ساۋدا - ساتتىق، زات اينالىمى بازاسىن قۇرۋدى ءتۇيىن ەتىپ، قۇلجا پويەز ايالداماسىنىڭ ساۋدا - ساتتىق جاڭا رايونىن اشۋدى جانە كۇيتۇن قالاسىنىڭ شىنحۋا يميان، شين - يا ماقتا، اۋىل شارۋاشىلىق ماتەريالدارى، اۋىل شارۋاشىلىق قوسالقى ونىمدەرىن قامبادا ساۋدالاۋ ورتالىعى، قورعامالى باجى زات اينالىمى ورتالىعى جانە سايمەي حالقارالىق زات ساتىپ الۋ ورتالىعى سياقتى ءبىر توپ وبيەكتىلەر قۇرىلىسىن شىنايى ويداعىداي يگەرۋ قاجەت. قۇلجا اۋدانىنىڭ تەمىر جول زات اينالىمى، قورعاس اۋدانىنىڭ جوڭيوۋ زات اينالىمى جانە قورعاس، دۋلات وتكەلى سياقتى ءبىر توپ زات اينالىمى وبيەكتىلەرى قۇرىلىسىن جەدەلدەتىپ، ىلەنى ورتا جانە باتىس ازياعا بەت العان تاۋار توپتاۋ - جونەلتۋ بازاسىنا اينالدىرۋ كەرەك.

(ءتورتىنشى) نەگىزدىك قۇرىلعىلار قۇرىلىسىن تاباندى تۇردە كۇشەيتىپ، ەكونوميكا مەن قوعامنىڭ دامۋ تەبىنىن ارتتىرۋ كەرەك.  كەزەكتە ءبىز سالىپ جاتقان تەمىر جول، جوعارى قارقىندى تاس جول جانە حالىق اۆياتسياسى سياقتى ءبىر توپ ماڭىزدى نەگىزدىك قۇرىلعىلار قۇرىلىسى اياقتالۋ قارساڭىنا وتەدى دە قارجى قوسۋ كولەمىنە تىكە ىقپال ەتەدى. دەسەدە، مەملەكەتتىڭ شينجاڭدى قولداۋ كورسەتۋ تەبىنىن كۇشەيتۋگە بايلانىستى، شينجياڭ جاڭا ءبىر كەزەكتەگى قارجى قوسۋ جانە قۇرىلىس جۇرگىزۋدىڭ قاۋرىت مەزگىلىنە كوشەدى. مىنە، بۇل ءبىزدى تىڭ قارجى قوسۋ ورايىمەن قامدايتىن بولادى. اۋداندار ( قالالار) جانە تاراۋلار ورايدى قالت جىبەرمەي يگەرىپ، مەملەكەتتىڭ كاسىپ سالاسى ساياساتتارى مەن قارجى قوسۋ بەتالىستارىن، وتە موتە، مەملەكەتتىڭ مۇنان بىلاي شينجياڭدى قولداۋ جونىندەگى قاتىستى ساياساتتارىن مۇقيات ىشكەرىلەي زەرتتەۋى، بايلىق ابزالدىعىن كوزدە ۇستاپ، ءتۇيىندى سالالاردى كورنەكتىلەندىرۋى، وبيەكتىلەر مەن قارجىلاردى اكەلۋگە ارناۋلى كۇش ۇيىمداستىرىپ، ەكونوميكا مەن قوعامدىق دامۋدىڭ جالپى جاعدايىنا قاتىستى ماڭىزدى نەگىزدىك قۇرىلعىلار وبيەكتىسىنەن ءبىر توبىنا قول جەتكىزۋگە جانە اتقارۋعا كۇش سالۋ كەرەك. سۋ يگىلىگى جاعىندا، ىلە اڭعارىنداعى جەر - سۋ اشۋدى  ىڭعايلاۋ ينجەنەرياسىن جەدەلدەتىپ، تۇستىك جاعاداعى بەلتوعانعا سۋ سالۋعا كەپىلدىك ەتۋ جانە ونداعى سۋ يگىلىك قۇرىلىسىن جالپى بەتتىك باستاپ، ىلە وزەنىنەن سۋ باستاۋ تورابى جانە تەرىستىك جاعاداعى بەلتوعان قۇرىلىسىنىڭ جۇرگىزىلۋىن جەدەلدەتۋ قاجەت؛ ءىرى ، ورتاشا سۋارۋ رايوندارىنداعى جۇيەلەندىرۋ مەن سۋ ۇنەمدەۋدى جاقسارتۋ، تاسقىننان ساقتانۋ قۇرىلعىلارى، سۋ - توپىراقتىڭ شايىلۋىنان ساقتانۋ، قاتەرلى سۋ قويمالارىن بەرىكتەۋ جانە اۋىل - قىستاقتارداعى اۋىز سۋ حاۋىپسىزدىگى سياقتى وبيەكتىلەر قۇرىلىسىن جەدەلدەتۋ، تاۋلى رايونداردا ورتا، شاعىن سۋ قويمالارىن سالۋ جانە سۋ ۇنەمدەيتىن اۋىل شارۋاشىلىعى سياقتى وبيەكتىلەرگە بەلسەنە قول جەتكىزىپ، سۋ سىڭبەيتىن  توعاندى 600 كيلومەترگە جانە سۋ ۇنەمدەيتىن اتىزدى 100 مىڭ مۋعا جەتكىزۋ كەرەك. قاتىناس - تاسىمال جاعىندا، امبەباپ، قايشالىسقان قاتىناس تورابى قۇرىلىسىن جەدەلدەتىپ، جىڭ - قۇلجا - قورعاس تەمىر جولىنىڭ 2 جەلىسى، قۇلجا - كۇنەس - حىجيڭ تەمىر جولى جانە موڭعۇلكۇرە - ونسۋ تۇستىك  - تەرىستىك شينجياڭ كۇرە جولى وبيەكتىسىنىڭ الدىڭعى مەرزىمدىك قىزمەتىن شىنايى ويداعىداي ىستەپ، ولاردىڭ مەملەكەت جوباسىنا كۇن ىلگەرى ەنگىزىلۋىنە كۇش سالۋ قاجەت، قۇلجا اۋە جايىن كەڭەيتىپ سالۋ وبيەكتىسى، سايرام - كەڭساي جوعارى قارقىندى تاس جولى جانە مەملەكەت جولىنىڭ 217 جەلىسىن جاڭالاۋ قۇرىلىسىن جەدەلدەتىپ، ولاردىڭ كەلەر جىلى پايدالانۋعا بەرىلۋىنە كەپىلدىك ەتۋ ءتيىس؛  قۇلجا - ءدوڭمازار جوعارى قارقىندى تاس جولى، توعىزتاراۋ نىلقى تاس جولى جانە تەكەس وتكەلەگى وبيەكتىلەرىنىڭ الدىڭعى مەرزىمدىك جۇمىستارىن جەدەلدەتىپ، ولاردىڭ كەلەر جىلى جۇمىس باستاۋىنا كۇش سالۋ قاجەت؛ اۋىل - قىستاقتا جاڭادان مىڭ كيلومەترلىك تاس جول سالۋ ءتيىس. قالا قۇرىلىسى جاعىندا، اۋدانداردىڭ (قالالاردىڭ) جولدارى، جىلۋمەن، قۇبىر سۋىمەن قامداۋ، لاس سۋ ىعىستىرۋ، قوقىر - قوقسىقتى ءبىر جاقتى ەتۋ جانە ارزان باعادا مايعا بەرىلەتىن تۇرعىن ءۇي سياقتى  الەۋمەتتىك قۇرىلعىلار قۇرىلىسىن ونان ارى كۇشەيتىپ، قۇلجا قالاسىنىڭ كونە رايوندارىن جاڭالاۋ اياق الىسىن جانە باتىستىڭ گازىن شىعىسقا جەتكىزۋ 2 - جەلىسى بويىنداعى ىلەنىڭ جاراتىلىستىق گازدان پايدالانۋ ينجەنەرياسى قۇرىلىسىن جەدەلدەتىپ، بۇقارانىڭ ءوندىرىس جانە تۇرمىستىق شارت - جاعدايىن تىنباي جاقسارتۋ كەرەك.

2010 جىلعى قىزمەتتەردى مۇقيات ويداعىداي ىستەۋمەن بىرگە، وبلىسىمىزدىڭ" 12 بەسجىلدىق" ەكونوميكا مەن قوعامدىق دامۋ جوباسىن جاساۋ قىزمەتىن، 12 جىلدىق تۇسىنداعى ءىرى وبيەكتىلەردىڭ جارامدىلىعىن زەرتتەۋ، وبيەكتىلەر قورى جانە مەملەكەت پەن اۆتونوميالى رايونداعى قاتىستى تاراۋلارمەن بايلانىستاردى سايكەستىرۋ جۇمىستارىن ويداعىداي كۇش سالا ىستەپ، وبيەكتىلەردىڭ الدىڭعى مەرزىمدىك قىزمەتتەرىنە كۇش شىعارىپ، نەعۇرلىم مول ماڭىزدى وبيەكتىلەردىڭ مەملەكەت پەن اۆتونوميالى رايوننىڭ 12 بەسجىلدىق دامۋ جوبالارىنا ەنگىزىلىپ، بولاشاقتىق دامۋعا ءتىپتى دە بەكەم نەگىز قالاۋعا قول جەتكىزشۋ كەرەك.

(بەسىنشى) قوعامدىق ىستەردىڭ دامۋىن بۇلجىماستان جەدەلدەتىپ، حالىق تۇرمىسىن قامتاماسىزداندىرۋعا جانە جاقسارتۋعا كۇش سالۋ كەرەك. حالىق تۇرمىسىن جاقسارتۋ ەكونوميكانى دامىتۋداعى ەڭ تۇپكى ماقسات جانە پارتيامىزدىڭ ادامدى ارقاۋ ەتۋ، بيلىكتى حالىق ءۇشىن جۇرگىزۋدەگى ماندىك تالابى ەسەپتەلەدى. ءبىز حالىق تۇرمىسىن جاقسارتۋدى ءتىپتى دە كورنەكتى ورىنعا قويۋىمىز، بۇقارانىڭ ءتول مۇددەسىنە قاتىستى قوعامدىق ىستەردى جەدەلدەتىپ، بۇقاراعا جىل سايىن بىرنەشە ناقتى جۇمىستاردى تىندىرىپ بەرۋ ارقىلى ءار ۇلت بۇقاراسىن ءتىپتى دە مول يگىلىككە كەنەلتۋىمىز كەرەك. قوعامدىق ىستەردى قولداۋ ءۇشىن، وبلىستىق قازىنادان كەلەر جىلى تاعى دا 10 ميلليون يۋان ارناۋلى قارجى اجىراتىلماقشى.

 عىلىم - تەحنيكا قىزمەتىنىڭ تەبىنىن ارتتىرىپ، ونىڭ ەكونوميكا مەن قوعامدىق دامۋعا قوساتىن ۇلەس مولشەرىن تىنباي جوعارىلاتۋ كەرەك. ىلە اۋىل شارۋاشىلىق عىلىم - تەحنيكا باقشاسىنىڭ الدىڭعى مەرزىمدىك قىزمەتىن جەدەلدەتىپ، ونى كەلەر جىلى باستاۋعا قول جەتكىزۋ كەرەك. اعارتۋدى الدىمەن دامىتۋدان جازباي، مەكتەپتەردىڭ باسشىلىق القاسىن جانە وقىتۋشىلار قوسىنى قۇرىلىسىن، ءمورال تاربيەسى قىزمەتىن كۇشەيتىپ، وقۋ - وقىتۋ رەفورماسىن تەرەڭدەتۋ جانە ساپالىق اعارتۋ جۇمىستارىن تولىق جۇرگىزۋ كەرەك. اعارتۋعا ۇسىنىلىمدى شىنايى مولايتىپ، وقۋ وقىتۋ شارت جاعدايىن جاقسارتا ءتۇسىپ،  قالا - اۋىلداردا مىندەتتى اعارتۋداعى اقى الماۋ ساياساتىن جانە قاراجاتقا كەپىلدىك ەتۋ مەحانيزمىن ۇزدىكسىز كەمەلدەندىرىپ، مىندەتتى اعارتۋدىڭ بىركەلكى دامۋىن جەبەۋ كەرەك. ”ەكى نەگىزدىك“ اعارتۋدىڭ جەتىستىكتەرىن بەكەمدەپ، ”قوس ءتىل“ اعارتۋىن جەبەۋگە كۇش سالىپ، وقۋ جاسىنداعى ۇلتتىق  بالالاردىڭ وقۋعا تۇسۋدەن ىلگەرگى ”قوس تىلدە“ تاربيەلەنۋ مولشەرىن %85 تەن استامعا جەتكىزۋگە كەپىلدىك ەتۋ ءتيىس. ۇلتتىق - حانزۋ مەكتەپتەردى بىرىكتىرۋدى جەدەلدەتىپ، وقىتۋشىلاردى باۋلۋدى كۇشەيتىپ، وقۋ - وقىتۋ ساپاسى مەن ورەسىن جوعارىلاتۋ قاجەت. كاسىپتىك اعارتۋدى مەيلىنشە دامىتىپ، ىلە كاسىپتىك - تەحنيكالىق شۋەيۋانىن اۆتونوميالى رايونداعى ۇلگى كورسەتەتىن مەكتەپكە مالىمدەۋ قىزمەتىن شىن مانىندە ويداعىداي ىستەۋ ءتيىس. ەمدەۋ، دەنساۋلىق ساقتاۋ ىستەرىنىڭ دامۋىن جەدەلدەتۋ، مەملەكەتتىڭ ەمدەۋ، دەنساۋلىق ساقتاۋ ءتۇزىلىسى رەفورماسىن تەرەڭدەتۋدى وراي ەتىپ، اۋىل - قىستاقتاعى ءۇش دارەجەلى ەمدەۋ، دەنساۋلىق ساقتاۋعا قىزمەت وتەۋ توراپتارىن جانە قالالاردىڭ الەۋمەتتىك  اۋماقتارىنداعى دەنساۋلىق ساقتاۋعا قىزمەت وتەۋ جۇيەسى قۇرىلىسىن ونان ارى كۇشەيتىپ، ولاردىڭ ورەسىن تىنباي جوعارىلاتۋ كەرەك؛ وبلىستىق دوستىق شيپاحاناسىنىڭ جانە انالار مەن بالالاردىڭ سالەمەتتىگىن قورعاۋ شيپاحاناسىنىڭ امبەباپ اۋرۋحانا عيماراتى قۇرىلىسىن تامامداپ، وبلىستىق شينحۋا شيپاحاناسىنىڭ امبەباپ اۋرۋحانا عيماراتىنىڭ جىل سوڭىنان بۇرىن پايدالانۋعا بەرىلۋىنە كەپىلدىك ەتۋ كەرەك؛ ەگىن، مال شارۋاشىلىق رايوندارىنداعى جاڭاشا سەلبەسىپ ەمدەلۋ ءتۇزىمىن جانە قالا - قالاشىق تۇرعىندارىنىڭ نەگىزدىك ەمدەلۋىن قامسىزداندىرۋ ءتۇزىمىن جان جاقتى تياناقتاندىرىپ، وعان قاتىناسۋ مولشەرىن جەكە - جەكە %96 جانە %95 كە جەتكىزۋگە كەپىلدىك ەتۋ ءتيىس؛ الەۋمەتتىك دەنساۋلىق ساقتاۋدا شۇعىل كۇيلەرگە ورايلاسۋ جۇيەسى قۇرىلىسىن كۇشەيتىپ، A ءتيپتى  HINI جۇقپالى تۇماۋى، ايدس جانە تۋبەركۋلەز سياقتى سالماقتى جۇقپالى اۋرۋلاردان ساقتانۋ قىزمەتىن كۇش سالا ويداعىداي ىستەۋ كەرەك. جوسپارلى تۋىت قىزمەتىن تىڭعىلىقتى ويداعىداي ىستەپ، تۋىتتا تومەن دەڭگەيدى ساقتاپ، جان سانىنىڭ ساپاسىن جوعارلاتۋ ءتيىس. سونىمەن بىرگە، جىلجىمالى جان سانى، جوسپارلى تۋىتقا قىزمەت وتەۋ جانە باسقارۋ قىزمەتىن شىن مانىندە ويداعداىي ىستەۋ كەرەك. جۇمىسقا ورنالاستىرۋ جانە قوعامدىق قامتاماسىزداندىرۋ قىزمەتىن مۇقيات ويداعىداي ىستەپ، مەملەكەت پەن اۆتونوميالى رايوننىڭ جۇمىسقا ورنالاستىرۋدى سۇيەمەلدەۋ ساياساتىن ونان ارى تياناقتاندىرۋ، ەڭبەكشىلەردىڭ تىرشىلىك جولدارىن وزدەرى قاراستىرۋىنا جانە يگىلىك جاراتۋىنا بەلسەنە قولداۋ كورسەتىپ، قيىنشىلىقتاعى بۇقارانىڭ جۇمىسقا ورنالاسۋىنا كومەكتەسۋدىڭ ءونىمدى مەحانيزمىن كەمەلدەندىرۋ، ەڭبەككۇش بايلىعى قۇرىلىسى تەبىنىن كۇشەيتىپ، ورتا تەحنيكۋم تاۋىسقانداردان جۇمىسقا ورنالاسا الماۋشىلاردىڭ جانە ەشكىمى دە جۇمىسقا ورنالاسپاعان وتباسىلارىنىڭ جۇمىسقا ورنالاسۋ ماسەلەسىن كورنەكتى تۇردە ويداعىداي يگەرىپ، ەڭبەكشىلەردىڭ زاڭدى ۇقىق - مۇددەسىن شىنايى قورعاۋ كەرەك. قالالار مەن اۋىلداردا جالپىلاستىرىلاتىن تۇرعىنداردىڭ قوعامدىق قامتاماسىزداندىرۋ جۇيەسىن كەمەلدەندىرۋدى جەدەلدەتىپ، جاڭاشا اۋىل - قىستاقتاعى قارتتاردى كۇتىمدەۋ قامسىزداندىرۋى سىناق ءتۇيىنى قىزمەتىن بەلسەنە ىلگەرىلەتۋ، قالا - اۋىل تۇرعىندارىنىڭ ەڭ تومەنگى تۇرمىسىنا قوسىمشا قاراجات بەرۋ ولشەمىن ۇزدىكسىز جوعارىلاتىپ، حالىق بۇقاراسىنىڭ نەگىزدىك تۇرمىسىن جاقسارتۋعا جانە ونى قامتاماسىزداندىرۋعا كۇش سالۋ كەرەك ؛ قوعامدىق قۇتقارۋ - كومەك بەرۋ جۇيەسىن كەمەلدەندىرىپ، قارتتاردى دەمەۋدى، مۇگەدەكتەرگە كومەكتەسۋدى، جەتىم - جەسىرلەرگە جانە قيىنشىلىعى بارلارعا قول ۇشىن بەرۋدى ءتۇيىن ەتكەن قوعامدىق يگىلىك جانە قايىر - ساقابات ىستەرىن دامىتۋعا كۇش سالۋ قاجەت؛ كەدەيلەردى سۇيەمەلدەۋ، وركەندەتۋ قىزمەتى تەبىنىن ارتتىرىپ،  2010 جىلى 15قىستاقتاعى جالپى بەتتىك ىلگەرىلەتۋ جانە 17 مىڭ شارۋانى كەدەيلىكتەن قۇتىلدىرۋ مىندەتىن تامامداۋ ءتيىس. ۇگىت، يدەيا، مادەنيەت قۇرىلىسىن بارىنشا كۇشەيتىپ، سوتسياليستىك وزەكتى قۇن جۇيەسى قۇرىلىسىن كۇش سالا كۇشەيتىپ، بۇكىل پارتيانى جۇڭگوشا سوتسياليزىم ورتاق مۇراتى ارقىلى قارۋلاندىرۋدان، حالىقتى تاربيەلەۋدەن جازباي، بۇقارانى دۇرىس جاماعات پىكىرى ارقىلى جەتەكتەپ، كۇش - قۋاتتى شوعىرلاندىرۋ، دامۋدى جەبەپ، جالپى جاعدايدى قاشان دا كوزدە ۇستايتىن، ۇلتتار ىنتىماعىن نەعۇرلىم قاستەرلەيتىن جانە ورنىقتىلىقتى سولعۇرلىم  قورعايتىن تاماشا اۋاندى قالىپتاستىرۋ كەرەك؛ سىرتقى ۇگىت قىزمەتىن كۇشەيتىپ، تاماشا سىرتقى ورتا جاراتۋ كەرەك. قالا، اۋىل مادەنيەتىنىڭ دامۋىن ءبىر تۇتاس جوسپارلاپ، الەۋمەتتىك مادەنيەتكە قىزمەت وتەۋ جۇيەسى قۇرىلىسىن كۇشەيتۋ، شيزاڭ - شينجياڭ ، شىعىس جەلى ، شارۋالاردىڭ كىتاپ ءۇيى ، مادەنيەت بايلىعىنان ورتاق يگىلىكتەنۋ جانە اۋىل - قىستاقتا كينو قويۋ ينجەنەرياسى سياقتى ماڭىزدى الەۋمەتتىك قىزمەت وتەۋ ينجەنەريالارىن جالعاستى اتقارىپ، راديو - تەلەۆيزيانى سيفرلاندىرۋ اياق الىسىن بەلسەنە جەبەۋ جانە مادەنيەت سارايى، كىتاپحانا، اۋىل مەن قىستاقتاعى مادەنيەت وتاۋى (بولمە) جانە الەۋمەتتىك اۋماقتارداعى مادەنيەت قيمىل ورتالىعى سياقتى الەۋمەتتىك سيپاتتاعى قۇرىلعىلار قۇرىلىسىن جەدەلدەتۋ قاجەت، وبلىس جانە قۇلجا قالاسى كەلەر جىلى ىلە ۇلتتىق مادەنيەت كوركومونەر ورتالىعى وبيەكتىسىنىڭ الدىڭعى مەرزىمدىك جۇمىستارىن بىرلىكتە جۇرگىزەدى؛ اۆتونوميالى رايون قۇرىلعاندىعىنىڭ 55 جىلدىعىن قۇتتىقتاۋ قيمىلىنا وراي اناعۇرلىم ۇزدىك مادەنيەت تۋىندىلارىن مول جاراتۋعا كۇش سالىپ، باي مازمۇنداعى، اقاۋسىز بۇقارالىق مادەني قيمىلداردى كەڭ كولەمدى ورىستەتىپ، ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ كۇن ساناپ ارتىپ وتىرعان رۋحاني مادەنيەت قاجەتىن تىنباي سۋسىنداتۋ ءتيىس؛ مادەني مۇرالاردى قورعاۋ قىزمەتىن كۇشەيتۋ قاجەت؛ دەنە تاربيە ىستەرىنىڭ دامۋىن جەدەلدەتىپ، حالىقتىق دەنە شىنىقتىرۋ قيمىلىن بارىنشا ورىستەتىپ، اۆتونوميالى رايوندىق 12- كەزەكتى سپورت جينالىسىنا ساقاداي سايلانۋ جانە ىلە قازاق اۆتونوميالى وبلىسىنىڭ 17 كەزەكتى اقىندار ايتىسىن ويداعىداي وتكىزۋ كەرەك. بازاردى باقىلاۋ - باسقارۋ جانە ءوندىرىس حاۋىپسىزدىگى تەبىنىن كۇشەيتە ءتۇسىپ، ازىق - تۇلىك، ءدارى - دارمەك ءوندىرۋ، اينالىمعا سالۋ جانە تۇتىنۋ بۋىندارىنداعى تەكسەرۋ مەن باقىلاۋ - باسقارۋدى شىن مانىندە كۇشەيتىپ، ولاردىڭ ساپالىق حاۋىپسىزدىگىنە كەپىلدىك ەتۋ كەرەك؛ ءوندىرىس حاۋىپسىزدىگى جاۋاپكەرلىك ءتۇزىمىن باتىل تياناقتاندىرۋ، اسىرەسە، كومىر كەن، قاتىناس، ورتتەن ساقتانۋ جانە قۇرىلىس ينجەنەرياسى سياقتى جاقتارداعى حاۋىپسىزدىكتى باسقارۋدى كۇشەيتىپ، اۋىر، ەرەكشە ءىرى شىرعالاڭداردىڭ تۋىلۋىنان باتىل ساقتانىپ، حالىق بۇقاراسىنىڭ باس اماندىعى مەن مال - مۇلكىنىڭ حاۋىپسىزدىگىن قورعاۋ كەرەك.

وبلىستىق پارتكوم مەن ۇكىمەت 2010- جىلى ءار ۇلت بۇقاراسىنا جالعاستى تاعى دا مىناداي 10 ناقتى ءىس ىستەپ بەرۋدى ۇيعاردى: كاسىپتىك شەبەرلىككە باۋلىنعانداردى 100 مىڭعا، جۇمىسقا جانە قايتا جۇمىسقا ورنالاسۋشىلاردى 35 مىڭ ادامعا جەتكىزۋ؛ قالا اۋىلداردا جاڭادان سالىناتىن سلكىنىسكە ءتوزىمدى بەيقۇت ءۇيدى 60 مىڭعا جانە ارزان باعادا مايعا بەرىلەتىن تۇرعىن ءۇيدى 2 مىڭ 700 گە جەتكىزىپ، ءبىر ميلليون 10 مىڭ شارشى مەترلىك مەكتەپ قۇرىلىسىنىڭ سىلكىنىسكە شىدامدىلىعىن ارتتىرۋ؛ شارۋالاردىڭ كىتاپ ۇيىنەن 100 ىن جاڭادان قۇرىپ، 50 قىستاقتا دەنە تاربيە الاڭىن سالۋ جانە ونى دەنە تاربيە جابدىقتارىمەن قامداۋ؛ قوس تىلدەگى جاڭادان سالىناتىن 180 بالالار باقشاسىنا قوسىلاتىن قارجىنى 170 ميلليون يۋانعا جەتكىزۋ؛ شارۋالاردىڭ اۋىل قىستاقتاعى جاڭاشا سەلبەسىپ ەمدەلۋىنە توپتالاتىن قارجى ولشەمىن 150 يۋانعا جوعارىلاتىپ، ولشەمدەندىرىلگەن اۋدان دارەجەلى 4 شيپاحانانىڭ قۇرىلىسىن تامامداۋ، اۋىلدىق، قالاشىقتىق سەنتىرلى شيپاحانالاردان 15 ىنىڭ قۇرىلىسىن كەڭەيتىپ، قىستاق دارەجەلى شيپاحانالاردان 100 ىن جاڭادان سالىپ، اۋىل، قالاشىقتىق شيپاحانالاردان 120 سىن نەگىزگى ەمدەۋ اسپاپتارىمەن قامداۋ؛ 5 مىڭ 800 شارۋانىڭ جوسپارلى تۋىتتاعى "از بالالى بولىپ، تەز بايۋ" وبيەكتىسىندە ناقتىلاندىرىلاتىن قاراجاتتى 17 ميلليون يۋانعا جانە 10 مىڭ شارۋانىڭ جوسپارلى تۋىتتاعى وتباسىلارىنا بەرىلەتىن ەرەكشە سيلىق، قولداۋ، كومەك قاراجاتتارىن 7 ميلليون 200 مىڭ يۋانعا جەتكىزۋ؛ 87 قىستاقتاعى 120 مىڭ ادامنىڭ اۋىز سۋ حاۋىپسىزدىگى ماسەلەسىن شەشۋگە قوسىلاتىن قارجىنى 70 ميلليون يۋانعا جەتكىزۋ؛ اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرىنىڭ ساپالىق حاۋىپسىزدىگىن تەكسەرۋ ينجەنەرياسىن جۇرگىزىپ، وبلىستىق اۋىل شارۋاشىلىق ونىمدەرىنىڭ ساپالىق حاۋىپسىزدىگىن تەكسەرۋ پۋنكتىن جانە 6 اۋدانداردا (قالالاردا) تەكسەرۋ پۋنكتىن جانە 30 تەكسەرۋ ءتۇيىنىن جاڭادان سالۋ؛ شارۋالادىڭ اۋىل شارۋاشىلىق ماشينالارىن ساتىپ الۋىنا بەرىلەتىن كومەك قاراجاتتى 60 ميلليون يۋانعا جەتكىزۋ، شالشىق گاز كولشىگىنەن 10 مىڭىن جانە ونىڭ مۇلكىن باسقاراتىن 5 پۋنكتتى، اۋىل مەن قىستاقتاردا قىزمەت وتەۋ توراپتارىنان 50 ىن جاڭادان سالۋ؛ تىڭايقىش بەرىلەتىن جەرلەردى ولشەۋگە تەحنيكالىق قىزمەت وتەۋ جۇمىستارىن تولىق جۇرگىزىپ، ونىڭ جالپىلاستىرىلاتىن اۋماعىن 2 ميلليون 400 مىڭ مۋدان استامعا جەتكىزۋ قاجەت.

 

ءتورتىنشى، شارالاردى كۇشەيتىپ، ساقاداي سايلانىپ، قوعامدىق ورنىقتىلىقتى تاپجىلماي قورعاۋ كەرەك

ورنىقتىلىق دامۋدىڭ العى شارتى جانە كەپىلى ەسەپتەلەدى. ورنىقتىلىق سىندى العى شارت بولمايىنشا ەشقانداي جۇمىستى تىندىرۋعا بولمايدى، قول جەتكىزگەن تابىستاردان دا ايرىلامىز، سول سياقتى ويداعىداي دا جەدەل دامۋدى دا ىسكە اسىرۋ مۇلدە مۇمكىن ەمەس. ”5- شىلدە“ ۋاقيعاسى ءبىزدىڭ ۇلتتىق بولشەكتەۋشىلىكپەن جانە ”ءۇش ءتۇرلى كۇشپەن“ كۇرەسىمىزدىڭ ەركىمىز بويىنشا وزگەرمەيتىن، ەشقانداي ىمىراعا كەلمەيتىن جانە ولىسپەي - بەرىسپەيتىن كۇرەس ەكەندىگىن قايتالاي ءتۇسىندىردى. تەك ج ك پ بيلىك جۇرگىزەتىن بولسا، سوتسياليستىك تۇزىمنەن جازباساق جانە جۇڭگونىڭ قۇدىرەتتى تۇتاستىعىن ساقتايتىن بولساق، باتىستاعى جاۋ كۇشتەردىڭ ءبىزدى باتىستاندىرۋ، بولشەكتەۋ ساياسي قاسكۇنەمدىگى جانە ولاردىڭ ىشكى - سىرتقى ”ءۇش ءتۇرلى كۇشكە“ قولداۋ كورسەتۋ، ىرقىنا جىبەرۋ، سونداي - اق ولاردان پايدالانىپ بىزگە جالبىزبالاپ كىرۋ، قۇلاتۋ تاكتيكاسى دا وزگەرمەيدى، سول سياقتى ”ءۇش ءتۇرلى كۇشتىڭ“ بولشەكتەۋ، ءبۇلدىرۋ ارەكەتى دە تولاستامايتىن بولادى. اسىرەسە، تاياۋدا پاكيستان، يراق، فيليپپين جانە رەسەي سياقتى ەلدەردە تۋىلعان زورلىقتى كۇش، لاڭكەستىك ۋاقيعالارى ىشكى - سىرتقى ”ءۇش ءتۇرلى كۇشتى“ بارىنشا ەلەۋرەتكەندىكتەن ەلىمىزدە زورلىقتى كۇش لاڭكەستىك ءبۇلدىرۋ ۋاقيعالارىن ولەرمەندەنە جۇرگىزۋى اسا كۇشتى مۇمكىندىككە يە بولىپ وتىر. سوندىقتان، ورنىقتىلىقتى قورعاۋ جاعدايىنىڭ جاقسارۋىنا بولا يدەيالىق بەيعامدىققا سالىنۋعا جانە قىزمەتتى بوساڭسىتۋعا مۇلدە بولمايدى. بەيعامدىق پەن نەمقۇرايدىلىق جاۋعا سۇعىنار وراي جاراتىپ، ورنى تولماس زيان تۋدىراتىن بولادى. ءار دارەجەلى باسشىلار قاي - قاشان دا، ءسوزجوق، سەرگەك تانىمدا بولۋى، شينجياڭداعى بولشەكتەۋشىلىككە قارسى كۇرەستىڭ ۇزاق ۋاقىتتىلىعىن، كۇردەلىلىگىن جانە قيان - كەسكىلىگىن تولىق تانىپ، يدەيا مەن ارەكەتتى ورتالىق پەن اۆتونوميالى رايوندىق پارتكومنىڭ شينجياڭنىڭ ورنىقتىلىق جاعدايى جونىندەگى تالداۋى، تۇجىرىمى جانە قىزمەت ورنالاستىرۋلارى نەگىزىندە شىنايى بىرلىككە كەلتىرۋى، ”ورنىقتىلىق ءبارىن دە باسىپ تۇسەدى“ دەيتىن جانە ۇزاق ۋاقىت كۇرەس جۇرگىزۋ يدەياسىن بەرىك ورناتىپ، ءبىر جاعىنان، ىنتىماقتىلىق پەن ورنىقتىلىقتى يگەرۋگە، ەندى ءبىر جاعىنان، رەفورما مەن دامۋدى يگەرۋگە باستان - اياق تاباندى بولىپ، قوعامدىق ورنىقتىلىقتى قورعاۋدى قاي - قاشان دا ەڭ ماڭىزدى، ەڭ كوكەيتەستى مىندەت جانە زورلىقتى كۇشتىڭ، لاڭكەستىكتىڭ شابۋىلداۋىنان ساقتانۋدى ورنىقتىلىقتى قورعاۋ قىزمەتىنىڭ ءتۇيىنى ەتىپ، جالپى بەتتىك وڭاۋ مەن تۇبەگەيلى وڭاۋ سىندى ورنىقتىلىقتى قورعاۋ شارالارىن بۇلجىتپاي اتقارىپ،  سوققى بەرۋ، قورعانۋ جانە تاربيەلەۋ سياقتى جاقتاردا ورنىقتىلىقتى قورعاۋدىڭ ءونىمدى مەحانيزمىن قالىپتاستىرىپ، ىلەنىڭ قوعامدىق ساياسي جالپى جاعدايىنىڭ ورنىقتىلىعىنا كەپىلدىك ەتۋ كەرەك.

بىرىنشىدەن، سىلەيتە سوققى بەرۋدى جانە قاتاڭ ساقتانۋدى قاي - قاشان دا بوساڭسىتپاۋ كەرەك. سوققى بەرۋدى قاي - قاشان دا ماڭداي الدى ورىنعا قويىپ، ىرىقتىلىقپەن شابۋىلداۋ، قىلت ەتكەنىن قيداي سىپىرۋ جانە جاۋدى الدىمەن اۋىزدىقتاۋ باعىتىندا تاباندى بولىپ، ۇلتتىق بولشەكتەۋشى، ءدىني ۇشقارى جانە زورلىقشىل، لاڭكەستىك كۇشتەرگە باتىل سوققى بەرىپ جانە ولاردان قاتاڭ ساقتانىپ،  ولاردىڭ اۋقىم قالىپتاستىرۋىنا مۇلدە جول بەرۋمەۋ كەرەك. توپتاردى تالقانداۋ، قاشقان قىلمىستىلاردى قۋعىنداۋ جانە ارناۋلى دەلولاردى ارنايى يگەرۋ ارەكەتتەرىن ىشكەرىلەي ورىستەتىپ، جاۋدىڭ جاندى كۇشتەرىن مۇمكىندىگىنشە جويۋ كەرەك. تۇتقيىل ۋاقيعالاردى ءبىر جاقتى ەتۋ كۇشتەرى قۇرىلىسى تەبىنىن كۇشەيتە ءتۇسىپ، حالىق جاساعى كۇشتەرى مەن بۇلىكتەن ساقتانۋ قوسىنى قۇرىلىسىن، ناقتى ماشىقتى شىنايى كۇشەيتىپ، توسىن ۋاقيعالاردى ءبىر جاقتى ەتۋ قابىلەتىن ۇزدىكسىز جوعارىلاتۋ ارقىلى جاۋدىڭ بولشەكتەۋ، ءبۇلدىرۋ ارەكەتتەرىن سول ۋاقىتتا، ناق مايداندا ءبىر جاقتى ەتۋ كەرەك. اقپارات، حابار - وشار قىزمەتىنە وسكەلەڭ ءمان بەرىپ، وبلىستىق، اۋداندىق، اۋىلدىق، قىستاقتىق اقپارات، حابار - وشار توراپتارىن كەمەلدەندىرە ءتۇسۋ، تەرەڭ جىكتەگى، قۇپيا جانە سەزىكتى اقپاراتتار مەن حابار - وشارلاردى دەر كەزىندە دۇرىس يەلەپ، جاۋعا قارسى كۇرەستەگى ىرىقتى ۇقىقتى مىقتاپ يگەرۋ كەرەك. سوققى بەرۋ مەن ساقتانۋدى ۇشتاستىرۋعا تاباندى بولىپ، قوعام اماندىعىنداعى ساقتانۋ - تىزگىندەۋ جۇيەسى قۇرىلىسىن كۇش سالا ىلگەرىلەتۋ، 24 ساعات كەزەكشىلىككە تۇرۋ، كەزەكشىلىككە باسشىلار جەتەكشىلىك ەتۋ جانە كىرگەن - شىققانداردى تىزىمدەۋ سياقتى تۇزىمدەردى قاتاڭ تياناقتاندىرىپ، جاپپاي انىقتاۋدى، تەكسەرۋدى،  مەرزىمدى - مەرزىمسىز تۇردە جۇرگىزۋ جانە ماڭىزدى بۋىندارداعى، نىسانالارداعى، قۇرىلعىلارداعى حاۋىپسىزدىك، قورعانىس جۇمىستارىن كۇشەيتۋ كەرەك. شەكاراداعى باسقارۋ - مەڭگەرۋدى جالعاستى كۇشەيتىپ، ارميا، قارۋلى ساقشى، بيڭتۋان، حالىق جاساعى ءبىر تۇلعالاندىرىلعان  باسقارۋ - مەڭگەرۋ قىزمەت مەحانيزمىن مۇقيات تياناقتاندىرۋ ارقىلى جاۋدىڭ جاسىرىن كىرىپ - شىعۋىنان جانە قارۋ - جاراق، وق دارىلەردى استىرتىن جوتكەۋىنەن قاتاڭ ساقتانۋ كەرەك. تىنىشتىق ورناتۋ جانە قوعام اماندىعىن جالپى بەتتىك وڭاۋ قىزمەتىن ىشكەرىلەي ىلگەرىلەتىپ، جىلجىمالى جان سانىن باسقارۋدى كۇشەيتۋ جانە ەسىرتكى قىلمىستىلارىنا سىلەيتە سوققى بەرۋ قاجەت. نەگىزگى ساتىداعى نەگىزدىك قىزمەتتەردى كۇشەيتۋگە كۇش سالىپ، ”ءتورتتى ءبىلۋ، تورتكە قانىق بولۋ، ءتورتتى مەڭگەرۋ“ قىزمەت مەحانيزمىن ونان ارى ىشكەرىلەي جۇرگىزىپ، ”التىعا كومەكتەسۋ، قولعابىس تيگىزۋ جانە قىزمەت وتەۋ“ قيمىلىن ىشكەرىلەي ورىستەتىپ، ”5 وتباسى بىرلەسىپ قورعانۋ، 10 وتباسى بىرلىكتە ساقتانۋ جانە كوشەلەردە بىرلەسىپ الدىن الۋ“ سياقتى شارالاردى جاپپاي تياناقتاندىرىپ، بۇقارالىق ساقتانۋدىڭ، وڭاۋدىڭ جالپى تورابىن قالىپتاستىرۋ كەرەك. ورنىقتىلىقتى قورعاۋ قىزمەتىن قۋزاۋ - تەكسەرۋدى كۇشەيتىپ،  شارالاردى تياناقتاندىرۋعا كەپىلدىك ەتۋ كەرەك. ەكىنشىدەن، يدەيالوگيا سالاسىنداعى بولشەكتەۋشىلىككە قارسى كۇرەستى ونان ارى كۇشەيتۋ كەرەك. يدەيا، مادەنيەت شەبىن عىلمي نازاريا، دۇرىس جاماعات پىكىرى جانە وزىق مادەنيەت ارقىلى يەلەۋگە تاباندى بولىپ، ”كۇللى سىلامشىلدىق جانە كۇللى تۇركشىلدىك“سىندى كەرتارتپا ساندىراقتاردى جەرىنە جەتە اشكەرەلەۋ، ”ءۇش ءتۇرلى كۇشتىڭ“ ۋاعىزدايتىن ”شينجياڭ دەربەستىگى“ سىندى كەرتارتپا يدەيالاردى   تۇبەگەيلى الاستاۋ قەجەت. دۇرىس جاماعات پىكىرى بەتالىسىن مىقتى مەڭگەرىپ، ۇنامدى تاربيە مەن بەتپە - بەت ۇگىت تاربيە قىزمەتىن كۇشەيتۋ، پارتيا مەن ۇكىمەتتىڭ ءۇنىن بۇقاراعا دەر كەزىندە جەتكىزىپ، ءار ۇلت بۇقاراسىنىڭ ساياسي تالعامپازدىعى مەن يدەيالىق اقاۋسىزدىق قۋاتىن ارتتىرۋ كەرەك. اعارتۋ جۇمىسىن ساياساتشىلار باسقارۋدان جازباي، ءار دارەجەلى مەكتەپتەردەگى يدەيالىق، ساياسي قىزمەتتى ونان ارى كۇشەيتىپ، جاستار مەن ورەندەرگە باعىتتالعان ۇگىت تاربيەنى تاباندى جۇرگىزۋ ارقىلى ولاردى دۇنيە، تىرشىلىك جانە قۇن جونىندە دۇرىس كوزقاراس ورناتۋعا جەتەلەپ، ولاردىڭ اقاۋسىز ەسەيىپ - ەرجەتۋىن جەبەۋ كەرەك. ينتەر تورابى سياقتى جاڭا احپارات كوزدەرىن باقىلاۋ - باسقارۋدى شىنايى كۇشەيتىپ، مادەنيەت بازارىن كۇش سالا انىقتاۋ جانە رەتتەۋ، ءتۇرلى زاڭسىز باسىلىمداردى ساتۋ جانە تاراتۋ قيمىلدارىنا قاتاڭ سوققى بەرىپ، قاتە يدەيالاردىڭ ءسىڭۋىن جانە تارالۋىن باتىل توسۋ كەرەك. ۇشىنشىدەن ءدىن ىستەرىن زاڭ بويىنشا باسقارۋدى كۇشەيتۋ كەرەك. پارتيانىڭ ءدىن قىزمەتىنە باسشىلىعىنان جازباي، پارتيانىڭ ءدىن ساياساتىن جاپپاي دايەكتىلەندىرۋ، ءدىني قيمىلداردى، ورىنداردى جانە ءدىني قايراتكەرلەردى باسقارۋدى ونان ارى كۇشەيتىپ، ءدىندى سوتسياليستىك قوعاممەن بەلسەنە سايكەسۋگە جەتەكتەۋ كەرەك. زاڭدىلارىن قورعاپ، زاڭسىزدارىن تەجەۋ، جالبىزبالاپ كىرۋدى توسىپ، قىلمىس وتكىزگەندەرگە سوققى بەرۋ ارقىلى ءدىن قىزمەتىندەگى ”5 ءتۇرلى مەحانيزمدى“ كۇش سالا تياناقتاندىرىپ جانە ونى تەرەڭدەتىپ، وتانشىل ءدىني قايراتكەرلەر مەن قالىپتى ءدىني قيمىلداردى تۋدى ايقىن ۇستاي وتىرىپ قورعاۋ، ءدىن تونىن جامىلىپ، دىننەن پايدالانىپ جۇرگىزىلگەن بولشەكتەۋ، ءبۇلدىرۋ ارەكەتتەرىنەن باتىل ساقتانۋ جانە وعان سوققى بەرۋ كەرەك. وتانشىل ءدىني قايراتكەرلەردىڭ يدەيا جانە قوسىن قۇرىلىسىن قاشان دا ءدىن قىزمەتىن ويداعىداي ىستەۋدىڭ تەتىگى رەتىندە يگەرىپ، وتانشىل ءدىني قايراتكەرلەرگە ەرەكشە مىندەت ارقالاعان نەگىزگى ساتىداعى پارتياسىز كادرلار قاتارىندا مامىلە جاساپ، ساياسي جاقتا سەنىم ارتۋ، سەنىم جاقتان قۇرمەتتەۋ، قىزمەتتە سۇيەنۋ جانە تۇرمىستىق جاقتان كوڭىل ءبولۋ، وتانشىل ءدىني قايراتكەرلەردى تاربيەلەۋ تەبىنىن ونان ارى ارتتىرىپ، ساياسيدا سەنىمدى، ءبىلىمى تەرەڭ جانە ءمورال - قۇلقىن جۇرت مويىندايتىن ءدىندارلار قوسىنىن قۇرۋعا كۇش سالۋ كەرەك. تورتىنشىدەن، جاڭا جاعدايداعى بۇقارالىق قىزمەتتى شىنايى كۇشەيتۋ كەرەك. قوعامدىق تولعاقتى، قيىن ماسەلەلەرگە وسكەلەڭ نازار اۋدارىپ، ارىز - شاعىمداردى جانە قايشىلىقتار مەن  داۋ - شارلاردى انىقتاۋ، تەكسەرىپ ءبىر جاقتى ەتۋ قىزمەتىن كۇشەيتۋ، نەگىزگى ساتىعا، بۇقاراعا ىشكەرىلەي ارالاسىپ، بۇقارا اراسىندا ورىن تەۋىپ وتىرعان بەلەڭدىك، نىسايلىق جانە تۇتقيىل  احۋالدار مەن سىبىستاردى قاشان دا بايقاۋ جانە مەڭگەرۋ، قايشىلىقتار مەن ماسەلەلەردى سول جەرلەردە جانە جورگەگىندە ساباسىنا دەر كەزىندە ءتۇسىرۋ قاجەت. بۇقارامەن بايلانىس جاساۋ قىزمەت مەحانيزمىن ورناتىپ جانە كەمەلدەندىرىپ، ءار ۇلت بۇقاراسىن مۇڭ - مۇقتاجدان مۇمكىندىگىنشە ارىلتۋ، جاراسىمدىلىق فاكتورلارىن مۇمكىندىگىنشە مولايتىپ، جاراسىمسىزدارىن مۇمكىندىگىنشە ازايتۋ، ءار ۇلت بۇقاراسىن پارتيا مەن ۇكىمەتتىڭ توڭىرەگىنە تىعىز ىنتىماقتاستىرىپ، قوعامدىق ورنىقتىلىقتى قورعاۋداعى بۇقارالىق نەگىزدى بەكەم قالاۋ كەرەك.

بەسىنشى، ۇلتتار ىنتىماعى ۇلى تۋىن بيىك ۇستاپ، تەرەزەسى تەڭ، ىنتىماقتى دا قايىرىمدى جانە جاراسىمدى سوتسياليستىك ۇلتتىق قاتىناستى اناعۇرلىم بەكەمدەۋ جانە دامىتۋ كەرەك

ۇلتتار ىنتىماعى شينجياڭداعى ءار ۇلت حالقىنىڭ جان تامىرى جانە بارلىق قىزمەتتى ويداعىداي ىستەۋدەگى ءتۇبىرلى كەپىل ەسەپتەلەدى دە قوعامدىق جاراسىمدىلىقتى ماڭىزدى جاقتان سولعۇرلىم ايعاقتايدى. شينجياڭ مەن ىلە ازات بولعاننان بەرى، ەكونوميكالىق قۇرىلىس پەن سان - سالالى ىستەردە قول جەتكىزىلگەن كەسەك تابىستار ءار ۇلت حالقىنىڭ بىرلىكتە ىنتىماقتاسا كۇرەس جاساعاندىعىنىڭ جەمىسى جانە پارتيانىڭ ۇلت ساياساتىنىڭ ۇلى جەڭىسى ەسەپتەلەدى. تاريح پەن شىندىق بىزگە: تەك ءبىر نيەت، ءبىر تىلەكتە بولىپ، ىنتىماقتاسا كۇرەس جاساعاندا ءار ۇلت حالقىن ورتاق وركەندەتۋدىڭ جانە دامىتۋدىڭ قۇدىرەتتى قوزعاۋشى كۇشكە يە بولاتىندىعىن؛ تەك قول ۇستاسا تەڭ ىلگەرىلەپ، قاتار دامىعاندا ءار ۇلت حالقىنىڭ بىرلىكتە ىنتىماقتاسا كۇرەس جاساۋىنىڭ بەرىك نەگىزگە يە بولا الاتىندىعىن تەرەڭ اڭعارتتى. ءار دارەجەلى پارتيا، ۇكىمەت، اسىرەسە، پارتيالى باسشى كادرلار ۇلتتار ىنتىماعىن كۇشەيتۋدىڭ توتەنشە ماڭىزدىلىعىن ءسوزجوق، پارتيا مەن مەملەكەت ىستەرىن دامىتۋدىڭ جالپى جاعدايى جانە جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ەڭ جوعارعى مۇددەسى مەن ءار ۇلت حالقىنىڭ ءتول مۇددەسىن قورعاۋ تۇرعىسىنان تولىق تانۋى، ۇلتتار ىنتىماعىن جەبەۋ جانە بىرلىكتە العا باسۋ ماقساتىن تىعىز توڭىرەكتەپ، ۇلتتار ىنتىماعىن كۇشەيتۋدى ىلەنىڭ باياندى تىنىشتىعىنداعى ءتۇبىرلى ساياسات ەتىپ، ونى ءتىپتى دە كورنەكتى ورىنعا قويۋىمىز، پارتيانىڭ ۇلت ساياساتىن بۇلجىتپاي دايەكتىلەندىرىپ، ۇلتتار ىنتىماعى العا باسارلىعى ىستەرىن كۇش سالا ىلگەرىلەتۋىمىز، ۇلتتار ىنتىماعىن قورعاۋدىڭ ءونىمدى مەحانيزمىن قۇرۋعا كۇش سالىپ، ۇلت قىزمەتىنىڭ ءتىپتى دە ءونىمدى بولۋىنا، ۇلتتىق قاتىناستىڭ نەعۇرلىم جاراسىمدىلىعىنا جانە ۇلتتار ىنتىماعىنىڭ سولعۇرلىم بەكەمدەلۋىنە قۇلشىنا مۇمكىندىك اپەرۋىمىز كەرەك. وبلىستىق پارتكوم كەلەر جىلدى وبلىسىمىزدىڭ ”ۇلتتار ىنتىماعى تاربيە جىلى“ ەتۋدى ۇيعاردى، سوندىقتان، ”ىنتىماقتى كۇشەيتىپ، جاراسىمدىلىقتى جەبەۋدى“ تاقىرىپ ەتىپ، ۇلتتار ىنتىماعى تاربيە قيمىلىن ىشكەرىلەي تىڭعىلىقتى تۇردە ورىستەتۋ، وبلىستا  ۇلتتار ىنتىماعىنىڭ ءتىپتى دە قويۋ اۋانىن قالىپتاستىرىپ، ىلەدەگى ۇلتتار ىنتىماعى العاباسارلىعى ىستەرىنىڭ تىڭ ورەگە كوتەرىلۋىنە كۇش سالۋ كەرەك.

ماركستىك ۇلت نازارياسىن، پارتيانىڭ ۇلت ساياساتىن جانە ۇلتتىق تەرريتوريالى اۆتونوميا ءتۇزىمى جونىندەگى ۇگىت تاربيەنى، ماركستىك مەملەكەت ، ۇلت ، ءدىن ، تاريح جانە مادەنيەت كوزقاراسى جونىندەگى ۇگىت تاربيەنى بارىنشا كۇشەيتۋ ارقىلى ءار ۇلت كادرلارى مەن بۇقاراسىنىڭ پارتيانىڭ ۇلت ساياساتىن تەرەڭ ۇعىنۋىنا، ۇلتتار ىنتىماعىن  بەكەمدەۋ مەن دامىتۋداعى سانالىلىق پەن تاباندىلىقتارىن كۇشەيتۋگە مۇمكىندىك اپەرۋ كەرەك. شينجياڭ تاريحىن، جۇيەدەن ۇلتتاردىڭ دامۋى مەن دىندەردىڭ وزگەرۋ تاريحىن ىشكەرىلەي ۇگىتتەپ، ءار ۇلت كادرلارى مەن بۇقاراسىن ۇلى وتانىمىزدى، جۇڭحۋا ۇلتىن، جۇڭحۋا مادەنيەتىن، جۇڭگوشا سوتسياليزم جولىن تانۋعا باستاۋ، كومپارتيا ، سوتسياليزم ، رەفورمالاۋ، قاقپا اشۋ ، ۇلى وتان، ءار ۇلت حالقى جانە ازاتتىق ارميا جاقسى دەيتىن داۋىرلىك اۋەندى اسقاقتاتا شىرقاپ، ءار ۇلت كادرلارى مەن بۇقاراسىنىڭ پارتيانى، سوتسياليزمدى جانە وتانىمىزدى قىزۋ سۇيۋ ىنتاسىنا ءتىپتى دە دەم بەرۋ، مەملەكەتتىڭ ەڭ جوعارعى مۇددەسىن جانە ۇلتتار ىنتىماعىن سانالى قورعاپ، ۇلتتار ىنتىماعىنىڭ يدەيالىق نەگىزىن جانە بۇقارالىق نەگىزىن شىنايى بەكەمدەۋ كەرەك. ۇلتتار ىنتىماعى تاربيەسىن ازاماتتاردىڭ ءمورال تاربيەسىنە جانە سوتسياليستىك رۋحاني وركەنيەت قۇرىلىسىنىڭ تۇتاس بارىسىنا ەنگىزۋدەن جازباي، ۇلتتار ىنتىماعى جونىندەگى بەتپە - بەت ۇگىت تاربيە قيمىلىن ۇزاق ۋاقىت ىشكەرىلەي ورىستەتۋ، ۇلتتار ىنتىماعى تاربيەسىن ورگاندارعا، اۋىل - قىستاقتارعا، الەۋمەتتىك اۋماقتارعا، مەكتەپتەرگە، كاسىپورىندارعا جانە اسكەري كازارمالارعا دەيىن تىڭعىلىقتى جۇرگىزىپ، وتانشىلدىق، كوللەكتۆيزم جانە سوتسياليزم تاربيەسىن كۇش سالا ورىستەتۋ قاجەت. وتە - موتە، ءار ۇلت جاستارى مەن ورەندەرىنە جۇرگىزىلەتىن ۇلتتار ىنتىماعى ۇگىت تاربيەسىن مىقتى يگەرىپ، بالالار باقشاسى، باستاۋىش، ورتا مەكتەپتەن داشۋەلەرگە دەيىنگى ۇلتتار ىنتىماعى تاربيەسى جۇيەسىن ورناتۋ جانە كەمەلدەندىرۋ ارقىلى ۇلتتار ىنتىماعى تاربيەسىن وقۋلىقتارعا، ساباققانالارعا ەنگىزىپ، ساناعا ءسىڭىرۋ ارقىلى ”ءۇشتىڭ ءبىر - بىرىنەن ايرىلا الماۋ“ يدەياسىن ءار ۇلت جاستارى مەن ورەندەرىنىڭ كوڭىلىنە ۇيالاتۋ كەرەك. ۇلتتار ىنتىماعىنداعى ونەگەلىلەردەن بولۋ جانە ءبىر - بىرىنە قايىرىمدىلىق جاساۋ، كومەكتەسۋ قيمىلىن بارىنشا ورىستەتىپ، پارتيا، ۇكىمەت ورگاندارى، كاسىپورىن، ءىس ورىندارىنان، پارتيالى كادرلاردان، ءاربىر ادامنان تارتىپ،  ۇلتتاردىڭ اۋىس كۇيىسىن، بارىس - كەلىسىن جيىلەتۋ جانە ۇلتتىق تۇسىنىستىكتى جانە سەنىمدىلىكتى تەرەڭدەتۋ سياقتى ناقتىلى قىزمەتتەردەن باستاپ ىستەۋ، ۇلتتار ىنتىماعىن اۋىزدان تاستاماۋدى، ىنتىماقتىلىق ىستەرىن تىندىرۋدى ۇلتتاردىڭ ءوزارا كومەكتەسۋىن، قايىرىمدىلىق جاساۋىن، قۇرمەتتەۋىن جانە ايالاۋىن سالتقا اينالدىرىپ،  ءوزارا سەنۋىن، قۇرمەتتەۋىن، ۇيرەنۋىن، قولداۋىن جانە ءتۇسىنىسۋىن جەبەپ، قاشان دا تىنىستاس، تاعدىرلاس، جۇرەكتەس بولا بىلەتىن، ءار ۇلت حالقى ورتاق ىنتىماقتاسا كۇرەس جاسايتىن، قاتار گۇلدەنىپ - كوركەيەتىن اسەرلى جاعدايدى جارىققا شىعارۋ كەرەك.

التىنشى، پارتيا قۇرىلىسىن اناعۇرلىم كۇشەيتىپ جانە جاقسارتىپ، ءار دارەجەلى پارتيا ۇيىمىنىڭ جانە كادرلاردىڭ بيلىك جۇرگىزۋ قابىلەتى مەن باسشىلىق ورەسىن شىنايى جوعارىلاتۋ كەرەك

ىلەدەگى رەفورما، دامۋ جانە ورنىقتىلىقتى ىلگەرلەتۋدىڭ تەتىگى پارتيادا جانە ءار دارەجەلى كادرلاردا. نەگىزگى ساتىداعى پارتيا ۇيىمى قۇرىلىسى مەن كادرلار قوسىنى قۇرىلىسىن ءتۇيىن ەتىپ، پارتيا قۇرىلىسىن جاپپاي ىلگەرىلەتۋ، ءار دارەجەلى پارتيا ۇيىمىنىڭ جاسامپازدىق، ۇيتقىلىق جانە جاۋىنگەرلىك قۋاتىن تىنباي كۇشەيتىپ، ىلەنىڭ گۇلدەنىپ - كوركەيۋىن جانە باياندى تىنىشتىعىن بەكەم ۇيىمدىق كەپىلمەن قامتاماسىزداندىرۋ كەرەك.

(ءبىرىنشى) نەگىزگى ساتىداعى پارتيا ۇيىمى قۇرىلىسىن بارىنشا كۇشەيتۋ كەرەك. پارتيانىڭ نەگىزگى ساتىداعى ۇيىمى پارتيا جالپى قىزمەتىنىڭ جانە جاۋىنگەرلىك قۋاتىنىڭ نەگىزى ەسەپتەلەدى. نەگىزگى ساتىداعى پارتيانىڭ ۇيىمدىق قۇرىلىسىن كۇشەيتۋدە ەڭ ماڭىزدىسى پارتيانىڭ باسشىلىق ۇيتقىلىق ورنىنان اۋىتقىماۋدا جانە نەگىزگى ساتىدا پارمەندى كادرلار قوسىنىن قۇرۋدا. نەگىزگى ساتىنى مىقتى يگەرۋ، نەگىز قالاۋ قىزمەتىن كورنەكتى ورىنعا قويۋدان جازباي، اۋىل - قىستاقتاردى جانە قالالاردا الەۋمەتتىك اۋماقتاردى ءتۇيىن ەتكەن نەگىزگى ساتى ۇيىمدىق قۇرىلىسىن ءتۇيىندى تۇردە كۇشەيتىپ، نەگىزگى ساتىداعى پارتيا ۇيىمىن دامۋدى جەبەۋدەگى، بۇقاراعا قىزمەت وتەۋدەگى، جۇرت كوڭىلىن جۇمىلدىرۋداعى جانە ورنىقتىلىقتى قورعاۋداعى بەكەم جاۋىنگەرلىك قورعانعا شىنايى اينالدىرۋ كەرەك. اۋىل - قىستاقتار پارتيا ياچەيكاسىن ۇيتقى ەتكەن قىستاق دارەجەلى ۇيىمدىق قۇرىلىستى باسا كۇشەيتۋ قاجەت. بۇقارانى ەكونوميكانى دامىتۋعا، كىرىستى مولايتىپ، بايۋعا باستاي الۋ - الماۋدى، جاۋ جاعدايىن، قوعام اۋقىمىن يەلەپ، قايشىلىقتار مەن داۋ - شارلاردى بەلسەندى دە ىرىقتى تۇردە ساباسىنا تۇسىرە الۋ - الماۋدى ماڭىزدى ولشەم ەتۋ، ءالسىز دە بىتىراڭقى ۇيىمدارىن رەتكە سالۋ كەرەك. قىستاق پارتيا ياچەيكا شۋجيلارىن ويداعىداي تاڭداپ، مىقتى جاساقتاپ، قىستاق پارتيا ياچەيكاسى شۋجيىنىڭ قىستاق تۇرعىندار كوميتەتىنىڭ مەڭگەرۋشىلىگىن قوسىمشا وتەۋىن، ەكى القاداعى مۇشەلەردىڭ الماسىپ مىندەتكە وتىرۋىن جەدەلدەتىپ، پارتيانىڭ باسشىلىعىن قىستاق تۇرعىندارىنىڭ ءوزىن - ءوزى باسقارۋىمەن ورگانيكالى ۇشتاستىرىپ، پارتيانىڭ نەگىزگى ساتىداعى پارمەندى باسشىلىعىنا كەپىلدىك ەتۋ كەرەك. قىستاق دارەجەلى كوللەكتيۆ ەكونوميكاداعى ”ۇشقىن“ جوسپارى مەن ستۋدەنت ”قىستاق باسشىلارى“ جوسپارىن ىشكەرىلەي اتقارىپ، كوللەكتيۆ ەكونوميكالىق قۋاتتى ۇزدىكسىز مىعىمداۋ، قىستاق كادرلارى قوسىنى ساپاسىن جوعارىلاتىپ، جۇمىس تىندىرۋدا اقشا دا، كادر دا بولۋعا قول جەتكىزۋ كەرەك. قالالاردا الەۋمەتتىك اۋماقتاعى پارتيا ۇيىمى قۇرىلىسىن ماڭىزدى ورىنعا قويىپ، الەۋمەتتىك اۋماقتاعى پارتيا ۇيىمى ءتۇزىلىسىن تۇلعالاندىرىپ باسقارۋدى ىشكەرىلەي جۇرگىزۋ، پارتيا ۇيىمىنىڭ شۋجيىن ءتۇيىن ەتكەن باسشىلىق القانى ويداعىداي تاڭداۋعا، مىقتى جاساقتاۋعا كۇش سالىپ، ساياسيدا ىسىلعان، ساپاسى ۇزدىك، بۇقاراعا بەلگىلى سۇيىسپەنشىلىك باعىشتاعان جانە الەۋمەتتىك اۋماق قىزمەتىنە ىنتالى كادرلاردى باسشىلىق القالارعا تاڭداپ ءوسىرۋ، مەملەكەت كادرلارىن تۇلعا، ۇسىنىس ەتىلۋشىلەردى تولىقتاۋشى ەتكەن كادرلار قوسىنىن قۇرىپ، ولاردا 6 دان 8 گە دەيىن ءتىپتى، ودان دا كوپ مەملەكەت كادرلارىنىڭ بولۋىنا كەپىلدىك ەتۋ كەرەك. الەۋمەتتىك اۋماقتاعى كادرلاردى تاربيەلەۋ تەبىنىن ارتتىرۋ، كەلەر جىلدان باستاپ جارىم جىل ۋاقىتتا ءمالى ءىس باسقارماسىنداعى، الەۋمەتتىك اۋماقتارداعى كادرلاردى تاربيەلەپ، ولاردىڭ كۇردەلى جاعدايلارعا ورايلاسۋ، ناقتى ماسەلەلەردى ءبىر جاقتى ەتۋ جانە بۇقارالىق قىزمەتتەگى شەبەرلىك قابىلەتىن جوعارىلاتۋعا كۇش سالۋ كەرەك. الەۋمەتتىك اۋماقتارداعى بازا قۇرىلىسىن كۇشەيتىپ جانە ولاردىڭ قىزمەت ىستەۋ شارت - جاعدايى مەن ورتاسىن جاقسارتىپ، ەكى جىلدا قىزمەت ىستەۋ اۋماعى 100 شارشى مەترگە جەتپەيتىن شارت - جاعدايدى جاقسارتۋ ارقىلى بارلىق الەۋمەتتىك اۋماقتى ۇزدىك ولشەمگە جەتكىزۋ كەرەك. وبلىستىق، اۋداندىق (قالالىق) ءتورت باسشىلىق القاداعى باسشىلار الەۋمەتتىك اۋماقتاردىڭ قۇرمەتتى مەڭگەرۋشىلىگى مىندەتىن ۇستىنە الۋ ءتۇزىمىن جالعاستى جۇرگىزىپ، ولاردىڭ قىزمەتتى ءورىس الدىرۋىنا كومەكتەسۋ، جىلىنا ولارعا ءبىر دە ەكى ناقتى ءىس تىندىرىپ بەرۋى قاجەت. سونىمەن بىرگە، جاڭا جاعدايدىڭ، سونى مىندەتتىڭ تالابىنان شىعىپ، ورگان، مەكتەپ جانە قوعامدىق ۇيىم سياقتى ورىنداردىڭ نەگىزگى ساتىداعى پارتيا ۇيىمىنىڭ قۇرىلىسىن ۇزدىكسىز كۇشەيتۋ جانە جاقسارتۋ، جاڭا ەكونوميكالىق ۇيىمداردا جانە قوعامدىق ۇيىمداردا پارتيا ۇيىمىن قۇرۋ قىزمەتى تەبىنىن كۇشەيتىپ، جۇمىسشىلار ۇيىمى، كوممۋنيستىك جاستار وداعى، ايەلدەر بىرلەستىگىنىڭ ۇيىمدىق قۇرىلىسىن شىن مانىندا كۇشەيتۋ ارقىلى وبلىسقا توتە قاراستى ورىندارداعى نەگىزگى ساتى ۇيىمدىق قۇرىلىسى قىزمەتىن جاپپاي ىلگەرىلەتىپ، پارتيا قىزمەتىنىڭ جالپىلاستىرىلۋ كولەمىن كەڭەيتۋ كەرەك.

نەگىزگى ساتىداعى  پارتيا ۇيىمدارى اۋىل - قىستاقتارداعى جانە قالالارداعى ەڭ نەگىزگى ساتىدا بولعاندىقتان، قىزمەت مىندەتى اۋىر، كادرلارى توتەنشە جاپالى قىزمەت ىستەيدى. سوندىقتان، ءبىز نەگىزگى ساتىداعى كادرلاردىڭ قىزمەتى مەن تۇرمىسىنا ءتىپتى دە كوڭىل ءبولىپ، ولاردىڭ سۇيىسپەنشىلىگىن باۋرايتىن قىزمەت ورتاسىن جاراتۋىمىزعا كۇش سالۋىمىز كەرەك. نەگىزگى ساتىداعى ءبىرىنشى شەپتەن كادر تاڭداپ وسىرۋگە دەن قويۋ، ساياسيدا ىسىلعان، قابىلەتى كورنەكتى، جۇرت مويىندايتىن جانە نەگىزگى ساتىدا ۇزاق ۋاقىت ىستەگەن اۋىل (قالاشىق)، ءمالى باسقارمالارىنداعى ۇزدىك نەگىزگى باسشى كادرلاردىڭ ساياسي سىباعاسىن شەشۋدى الدىمەن ويلاستىرۋ كەرەك؛ قىستاقتا، اترەتتە، الەۋمەتتىك اۋماقتا قىزمەت ناتيجەسى كورنەكتى، جۇرت مويىندايتىن ۇزدىك كادرلاردى اۋىلدىق (قالاشىقتىق)، مالىلىك ءىس باسقارمالارىنا تاڭداپ مىندەتكە قويۋ نەمەسە سايكەستى دارەجەلىك سىباعاسىن بەرۋ قاجەت؛ ۇسىنىس ەتىپ ىستەتكەن كادرلاردان بەينەسى كورنەكتىلەرگە ەڭبەكاقى سىباعاسى جاعىنان لايىقتى بەيىمدەلىپ، ۇكىمەت قىزمەتكەرىن قابىلداۋدا ولاردى الدىمەن ويلاستىرۋ كەرەك. جوعارىنى ىقشامداپ، نەگىزگى ساتىنى تولىقتاۋ پرينسىبىنە ساي، كەلەر جىلى سان مىڭ كادردى نەگىزگى ساتىعا ءتۇسىرۋ قيمىلىن ورىستەتىپ، ورگاندارداعى، ءىس ورىندارىنداعى كادرلاردى توپقا، مەرزىمگە ءبولىپ، قىستاق - اترەتتەرگە جانە الەۋمەتتىك اۋماقتارعا جارىم جىلدىق نەمەسە ءبىر جىلدىق مىندەتكە ءىلىپ شىنىقتىرۋعا تاڭداپ جىبەرۋ، ولاردىڭ قىزمەتتەگى بەينەسىن جىل سوڭىنداعى تەكسەرىپ - باعالاۋداعى جانە تاڭداپ ءوسىرۋ، مىندەتكە تاعايىنداۋداعى ماڭىزدى نەگىز ەتىپ، نەگىزگى ساتىداعى باسشىلىق القالاردى جانە كادرلار قوسىنى قۇرىلىسىن شىنايى كۇشەيتۋ كەرەك.

(ەكىنشى) باسشىلىق القا جانە كادرلار قوسىنى قۇرىلىسىن بارىنشا كۇشەيتۋ كەرەك. بيلىكتى عىلمي دا دەموكراتيالى جانە زاڭ بويىنشا جۇرگىزۋ تالابى بويىنشا، دەموكراتيالىق ورتالىقتاندىرۋ ءتۇزىمىن دايەكتىلەندىرۋدى ءتۇيىن ەتىپ، باسشىلىق ەتۋ جانە بيلىك جۇرگىزۋ تاسىلدەرىن جاقسارتۋ، باسشىلىق ءتۇزىلىسى مەن قىزمەت مەحانيزمىن كەمەلدەندىرىپ، ءار دارەجەلى باسشىلىق القا قۇرىلىسىن پارتيانىڭ باعدارلاماسىن، باعىت، ساياساتىن دايەكتى اتقاراتىن، وتان تۇتاستىعى مەن ۇلتتار ىنتىماعىن باتىل قورعايتىن جانە عىلمي دامۋعا باسشىلىق ەتۋگە شەبەر مىعىم كوللەكتيۆ ەتىپ قۇرىپ شىعۋعا قۇلشىنۋ كەرەك. ساياسي ولشەمدى كۇشەيتىپ، ساياسي جاقتاعى تاباندىلىقتى قاشان دا باسشىلىق القا جانە كادرلار قوسىنى قۇرىلىسىنداعى ماڭداي الدى تالاپ ەتىپ، كادرلاردىڭ ساياسي ساپاسىن تەكسەرۋگە، اسىرەسە، شەشۋشى كەزەڭدەگى بەينەسىنە باسا دەن قويۋ كەرەك. ءار دارەجەلى باسشى كادرلار وتان تۇتاستىعىن، ۇلتتار ىنتىماعىن قورعاۋدى جانە ۇلتتىق بولشەكتەۋشىلىككە قارسى تۇرۋدى، ءسوزجوق، ساياسيدى دارىپتەۋدەگى ماڭىزدى مازمۇن ەتۋى، دۇرىس ساياسي مايداننان، باعداردان، بەتالىستان جانە كوزقاراستان جازباي، بولشەكتەۋگە قارسى كۇرەستىڭ ءبىرىنشى شەبىندە سانالى تۇردە تۇرۋى، مەملەكەتتىڭ ەڭ جوعارعى مۇددەسى مەن ءار ۇلت حالقىنىڭ ءتول مۇددەسىنە قاتىستى ءىرى دۇرىس پەن بۇرىس ماسەلەسىندە قاشان دا تانىمى ايقىن، پوزيتسياسى اشىق، ارەكەتتە باتىل بولۋى، تۋدى اناعۇرلىم ايقىن ۇستاپ، مايداندا سولعۇرلىم بەرىك تۇرۋى جانە حالىق بۇقاراسىنا قاشان دا ونەگە بولا ءبىلۋى كەرەك. كادرلاردى پارتيا باسقارۋ پرينسيبىنەن جازباي، «پارتيا، ۇكىمەتتەگى باسشى كادرلاردى تاڭداپ ءوسىرۋ، مىندەتكە تاعايىنداۋ قىزمەت ەرەجەسىن» جانە « كادرلاردى باسقارۋدى قاتاڭداستىرا ءتۇسۋ جونىندەگى پىكىردى» قاتاڭ اتقارۋ جانە كادرلاردى باۋلۋ، تاربيەلەۋ، باسقارۋ مەن باقىلاۋدى كۇشەيتۋ كەرەك. ادام ىستەتۋدەگى دۇرىس بەتالىستى دۇرىس يگەرۋ، ءمورالدى دا قابىلەتتى بولۋ، ءمورالىن كوزدە ۇستاۋ پرينسيبىنەن جازباي، ادامدى دۇرىس ستيل تۇرعىسىنان تاڭداۋ، ستيلى دۇرىستارىن تاڭداي ءبىلۋ ، ساياسيدا سەنىمدى، قىزمەتتە جەتەلى، ستيلدە ىسىلعان، حالىق بۇقاراسى سەنىم ارتقان جانە عىلمي دامۋعا باسشىلىق ەتۋگە شەبەر كادرلاردى ءار دارەجەلى باسشىلىق القاعا تاڭداپ ءوسىرۋ كەرەك. اماليات بارىسىندا، كادرلاردى نەگىزگى ساتىدا، وتە موتە، قىزمەت ورتاسى جاپالى، قايشىلىعى كۇشتى جانە قيىنشىلىعى كورنەكتى ورىندارعا كادرلاردى جىبەرىپ شىنىقتىرۋعا ، باۋلۋعا باسا ءمان بەرىپ، جۇمىستان باس المايتىن، ۇستامدى، تىندىرىمدى كادرلاردى ماڭىزدى ورىنعا قويىپ ىستەتىپ، ۇشقالاق، كوپىرمە، ەشقانداي جۇمىس تىندىرا المايتىندارعا وراي بەرمەي، كادر تاڭداۋدا، ىستەتۋدە تۋراشىلدىق سالت قالىپتاستىرۋ كەرەك. جاس كادرلاردى، ۇلتتىق كادرلاردى جانە ايەل كادرلاردى باۋلۋ، تاڭداپ ءوسىرۋ قىزمەتى تەبىنىن كۇشەيتىپ، ۇزدىك كادرلارعا دامۋدى جەدەلدەتۋ جانە ورنىقتىلىقتى قورعاۋ امالياتىندا ءتىپتى دە مول اۋىر جۇكتەردى ارقالاتۋ قاجەت. ساقا جولداستارعا ساياسي جاقتان، تۇرمىستىق جاقتان ءتىپتى دە كوڭىل ءبولىپ، ساقا كادرلار قىزمەتىن شىن مانىندە ويداعىداي ىستەۋ كەرەك. شينجياڭعا كومەك بەرۋ قىزمەتىن ۇزدىكسىز بايىتىپ جانە ىشكەرىلەتىپ، قىزمەتتى تاعى دا تىڭ كەزەڭگە كوتەرۋ كەرەك. دارىندىلار ءبىرىنشى بايلىق دەيتىن كوزقاراستى ورناتىپ، پارتيا، ۇكىمەتتەگى دارىندىلار، كاسىپورىن باسقارۋشىلار جانە كاسىپتىك - تەحنيكالىق دارىندىلار قوسىنى قۇرىلىسىن كۇش سالا ويداعىداي يگەرۋ كەرەك. كادرلاردى قاۋىرىت باۋلۋ قىزمەتىن جالعاستى ويداعىداي يگەرىپ، جۇڭگوشا سوتسياليزم نازارياسى جۇيەسىن ىشكەرىلەي ۇيرەنۋ جانە عىلمي دامۋ كوزقاراسىن ۇيرەنۋ، امالياتتا ايگىلەۋ قيمىلىنىڭ جەتىستىكتەرىن بەكەمدەپ، ءار دارەجەلى كادرلاردىڭ عىلمي دامۋدى جانە قوعامدىق جاراسىمدىلىقتى جەبەۋ قابىلەتتەرىن تىنباي جوعارىلاتۋ كەرەك.

(ءۇشىنشى)  پارتيا ستيلى قۇرىلىسىن بارىنشا كۇشەيتۋ كەرەك. وندىرگىش كۇش پەن جاۋىنگەرلىك قۋات ستيلدەن باستاۋ الادى. ستيل قۇرىلىسىن كۇشەيتۋدەگى تەتىك شىنايى يگەرىپ، ناقتى ىستەۋدە، تياناقتاندىرۋ ستيلىن مىقتى يگەرە بىلۋدە جانە پارتيا مەن حالىق بۇقاراسىنىڭ ەتەنە بايلانىسىن قويۋلاتا تۇسۋدە. ”سەگىزگە تاباندى بولۋ، سەگىزگە قارسى تۇرۋ“ جانە ”ەكى بولسىن“ تالابىنا ساي، وبلىس بويىنشا حالىق ءۇشىن تەر توگۋ جانە شىنايى يگەرىپ، ناقتى ىستەۋدەي تاماشا سالت قالىپتاستىرۋ قاجەت. ءار دارەجەلى پارتيا ، ۇكىمەت جانە قالىڭ كادرلار ساياسي ناتيجە جونىندە دۇرىس كوزقاراس ورناتۋى، شىندىققا جۇگىنىپ، ناقتى ىستەۋ سالتىن بارىنشا دارىپتەپ، ۇشقالاقتىقتى، فورماشىلدىقتى جانە تورەشىلدىكتى باتىل جەڭۋى، بارىندە امالياتتى شىعار ءتۇيىن ەتۋدەن جازباي، نەگىزگى ساتىعا، امالياتقا كوبىرەك ارالاسۋى، كوبىرەك تەكسەرۋ - زەرتتەۋ جۇرگىزۋى، بارلىق پەيىلدى جۇمىس تىندىرۋعا جانە يگىلىك جاراتۋعا اۋدارىپ، قىزمەتتە شىنايى ناتيجەلەر جاراتۋعا قۇلشىنۋى كەرەك. شىن سويلەۋدەن، ناقتى  ىستەۋدەن، ءادىس - امال سايلاۋدان جانە ناقتى ونىمدىلىكتى دارىپتەۋدەن جازباي، وڭايعا جۇگىرمەي، قول ۇشى ىستەمەي، وبلىستىق پارتكوم مەن ۇكىمەتتىڭ دامۋدى جەدەلدەتۋ جانە ورنىقتىلىقتى قورعاۋ شارالارىن بۇلجىتپاي دايەكتى اتقارۋ كەرەك. وتە - موتە، اماليات بارىسىندا قالىپتاسقان جانە دالەلدەنگەن دۇرىس وي جەلىلەرىنەن جازباۋ، بەلگىلەنگەن نىسانالاردى جانە كوزدەگەن جۇمىستاردى سوڭىنا دەيىن يگەرىپ، ودان ناتيجە شىعارۋ قاجەت، ونى سيىر قۇيمىشاقتاتۋعا جانە ات - اياقسىز قالدىرۋعا مۇلدە جول بەرمەۋ كەرەك. بۇل جاعىندا، باستىسى ، اتقارۋ قۋاتىن كۇشەيتىپ، نىسانالى جاۋاپكەرلىك ءتۇزىمى مەن كادرلاردىڭ جاۋاپكەرلىگىن قۋزاۋ ءتۇزىمىن قاتاڭ اتقارۋ، قىزمەتتەرگە جىك - جىكتەر بويىنشا ءبولىس جاساۋ جانە ونداعى جاۋاپكەرلىكتى ايقىنداۋ، جاۋاپكەرسىزدىك ىستەگەن، پارمەندى تياناقتاندىرماعان جانە قىزمەتتى جاندى ورىستەتە الماعان باسشى كادرلاردىڭ جاۋاپكەرلىگىن قاتاڭ قۋزاستىرۋ كەرەك. وبلىستىق ءتورت باسشىلىق القاداعى باسشىلار وزدەرى ونەگە بولىپ، ءتۇيىندى قىزمەتتەردى جانە ماڭىزدى وبيەكتىلەردىڭ جۇمىسىن ءبولىسىپ جاۋاپتى بولۋ ءتۇزىمىن جالعاستى اتقارىپ، قىزمەتتەردىڭ تياناقتاندىرىلۋىن جەبەۋى كەرەك. عىلمي باعالاۋ - تەكسەرۋ مەحانيزمىن ورناتىپ، امالياتىن جانە ناقتى ناتيجەسىن باعالاۋعا دەن قويۋ قاجەت. كەلەر جىلى قازاننىڭ سوڭىندا، وبلىسقا توتە قاراستى ورىنداردىڭ ەكونوميكا مەن قوعامىدىق دامۋ احۋالىن ناق مايداندا بايقاۋ ءماجىلىسىن اشىپ، سول جىلعى قىزمەت ناتيجەسىنە كوز جەتكىزىپ، وزاتتاردى شابىتتاندىرىپ، كەنجەلەگەندەردى قامشىلاپ، شىنايى يگەرىپ، ناقتى ىستەيتىن، تياناقتاندىرۋدى مىقتى يگەرەتىن، جۇلدەگەرلىككە ۇمتىلاتىن قىزمەت جاعدايىن قالىپتاستىرماقشىمىز. جالپى ءۇشىن پارتيا قۇرۋ، حالىق ءۇشىن بيلىك جۇرگىزۋ جانە بۇكىل ىنتا - پەيىلىمەن حالىق ءۇشىن قىزمەت  ىستەۋ ماقساتىن ەستە بەرىك ساقتاپ، بۇقارانىڭ مۇددەسىن قاشان دا 1- ورىنعا قويۋ، بۇقارانى مۇڭ - مۇقتاجدان بەلسەنە ارىلتىپ، حالىقتىڭ قالاۋىنان شىعاتىن يگى ىستەردى مول ىستەۋ جانە ۇقىقتى حالىق ءۇشىن ىستەتۋ، حالىققا سۇيىسپەنشىلىك باعىشتاۋ، حالىق مۇددەسىن كوزدە ۇستاۋ كەرەك. قاجىرلىلىقپەن كۇرەس جۇرگىزۋ جانە ۇنەمشىل دە ۇقىپتى بولۋ ستيلىن بارىنشا ساۋلەلەندىرىپ، ۇنەمشىلدىكپەن جۇمىس ىستەۋ جانە جۇپىنى كۇن وتكىزۋ يدەياسىن ورناتۋ، سىراپشىلىققا جانە كەڭ قولدىلىققا باتىل قارسى تۇرىپ، شەكتى قازىنالىق قۋاتتى حالىق بۇقاراسى شەشۋدى شۇعىل كوكسەپ وتىرعان ماسەلەلەرگە، ەرەكشە قيىنشىلىعى بار بۇقاراعا كومەكتەسۋگە جانە رەفورما جاساۋ، دامۋ جانە ورنىقتىلىقتاعى ەڭ شەشۋشى ىستەرگە شىنايى جۇمساۋ كەرەك. قالىڭ كادرلار، اسىرەسە، باسشى كادرلار پارتيالىقتى دارىپتەپ، ءمورال قۇلىققا جانە ونەگە بولۋعا، ادالدىققا جانە ۇلەس قوسۋعا دەن قويىپ، قاجىرلى كۇرەسىمىز ارقىلى ەكونوميكانىڭ دامۋىن، قوعامدىق جاراسىمدىلىقتى جەبەپ، اماليات بارىسىندا تىرشىلىكتەگى قۇنىمىزدى ايگىلەپ، ۇلى ىستەردى تىندىرۋىمىز قاجەت.

(ءتورتىنشى)  پارتيا ستيلى، پاكتىك قۇرىلىسىن بارىنشا كۇشەيتۋ كەرەك.

پارتيا ستيلى، پاكتىك قۇرىلىسى پارتيانىڭ بيلىك جۇرگىزۋ قۋاتى قۇرىلىسىن جانە وزىقتىق قۇرىلىسىن كۇشەيتۋدەگى ماڭىزدى مازمۇن ەسەپتەلەدى. ءار دارەجەلى پارتكوم شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرىپ، پاكتىكتى دارىپتەۋ قۇرىلىسىنا تولىق باسشىلىق ەتۋدەگى ساياسي جاۋاپكەرلىكتى سانالى تۇردە ۇستىنە الىپ، شىرىكتەسكەندەردى جازالاۋ جانە ودان ساقتانۋ جۇيەسى قۇرىلىسىن ەكونوميكا مەن قوعامدىق جالپى جاعداي تۇرعىسىنان سانالى تۇردە يگەرۋى، پارتيا مەن ۇكىمەت قىزمەتى تۇرعىسىنان وي جۇگىرتىپ، رەفورمالاۋ، دامۋ جانە ورنىقتىلىق جالپى جاعدايى تۇرعىسىنان جوسپارلاۋى جانە ىلگەرىلەتۋى كەرەك. جازالاۋ مەن ساقتانۋ جۇيەسى قۇرىلىسىنا عىلمي دامۋ كوزقاراسى ارقىلى باسشىلىق ەتۋدەن جازباي، تاربيەلەۋدى يگەرۋ، ءتۇزىم ورناتۋ، پاكتىكتى مەڭگەرۋ، شوگەلدىكتى جەبەۋ، باقىلاۋدى يگەرۋ جانە تارتىپكە دەن قويۋ ارقىلى جاڭا جاعدايداعى شىرىكتەسۋگە قارسى تۇرىپ، پاكتىكتى دارىپتەۋ قۇرىلىسىنىڭ ەرەكشەلىگى مەن زاڭدىلىعىن ءدال يگەرىپ، بۇقارا ەڭ كوڭىل بولەتىن، تىكە دە ناقتى ماسەلەلەرگە ارالاسۋ جانە باسشى كادرلاردىڭ پاك تە ءتارتىپتى بولۋ قىزمەتىن مۇقيات ويداعىداي يگەرۋ، بۇقارا اڭىسى كۇشتى تارتىپكە، زاڭعا قايشى دەلولاردى قاتاڭ تەكسەرىپ ءبىر جاقتى ەتىپ، بۇقارانىڭ مۇددەسىنە زيان سالاتىن بۇرىس ستيلدەردى باتىل تۇزەتۋ، بۇقارانىڭ مۇڭ - مۇقتاجىمەن ەسەپتەسپەيتىن جانە بۇقارامەن مۇددە تالاساتىن كورنەكتى ماسەلەلەردى شەشۋگە كۇش سالۋ كەرەك. ءتۇيىندى سالالار مەن نەگىزگى بۋىندارعا مەڭزەس ءبىر قىزمەت ورنىندا قوس جاۋاپكەرلىك ارقالاۋداعى ”قوس“ قىزمەت مەحانيزمى، پاكتىكتەگى تاۋەكەلشىلىكتەن ساقتاندىرۋ جانە تاراۋلاردىڭ ۇقىعىن ىشكى جاقتا مەڭگەرۋ جۇيەسى قۇرىلىسى سياقتى ۇتىمدى فورمالار جونىندە بەلسەنە ىزدەنىس جاساپ، شىرىكتەسۋدىڭ تۋىلۋىنا مۇرىندىق بولاتىن شارت - جاعداي مەن ورتانى تۋ باستان جويۋ كەرەك. ءار دارەجەلى باسشى كادرلار پارتيالىق باۋلىنىمدى، ءسوزجوق، سانالى تۇردە كۇشەيتۋى، بيلىك جۇرگىزۋدەگى پاكتىك جانە تارتىپشەڭدىك تانىمدى نىعايتا ءتۇسىپ، حالىق ءۇشىن ناقتى دا پاك جۇمىستار ىستەپ، جاڭا داۋىردەگى كوممۋنيستەردىڭ تاماشا وبرازىن ورناتۋ كەرەك.

ۇلى ىستەردى ىلگەرىلەتىپ، ۇلى نىسانالاردى ىسكە اسىرۋدا بۇكىل وبلىسىمىز بويىنشا ءارقايسى جاقتاردى ءبىر نيەتكە سەلبەستىرىپ، جۇدىرىقتاي جۇمىلدىرۋعا تۋرا كەلەدى. ءار دارەجەلى پارتكومدار جالپى جاعدايدى مەڭگەرۋ، ءارقايسى جاقتى سايكەستىرۋ پرينسيبى بويىنشا، پارتيانىڭ باسىشلىق ەتۋ ءتاسىلىن ۇزدىكسىز جاقسارتىپ جانە كەمەلدەندىرىپ، ىنتىماقتاسۋعا بولاتىن بارلىق كۇشتەرمەن ىنتىماقتاسىپ، جۇمىلدىرۋعا بولاتىن بارلىق بەلسەندى فاكتورلاردى جۇمىلدىرىپ، ىلەنىڭ ەكونوميكاسى مەن قوعامىنىڭ قارىشتاپ دامۋى بىرلىكتە جەبەۋ كەرەك. ءار دارەجەلى حالىق قۇرىلتايى تۇراقتى كوميتەتى وبلىستىق پارتكومنىڭ وزەكتى قىزمەتىن تىعىز توڭىرەكتەپ، نەگىزگى زاڭ جانە زاڭدا بەلگىلەنگەن جاۋاپكەرلىكتەرىن مۇقيات اتقارۋى، دەموكراتيالىق زاڭ - ءتۇزىم قۇرىلىسىن بارىنشا كۇشەيتىپ، وبلىستى زاڭ بويىنشا باسقارۋ اياق الىسىن بەلسەندى تۇردە جەبەۋى، وبلىستىق پارتكومنىڭ ماڭىزدى ورنالاستىرۋلارىن زاڭدى ءتارتىپ بويىنشا دەر كەزىندە حالىق قۇرىلتايى تۇراقتى كوميتەتىنىڭ قاۋلىلارىنا، قارارلارىنا جانە ۋاكىلدەردىڭ سانالى قيمىلىنا اينالدىرىپ، ىلەنىڭ ەكونوميكاسى مەن قوعامدىق دامۋىن جەبەۋدە نەعۇرلىم زور رول اتقارۋى كەرەك. ءار دارەجەلى ۇكىمەت ۇكىمەت فۋنكتسيانى تاماشا دامۋ ورتاسىن جاراتۋعا، ساپالى قىزمەت وتەۋگە جانە قوعامدىق ادىلدىكتى، تۋراشىلدىقتى قورعاۋعا قاراي بۇرىلىس جاساۋىن كۇش سالا جەبەپ، قىزمەت وتەيتىن ۇكىمەت قۇرۋعا قۇلشىنىپ، وبلىستىق پارتكومنىڭ شەشىمدەرىن تياناقتاندىرۋعا كەپىلدىك ەتۋ كەرەك. ءار دارەجەلى ساياسي كەڭەس ساياسي جاقتا كەڭەسۋ، دەموكراتيالىق جولمەن باقىلاۋ جانە ۇكىمەت ىسىنە ارالاسۋ، كەڭەسۋ فۋنكتسياسىن تولىق اتقارىپ، بايلانىستاردى سايكەستىرۋ ، كۇش - قۋاتتى شوعىرلاندىرۋ، الىمدى اقىل، كەسىمدى كەڭەس بەرۋ جانە جالپى جاعدايعا قىزمەت وتەۋ رولدارىن شىن مانىندە ويداعىداي ساۋلەلەندىرۋى، ىلەدەگى تىڭ قارىشتاپ دامۋدى جەبەۋدە قۇدىرەتتى بىرىككەن كۇش قالىپتاستىرۋى كەرەك. كەڭ كولەمدەگى وتانشىلدىق بىرلىكساپتى بەكەمدەۋ جانە دامىتۋ قاجەت. جۇمىسشىلار ۇيىمى، كوممۋنيستىك جاستار وداعى جانە ايەلدەر بىرلەستىگى سياقتى بۇقارالىق ۇيىمداردىڭ قىزمەتىنە، ولاردىڭ رەفورمالاۋ، دامۋ جانە ورنىقتىلىق قىزمەتىنە ءتىپتى دە ويداعىداي كۇش قوسۋىنا ايانباي قولداۋ كورسەتۋ كەرەك. ىلەدەگى بيڭتۋاندار ىلەنىڭ ماڭىزدى قۇرامداس بولەگى ەسەپتەلەدى. سوندىقتان، بيڭتۋان مەن جەرگىلىكتى ورىننىڭ بىرلىكتە قۇرۋ قيمىلىن زور كۇشپەن ءورىس الدىرىپ، ولاردىڭ توعىسپالى دامۋىن جەبەپ، وڭىرلىك ەكونوميكانىڭ دامۋى مەن قوعامدىق ورنىقتىلىقتى بىرلىكتە ىلگەرلەتۋى كەرەك. ىلەدەگى ازاتتىق ارميا مەن قارۋلى ساقشى ىلەنىڭ ورنىقتىلىعىن قورعاۋداعى بەكەم تىرەك ەسەپتەلەدى. سوندىقتان، ولاردىڭ قۇرىلىسىنا بارىنشا قولداۋ كورسەتىپ، ”قوس قورعاۋ، بىرلىكتە قۇرۋ“ قيمىلىن ىشكەرىلەي ورىستەتۋ ارقىلى ولاردىڭ شەكارانى، ورنىقتىلىقتى قورعاۋ جانە دامۋدى جەبەۋدەگى ماڭىزدى رولىن ءتىپتى دە ويداعىداي ساۋلەلەندىرۋ كەرەك. ىلەدەگى ورىنداردىڭ قىزمەتىنە اناعۇرلىم قولداۋ كورسەتىپ، جەرگىلىكتى تاراۋلارمەن ىلەدەگى ورىنداردىڭ ىنتىماقتاستىق، سەلبەستىك سىندى تاماشا ءداستۇرىن جالعاستى ساۋلەلەندىرۋ، بايلانىستى كۇشەيتىپ، سەلبەستىكتى قويۋلاتىپ، قىزمەتتەردى جەبەۋى كەرەك . ءارقايسى جاقتاعى كۇشتەردى ىنتىماقتاستىرۋ جانە ولارعا سۇيەنۋ ارقىلى ىلەنىڭ رەفورما جاساۋ، قاقپانى اشىق ۇستاۋ جانە وسىزامانداندىرۋ قۇرىلىسىنىڭ جاڭا جاعداي جاراتۋىندا قۇدىرەتتى بىرىككەن كۇش قالىپتاستىرۋ كەرەك. 

جاڭا جاعداي العا ۇمتىلۋعا قامشىلاسا، ال تىڭ نىسانالار جۇرت كوڭىلىن جەلپىندىرۋدە. ءسال كىدىرسەك بەتالىستان كوز جازىپ، شابانداساق كەنجە قالاتىن بولامىز. ءبىز جاۋاپكەرلىك، تاۋقىمەتتىك جانە جالپى جاعداي تانىمىن، ءسوزجوق، كۇشەيتە ءتۇسىپ، كوسىلە ىستەيتىن، قاشان دا الدا جۇرەتىن رۋحاني كۇيدە بولا وتىرىپ، تىڭعىلىقتى ىستەۋ، شىندىققا جۇگىنۋ، شىنشىل بولۋ ستيلىن قاشان دا ساقتاۋىمىز،  نىسانالاردان كوز جازباي، ماقساتقا جەتپەيىنشە بەل شەشپەي،  سان - سالالى ىستەردى تىڭعىلىقتى تۇردە جاپپاي العا ىلگەرلەتۋىمىز كەرەك. ءبىز سەنىمدى ءسوزجوق، بەكەمدەپ، تىنباي ىزدەنىس جاساۋىمىز، ورەلى ماقسات، بيىك مۇرات ورناتىپ، جاپادان، قيىنشىلىقتان تايسالماي، تيانشانداعى قاراعايدىڭ، جاسىل القاپتاعى بايتەرەكتىڭ، جازيراداعى جىڭعىلدىڭ، شولدەگى توراڭعىنىڭ قايسارلىعىندا جانە رۋحىندا بولا وتىرىپ، قاجىماي تالماي، ەسە قوسۋعا بەيىم بولۋىمىز، قۇلشىنا كۇرەس جاساپ، جۇمىستى جاپالى دا تىڭعىلىقتى ىستەپ، قىزمەتتەردەگى تىڭ ىلگەرلەۋشىلىكتەر مەن سەرپىلىستەرگە ايانباي قولداۋ كورسەتۋ كەرەك. ءبىز يدەيانى ءسوزجوق، ازات ەتۋىمىز، جاڭالىق جاراتۋعا، وي جۇگىرتۋگە جانە ارالاسۋعا باتىلدىق ەتىپ، دامۋدا، قارجى باۋراۋدا، وبيەكتىلەردە جانە كىرىستى مولايتۋدا باسەكەگە ءتۇسۋ ارقىلى باسەكەلەسەتىن، ۇيرەنەتىن، قۋىپ جەتەتىن، كومەكتەسەتىن، وزاتىن جانە قارا تالاستىراتىن اسەرلى جاعدايدى جارىققا شىعارىپ، قارقىندى جەدەلدەتىپ،  ەرلىكپەن العا ۇمتىلىپ، ىلەنىڭ ەكونوميكاسى مەن قوعامىنىڭ قالىپتان تىس قارىشتاپ دامۋىن سەرپىندى تۇردە جەبەۋىمىز، وسى ارقىلى پارتيا مەن حالىقتى ءدان ريزا ەتەتىن، تاريحتىڭ، حالىقتىڭ جانە امالياتتىڭ سىنىنان وتەتىن ۇزدىك ناتيجە جاراتۋىمىز كەرەك.

جولداستار، جاڭا جاعداي، سونى مىندەتتەر قىزمەتتەرىمىزدى ويداعىداي ىستەۋگە تىڭ دا، اسا جوعارى تالاپتار قويىپ وتىر. سوندىقتان، ارقالاعان جاۋاپكەرلىگىمىز اۋىر، بورىشىمىز دا داڭقتى. ءبىز حۋ جينتاۋ جولداس باس شۋجي بولعان پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ توڭىرەگىنە تىعىز توپتاسىپ، جۇڭگوشا سوتسياليزم ۇلى تۋىن بيىك ۇستاپ، دىڭ شياۋپيڭ نازارياسى مەن ”ۇشكە ۋاكىلدىك ەتۋ“ ماڭىزدى يدەياسىن جەتەكشى ەتۋدە تاباندى بولىپ، عىلمي دامۋ كوزقاراسىن ىشكەرىلەي دايەكتى تياناقتاندىرىپ، يدەيانى ازات ەتىپ، ورايدى قالت جىبەرمەي يگەرىپ، ىلەنىڭ ەكونوميكاسى مەن قوعامىنىڭ ويداعىداي دا جەدەل دامۋىن ناتيجەلى جەبەپ، ۇلتتار ىنتىماعىن جانە قوعامدىق ورنىقتىلىقتى ناتيجەلى قورعاپ، اناعۇرلىم كوركەيىپ - گۇلدەنگەن، باي دا وركەنيەتتى، جاراسىمدى ىلە قۇرۋ جولىندا قۇلشىنا كۇرەسەيىك!

 

 

 

ﯨﻠﻪ ﻗﺎﺯﺍﻕ ﺍﯙﺗﻮﻧﻮﻣﻴﺎﻟﻰ ﻭﺑﻠﯩﺴﺘﯩﻖ ﺣﺎﻟﯩﻖ ﯗﻛﯩﻤﻪﺗﻰ ﻛﻪﯕﺴﻪ ﻣﻪﯕﮕﻪﺭﻣﻪﺳﻰ ﯗﻳﯩﻤﺪﺍﺳﺘﯩﺮﻋﺎﻥ
ﯨﻠﻪ ﻗﺎﺯﺍﻕ ﺍﯙﺗﻮﻧﻮﻣﻴﺎﻟﻰ ﻭﺑﻠﯩﺴﺘﯩﻖ ﻩﻟﻪﻛﺘﺮﻭﻧﺪﻯ ﺍﻛﯩﻤﺸﯩﻠﯩﻚ ﯨﺴﺘﻪﺭ ﻛﻪﯕﺴﻪﺳﻰ باسقارادى  [新ICP备05001353号]
ﻩﻟﻪﻛﺘﺮﻭﻧﺪﻯ ﺍﻛﯩﻤﺸﯩﻠﯩﻚ ﯨﺴﺘﻪﺭ ﻛﻪﯕﺴﻪﺳﻰ ﺗﻪﺣﻨﻴﻜﺎﻟﯩﻖ ﺟﺎﻗﺘﺎﻥ ﺟﻪﺗﻪﻛﺸﯩﻠﯩﻚ ﻩﺗﻪﺩﻯ